Siyaset – Sayfa 246

Peter Hudis ve Kevin B. Anderson (haz.) – Rosa Luxemburg Kitabı: Seçme Yazılar (2013)

ROSA LUXEMBURG KİTABI: SEÇME YAZILAR, hazırlayan: Peter Hudis ve Kevin B. Anderson, çeviren: Tunç Tayanç, Dipnot Yayınları, siyaset, 592 sayfa

Eldeki çalışma, 20. yüzyılın önde gelen Marksist kuramcılarından Rosa Luxemburg’un seçme yazılarını bir araya getiriyor. Luxemburg yazılarında, siyasal iktisat, emperyalizm, birikimin tarihsel koşulları, Batı dışı toplumlar, ilkel komünizm, tarih boyunca kölelik, toplumsal reform ya da devrim, kitle grevi, sendikal hareket, Rus sosyal demokrasisinin örgütsel sorunları, Rus devrimi ve buna benzer pek çok konuya odaklanıyor. Luxemburg’un kadın sorununu irdelediği yazılarını da bir araya getiren kitap, çalışmayı hazırlayan yazarların bu özgün ismin fikirlerini kuşatıcı bir bakışla ele aldıkları bir giriş yazısıyla açılıyor.

V. İ. Lenin – Marksizm Üzerine (2013)

MARKSİZM ÜZERİNE, V. İ. Lenin, çeviren: Mazlum Beyhan, Yordam Kitap, siyaset, 94 sayfa

Ekim Devrimi’nin lideri V. İ. Lenin’in, bir ansiklopedik sözlük için kaleme aldığı ‘Marksizm Üzerine’, Marx’ı ve Marksizmi tanıtmayı amaçlayan bir kılavuz kitap. Lenin kitabına, Marx’ın kısa yaşamöyküsüyle başlıyor. Ardından gelen bölümlerde Marx’ın öğretisi felsefi materyalizm, diyalektik, materyalist tarih anlayışı ve sınıf savaşı ekseninde değerlendiriliyor. Kitabın devamında ise, Marx’ın ekonomik öğretisi, sosyalizm ve proletaryanın sınıf savaşı taktiği ele alınıyor. Lenin ayrıca, Alman felsefesi, İngiliz ekonomi politiği ve Fransız sosyalizmi gibi, Marksizmin belli başlı kaynaklarını ve bileşenlerini de aydınlatıyor.

Herbert Marcuse – Özgürlük Üzerine Bir Deneme (2013)

Herbert Marcuse’nin, dünyanın halk ayaklanmalarıyla sarsıldığı 1969 yılında yayımladığı ‘Özgürlük Üzerine Bir Deneme’, özgürlüğün yeni imkânlarını sorguluyor.

Gelişmiş endüstriyel toplumda özgürlüğün anlamını yitirdiğini savunan Marcuse’ye göre, bunun başlıca sebebi, Batı’nın gelişmiş kapitalist toplumlarıyla rekabete giren Sosyalist Blok’un, bunun bir sonucu olarak kendi hedeflerinden saparak rekabet ettiği düzenin değerlerinin egemen olduğu bir sisteme kaymasıdır.

Düşünüre göre, insanın gereksinimlerini özgürce tayin edemediği bu durumda, üretim araçları işçi sınıfı tarafından ele geçirilse dahi, özgürlük kazanılmış olmayacaktır.

Künye: Herbert Marcuse – Özgürlük Üzerine Bir Deneme, çeviren: Soner Soysal, Ayrıntı Yayınları, siyaset, 92 sayfa

Ayşe Çavdar ve Pelin Tan (der.) – İstanbul: Müstesna Şehrin İstisna Hali (2013)

İSTANBUL: MÜSTESNA ŞEHRİN İSTİSNA HALİ, derleyen: Ayşe Çavdar ve Pelin Tan, Sel Yayıncılık, sosyoloji, 239 sayfa

‘İstanbul’, karmaşık bir tarihsel ve toplumsal geçmişe sahip bu şehirde, kentsel dönüşümün üzerine bina edildiği hegemonik çerçeveyi irdeleyen makalelerden oluşuyor. Kitaba katkıda bulunan yazarlar, kent hukuku kapsamında İstanbul’daki kentsel dönüşüm çalışmalarını, neoliberal yeniden yapılanmanın İstanbul’daki yansımalarını, kentsel dönüşüm uygulamalarında belirleyici bir rol üstlenen TOKİ’nin kimliğini, kentsel dönüşüm üzerinden üretilen korku siyasetini, kentsel dönüşümü meşrulaştırmak için uygulamaya konan stratejileri ve kentsel dönüşümün alt, orta, üst sınıf dinamiklerinde ne gibi dönüşümler yarattığını irdeliyor.

Thomas Paine – Ortak Akıl, İnsan Hakları ve Tarımsal Adalet (2013)

ORTAK AKIL, İNSAN HAKLARI VE TARIMSAL ADALET, Thomas Paine, çeviren: Faruk Gültekin, Doruk Yayınları, siyaset, 432 sayfa

Elimizdeki kitap, Aydınlanmanın önde gelen yazar ve devrimcilerinden Thomas Paine’in üç kitabını bir araya getiriyor. Paine, Amerikan Devrimi’ne ilham veren ‘Ortak Akıl’da, soydan gelen krallık anlayışını eleştiriyor ve kendi kendine yeterli, bağımsız bir cumhuriyeti savunuyor. Paine, Fransa Meclisi’nde, Fransız olmayan üç üyeden biriydi. Düşünürün ‘İnsan Hakları’ kitabı, Fransız Devrimi’nin beraberinde getirdiği değerlere bir methiye niteliğindeyken, Fransa Cumhuriyeti Yasama Meclisi’ne hitaben kaleme aldığı ‘Tarımsal Adalet’ ise, tarımdaki tekelleşmeye karşı çıkıyor, insanın sosyal durumunu iyileştirecek kimi öneriler sunuyor.

Johan Galtung – İnsan Hakları (2013)

İNSAN HAKLARI, Johan Galtung, çeviren: Müge Sözen, Metis Yayınları, siyaset, 212 sayfa

Barış araştırmaları alanında önemli bir isim olan Johan Galtung, ilgi çekici çalışması ‘İnsan Hakları’nda, insan haklarının ne derece Batılı olduğunu ve insan haklarını daha evrensel kılmak için ne yapılabileceğini irdeliyor. Günümüzde sahip olduğumuz birinci ve ikinci kuşak insan haklarının, tümüyle Batılı olduğunu ve bunun her zaman Batılı eşittir evrensel denklemi anlamına gelmediğini söyleyen Galtung, bu hakların evrenselliğinin, başka kültürler ve yapılarla uyumluluğunda aranması gerektiğini savunuyor. Yazar buradan hareketle, Batılı olan insan hakları yaklaşımının, nasıl evrenselleştirilebileceğine odaklanıyor.

Sırrı Çınar – Parola: Suriye, İşaret: Türkiye (2013)

PAROLA: SURİYE, İŞARET: TÜRKİYE, Sırrı Çınar, Ares Yayıncılık, siyaset, 184 sayfa

Sırrı Çınar elimizdeki çalışmasında, son dönemde merak konusu olan Suriye’yi, tarihsel bir perspektiften bugüne uzanarak anlatıyor. İşgal yıllarından sonra Suriye’nin bağımsızlığına kavuşması, Müslüman Kardeşler’in ülkedeki konumu, Esad’ın Suriye Kürtlerine karşı yürüttüğü katliamlar, Baas Partisi’nin Suriye’deki konumu ve etkileri, Nusayrilik ve Vahhabilik; Rusya, İran ve İsrail’in bölgeye hâkimiyet stratejileri, Hizbullah’ın etkisi, Büyük Ortadoğu Projesi (BOP) özelinde Suriye, ülkede İslami örgütlerin kullanılması, Suriye’deki iç savaş ve muhalif güçler, Türkiye’nin Suriye stratejisi, kitapta yer alan kimi konular.

Jean Jaurès – Demokrasi, Barış, Sosyalizm (2013)

Fransız sosyalist lider Jean Jaurès, 1892’de işçilerin adayı olarak parlamentoya seçilmiş, Humanité’nin kurucusu ve Sosyalist Parti’nin liderlerindendi.

Bu kitap, Jaurès’in demokrasi, barış ve sosyalizm konularındaki seçme görüşlerinden oluşuyor.

Asım Bezirci’nin Jaurès’le ilgili kapsamlı bir giriş yazısıyla başlayan kitapta, bu önemli siyaset adamının ulus, laik okul, düşünce özgürlüğü, toplumsal devrim, savaşın kaynağı, toplumsal adalet, sömürgecilik ve sosyalizm, demokrasi ve sosyalizm, sosyalizmde insan hakları, bireyin özgür kılınması, sosyalist uygarlık, sanat ve sosyalizm konularındaki görüşleri yer alıyor.

Künye: Künye: Jean Jaurès – Demokrasi, Barış, Sosyalizm, çeviren: Asım Bezirci, Evrensel Yayınları, siyaset, 142 sayfa, 2013

Kolektif – Direnişi Düşünmek (2013)

DİRENİŞİ DÜŞÜNMEK, Kolektif, MonoKL Yayınları, siyaset, 304 sayfa

‘Direnişi Düşünmek’te, dünyadan ve Türkiye’den düşünürlerin, 31 Mayıs 2013’te Taksim’de başlayarak bütün Türkiye’ye yayılan Gezi Parkı olayları ile ilgili yorumları yer alıyor. Kitaba katkı verenler arasında Alain Badiou, Slavoj Žižek, Jean-Luc Nancy gibi isimler ile Ahmet Soysal, Volkan Çelebi, Işık Ergüden, Gökbörü Sarp Tanyıldız, Gizem Çıtak ve Gökhan Kodalak’tan oluşan Türkiye’den isimler de bulunuyor. Polisin Gezi Parkı ve Türkiye genelinde başvurduğu aşırı şiddetle ilgili uluslararası bir imza kampanyasının metniyle açılan kitap, ardından yukarıdaki isimlerin direniş konusundaki gözlemlerine, düşüncelerine yer veriyor.

Behice Boran’ın Mektupları 1 (2013)

BEHİCE BORAN’IN MEKTUPLARI 1, editör: Tuba Akekmekçi ve Tuğba Yıldırım, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, mektup, 263 sayfa

Elimizdeki kitap, Behice Boran’ın 1934 ile 1984 yılları arasında yazdığı çok sayıda mektubu gün yüzüne çıkarıyor. Boran’ın ağırlıklı olarak ailesiyle mektuplaşmalarından oluşan bu cilt, onun meraklı, sorgulayıcı kişiliğini ortaya koyduğu gibi, yaşadığı parasal sıkıntıları, eğitim aldığı ve çalıştığı dönemlerde karşı karşıya geldiği eziyetleri, mutluluklarını ve hüzünlerini dile getiriyor. Mektuplara belge niteliği kazandıran bir husus da, Boran’ın pek bilinmeyen Manisa’daki öğretmenlik yıllarına ışık tutması. Bunlar, Boran’ın 1930’lu yılların Manisa’sının toplumsal hayatıyla ilgili verdiği ayrıntılarla da dikkat çekiyor.