Sosyoloji – Sayfa 61

Takie Sugiyama Lebra – Japonlar ve Davranış Biçimleri (2013)

Antropolog Takie Sugiyama Lebra, Japonların kişiliklerini, kültürel bağlamdaki davranışları üzerinde yoğunlaşarak aydınlatıyor.

Japon kültürüne ışık tutan en iyi çalışmalardan biri olarak kabul edilen ve kültürlerarası iletişim alanında yetkin bir kaynak olan kitabında Lebra, fikirlerini “toplumsal görecilik” kavramı üzerine inşa ediyor ve Japonları aidiyet duygusu, empati, bağlılık, karşılıklı ilişki, uygun mevki ve rolde olma gibi bir dizi özellik üzerinden anlatıyor.

Lebra, Japonların davranış modelleri ve değişen durumlarda verdikleri tepkiler ile inanç ve rollerin Japon toplumunda gençlere nasıl aktarıldığını da açıklıyor.

Künye: Takie Sugiyama Lebra – Japonlar ve Davranış Biçimleri, Oğuz Baykara, Boğaziçi Üniversitesi Yayınları, kültür, 318 sayfa

Andrew Abbott – Disiplinlerin Kaosu (2013)

DİSİPLİNLERİN KAOSU, Andrew Abbott, çeviren: Sabri Gürses, Küre Yayınları, sosyoloji, 315 sayfa

Andrew Abbott, sosyal kurama olduğu kadar bilim ve kültür sosyolojilerine de yeni bir bakış getiren ‘Disiplinlerin Kaosu’nda, bilginin ve bu bilgiyi işleyen, anlamlandırmaya koyulan, sistematize eden sosyal bilimlerin gelişimini irdeliyor. Sosyal bilimlerde ilerlemeci yaklaşıma karşı çıkan Abbott, disiplinlerdeki bilginin ortak karşıtlıklarla örgütlendiğini savunuyor ve söz konusu disiplinlerin modellerini açıklamak için “fraktal” kavramını öneriyor. Abbott bu bağlamda, sosyolojinin karakterini, tarihsel sosyolojinin kurumsal yapısını, akademik disiplinlerin etkileşimlerini ve kendine benzer yapıların gelişimini tartışıyor.

Jeffrey C. Alexander ve Steven Seidman (haz.) – Kültür ve Toplum (2013)

KÜLTÜR VE TOPLUM, hazırlayan: Jeffrey C. Alexander ve Steven Seidman, çeviren: Nuran Yavuz, Boğaziçi Üniversitesi Yayınları, sosyoloji, 438 sayfa

‘Kültür ve Toplum’, farklı disiplinlerin kültürü kuramsal, ideolojik ve yöntembilimsel açılardan tartıştığı çok sayıda makaleyi bir araya getiriyor. Kitabın ilk bölümünde, kültür konusunun işlevselci, göstergebilimsel, dramaturjik, Weberci, Durkheimcı, Marksist ve postyapısalcı bakış açılarından çözümlendiği makalelere yer veriyor. Kitabın ikinci bölümünde ise, ahlak düzeni, toplumsal bunalım ve modern kültür ele alınıyor. Burada, modernlik ve din, sekülerleşmenin toplumsal kaynakları, Amerika’da sivil din, “ideolojinin sonu” kuramı ve kültür, modern ve postmodern süreçte ahlak düzeninin çözülüşü gibi konular tartışılıyor.

Aslıhan Sanal – Yeni Organlar, Yeni Hayatlar (2013)

YENİ ORGANLAR, YENİ HAYATLAR, Aslıhan Sanal, çeviren: Selin Siral, Metis Yayınları, sosyoloji, 268 sayfa

Organ kaçakçılığıyla ilgili çalışmalar yapan Aslıhan Sanal ‘Yeni Organlar, Yeni Hayatlar’da, organ nakli hastalarının hikâyeleriyle başlayıp, çekilen acılardan yola çıkarak daha geniş ölçekli kültürel meselelere uzanıyor. Sanal’ın çalışmasında, beyin ölümü tanısı konan donör sayısındaki azlık; organ mafyası ve hastaların içine düşmek zorunda kaldığı organ paylaşım sistemleri; “kadavra” kelimesinin gündelik hayattaki kullanımları; mezarlık, diseksiyon odaları, akıl hastaneleri ve organ nakil ünitelerine uzanan “ölüm mekânları” gibi, Türkiye’de halen güncel bir sorun olan organ nakli konusunda pek çok detay ele alınıyor.

Demet Lüküslü ve Hakan Yücel (der.) – Gençlik Halleri (2013)

GENÇLİK HALLERİ, derleyen: Demet Lüküslü ve Hakan Yücel, Efil Yayınevi, sosyoloji, 316 sayfa

‘Gençlik Halleri’, son zamanlarda Gezi Direnişi’nden de tanık olunduğu şekliyle, büyük önyargılar ve klişelerle değerlendirilegelmiş gençliği, sosyal bilimlerin gözlüğünden inceliyor. Farklı yazarların katıldığı çalışma, gençliği sınıfsal boyutunu, kent yoksulu gençler ile üst-orta sınıf gençliğin dil kullanım pratiklerini, Türkiye’de rap müziğin yerel motiflerini, gençliğin edebi üretimini, Yahudi gençlerin kimlik stratejilerini, yeni toplumsal hareketlerde gençlerin siyasal angajmanlarını, internet kuşağının siyasal aktivizmini, öğrenci hareketinin sendikal faaliyetlerini ve buna benzer pek çok ilgi çekici detayı irdeliyor.

Cavit Orhan Tütengil – Azgelişmenin Sosyolojisi (2013)

AZGELİŞMENİN SOSYOLOJİSİ, Cavit Orhan Tütengil, İş Kültür Yayınları, sosyoloji, 197 sayfa

Cavit Orhan Tütengil, Türkiye’de türünün ilk örneklerinden olmasıyla her zaman başvurulacak elimizdeki kapsamlı çalışmasında, çok sayıda istatistik veriye başvurarak azgelişmişliğin sosyolojisini kuruyor. Tütengil, azgelişmişliğin niteliği, azgelişmeyi etkileyen faktörler, azgelişmiş ülkelerin yeryüzündeki dağılışı, azgelişme tipolojileri ve bölgesel azgelişme konularıyla çalışmasına başlıyor. Kitabın devamında da, azgelişmenin ölçüleri ve Türkiye’nin durumu, azgelişmenin sosyolojik ve iktisadi gelişim yönleri gibi konular ele alınıyor; sosyal yapı sorunları tartışılıyor ve bu sorunlara dair kimi çözüm önerileri sunuluyor.

Cavit Orhan Tütengil – Azgelişmenin Sosyolojisi (2013)

AZGELİŞMENİN SOSYOLOJİSİ, Cavit Orhan Tütengil, İş Kültür Yayınları, sosyoloji, 197 sayfa

Ayşe Çavdar ve Pelin Tan (der.) – İstanbul: Müstesna Şehrin İstisna Hali (2013)

İSTANBUL: MÜSTESNA ŞEHRİN İSTİSNA HALİ, derleyen: Ayşe Çavdar ve Pelin Tan, Sel Yayıncılık, sosyoloji, 239 sayfa

‘İstanbul’, karmaşık bir tarihsel ve toplumsal geçmişe sahip bu şehirde, kentsel dönüşümün üzerine bina edildiği hegemonik çerçeveyi irdeleyen makalelerden oluşuyor. Kitaba katkıda bulunan yazarlar, kent hukuku kapsamında İstanbul’daki kentsel dönüşüm çalışmalarını, neoliberal yeniden yapılanmanın İstanbul’daki yansımalarını, kentsel dönüşüm uygulamalarında belirleyici bir rol üstlenen TOKİ’nin kimliğini, kentsel dönüşüm üzerinden üretilen korku siyasetini, kentsel dönüşümü meşrulaştırmak için uygulamaya konan stratejileri ve kentsel dönüşümün alt, orta, üst sınıf dinamiklerinde ne gibi dönüşümler yarattığını irdeliyor.

Vincent de Gaulejac – İşletme Hastalığına Tutulmuş Toplum (2013)

İŞLETME HASTALIĞINA TUTULMUŞ TOPLUM, Vincent de Gaulejac, çeviren: Özge Erbek, Ayrıntı Yayınları, sosyoloji, 288 sayfa

Vincent de Gaulejac, nitelikli çalışması ‘İşletme Hastalığına Tutulmuş Toplum’da, günümüz işletme dünyasının performans, kalite, etkililik, rekabet ve hareketlilik adına yürüttüğü yönetim paradigmasının yarattığı yıkımı ortaya koyuyor. İnsan ve toplum arasındaki ilişkilere araçsal, faydacı ve hesapçı bir yaklaşımı meşru kılan bir ideoloji olarak işletmeyi irdeleyen Gaulejac, çağdaş toplumlarda çalışmanın getirdiği iç huzursuzluğunu, bu rahatsızlık ile “işletme ideolojisinin” hâkimiyeti arasındaki bağlantıyı, özel alanda bu ideolojinin nasıl doğduğunu ve bunun yıkıcı etkilerini sınırlayabilecek eylemleri tartışıyor.

Cemil Meriç – Kültürden İrfana (2013)

KÜLTÜRDEN İRFANA, Cemil Meriç, yayına hazırlayan: Mahmut Ali Meriç, İletişim Yayınları, sosyoloji, 493 sayfa

Cemil Meriç’in bütün eserlerinin son cildi olan ‘Kültürden İrfana’, düşünürün sosyoloji derslerinde ve çeşitli konferanslarda almış olduğu notları bir araya getiriyor. Meriç burada, Batı’nın kültürden ne anladığını, ideolojiyi, şarkiyatçılığın düştüğü belli başlı hataları, Avrupalıların Doğu kültürüne bakışını, agnostisizm ve ateizm konularını ve Türkiye’deki modernizm hareketini tartışıyor. Meriç geniş bir entelektüel alanda dolaşırken, Edward Said, Şehbenderzade Ahmet Hilmi, Abdullah Cevdet, Reinhart Dozy, Louis Gardet, El Biruni, Rıza Tevfik, Ahmet Mithat Efendi ve Hikmet Kıvılcımlı gibi isimlerin fikirlerini de irdeliyor.