Siyasetnameler neden önemlidir?
17 klasik siyasetnameden yola çıkarak bu sorunun yanıtını arayan Kadir Canatan, siyasetnamelerin kendi dönemlerinin siyasal zihniyet ve kültürü hakkında bilgi veren kaynaklar olmakla kalmayıp, zaman içinde nasıl bir siyasal yapılanmaya, siyasal kültüre yol açtıklarını da gözler önüne seriyor.
Fiilen savaşa girmemesine rağmen savaş ekonomisi koşulları içinde yaşamış dönemin Türkiye’sinde önemli ekonomik ve toplumsal dönüşümler, bu kitapta derinlemesine irdeleniyor.
Çiftçiyi topraklandırma yasası, sağlık alanında yapılan uygulamalar, sanayileşme programı ve vergi alanında yeni düzenlemeler, kitapta ele alınan o döneme özgü gelişmelerden birkaçı.
İtalyan ressam Fausto Zonaro, bilindiği gibi, 1891 yılında İstanbul’a gelmiş ve II. Abdülhamid tarafından 1896 yılında Saray Ressamı olarak görevlendirilmişti.
Padişahın Akaretler’de kendisine tahsis ettiği büyük evde atölyesini kuran Zonaro, burada açtığı daimi sergiyle uzun yıllar yerli ve yabancı ziyaretçilere ev sahipliği yaptı.
Padişah devrildikten sonra unvanını kaybeden Zonaro, ülkesine dönmüş, 1924 yılında da anılarını kaleme almıştı.
İşte sanatçının Türkiye’de yaşadıklarının önemli bir halkasını oluşturan bu kitapta, Zonaro’nun İstanbul’a gelişi, burada kaldığı yıllar boyunca yaşadıkları ve tarihsel tanıklıkları yer alıyor.
Adile Abbasoğlu’nun ‘Unutulmaz Anılar’ının merkezinde, Abhazya’nın devlet adamı Nastor Lakoba, eşi Sariya Lakoba ve ailesi yer alıyor.
1935’te Sariya’nın kardeşi ile evlenen Abbasoğlu, o günden itibaren kendini Abhazya’daki politik yaşamın ortasında bulur.
1937 yılında Lakoba zehirlenerek öldürülünce, Abbasoğlu da ailesiyle beraber çalışma kamplarına gönderilir.
İşte bu kitap, ancak 1947 yılında ülkesine dönebilen Abbasoğlu’nun, ülkenin bu önde gelen ailesine ve yaşadıklarına dair anılarını bir araya getiriyor.
Kitap, bu dönemde Abhaz halkının yaşadığı trajedileri anlatıyor.
Ünlü klasik felsefecilerden Ortaçağ papalarına, kral ve kraliçelerden doktorlara, siyasetçilerden sokaktaki insanlara kadar geniş bir yelpazede pek çok insanın hayatının gölgede kalmış “edepsiz” ayrıntıları.
Bu kitap, cinselliğe bakışımızı etkileyen, dönüştüren tarihsel dönüm noktalarını daha iyi kavrayabilmek için bir vesile.
Türk tarihini, kültürünü, dilini ve Türklerin kökenini konu alan, hem ilginç hem de tuhaf bir çalışma.
Mustafa Celâlettin Paşa’nın buradaki Turo-Aryanizm tezi, 19. yüzyılın Avrupamerkezci ırkçı teorilerinden fazlasıyla etkilenmiş.
Şunu da hatırlatalım: Polonya doğumlu olup daha sonra Osmanlı ordusuna katılan Paşa’nın asıl adı da, Konstanty Borzecki’ydi.
Bilindiği gibi Sadrazam Mahmud Şevket Paşa, bir suikasta kurban gitmişti.
Paşa’nın elimizdeki bu günlüğü, Osmanlı’nın son dönemine dair çok önemli bilgiler barındırıyor.
Ordunun siyasetin içerisinde yer almasından ve müdahalelerde bulunmasından rahatsızlık duyan, günlük tutan tek sadrazam olan Paşa, bu günlüğünde, Osmanlı’nın görkemli çöküşünün detaylı bir panoramasını çiziyor.
Birinci Dünya Savaşı öncesindeki Avrupa’nın haleti ruhiyesi nasıldı?
Bu kitap, bunu daha yakından görmek için iyi bir fırsat.
Çalışma, 1914’te Avusturya-Macaristan’ın Sırbistan’ı mahvetme konusundaki o çılgın kararlılığının, Almanya’nın bunu sonuna kadar destekleme tutumunun ve Rusya’nın seferberlik konusundaki sabırsızlığının öncesindeki politik dönüşümlere, korkunç bir kıyımın başlamasından hemen önceki o gerilimli döneme odaklanıyor.
Yirminci yüzyılın sarsıcı 11 siyasi suikastı üzerinden Avrupa’nın iki dünya savaşı arasındaki yıllarına uzanan dikkat çekici bir çalışma.
Rosa Luxemburg, Kurt Eisner, Matthias Erzberger ve Walther Rathenau, kitapta izi sürülen suikastlardan bazıları.
Howard M. Sachar’ın çalışmasının en büyük katkısı, yalnızca bu cinayetleri irdelemesi değil, bunların Weimar Cumhuriyeti’nin çöküşüne ve Hitler’in iktidara gelmesine nasıl zemin hazırladığını ve Avrupa’da hümanist değerlerin telafi edilemez şekilde hırpalanmasına nasıl yol açtığını da açıklıkla gözler önüne sermesi.
1915 sürecinde, Ankara’nın Hıristiyan Ermeni nüfusunun başına neler geldi?
İşte Ankaralı Katolik Ermeni Simon Arakelyan’ın 1915’te yaşadıklarının bir dökümü olan ‘Ankara Vukuatı’, bu sürece dair bilinmeyenleri aydınlatmasıyla önemli bir tanıklık.
1915 yazında Ankaralı Ortodoks Ermeniler katledilir ve Katolik Ermeniler de sıranın kendilerine geldiğini fark eder.
Sonuçta onlar da, gruplar halinde tutuklanmaya başlanır.
O dönemde Reji idaresinde bir memur olan Arakelyan da tutuklananlar arasındadır ve böylece kötü muamele, saldırılar, açlık ve doğa şartlarıyla mücadele edeceği 122 günlük dehşetli yolculuğu başlamış olur.
Arakelyan’ın yolculuğunda ilk durak Tarsus’tur, rotanın devamı ise, yaşam olasılığının sıfıra yakın olduğu Der Zor çölleridir ve kendisi de buraya gitmekten kurtulmak için kaçmaya karar verir.
Şans, Arakelyan’dan yanadır. Zira zorlu bir mücadelenin ardından kaçmayı, kurtulmayı başarır.
İşte bu kitap, bu zorlu yolculuğun ve kaçışın ayrıntılı bir hikâyesi oluşuyla önemli bir tarihi tanıklık.
