Etiket: Platon

Ahmet Cevizci – Platon (2014)

Kitaplarının yanı sıra çevirileriyle de bilinen Ahmet Cevizci’nin yazıp yayına hazırladığı çalışma, Eski Yunan dünyasının en önemli filozofu olan, etkileri günümüzde de devam eden Platon’un hayatını, eserlerinden bir seçkiyle harmanlayarak sunuyor.

Kitabın ilk altı bölümünde Cevizci, Platon’un hayatını, eserlerini, metafiziğini, doğa felsefesini, epistemolojisini ve siyaset felsefesini kapsamlı bir biçimde değerlendiriyor.

Çalışmanın devamında ise, Platon’un ‘Sokrates’in Savunması’, ‘Menon’, ‘Phaidon’, ‘Meneksenos’, ‘Şölen’, ‘Devlet Adamı’, ‘Theatetos’, ‘Sofist’ ve ‘Philebos’ adlı eserlerinden yapılmış bir seçki sunuluyor.

  • Künye: Ahmet Cevizci – Platon, Say Yayınları, felsefe, 472 sayfa

Platon – Sofist (2012)

  • SOFİST, Platon, çeviren: Furkan Akderin, Say Yayınları, felsefe, 135 sayfa

 

Platon’un yaşlılık dönemi eserlerinden olan ‘Sofist’, filozofun külliyatının metafiziksel ve epistemolojik konuları üzerine yoğunlaşan temel eserlerinden biri. Platon’un ‘Parmenides’, ‘Theaetetos’ ve ‘Devlet Adamı’ isimli üç diyaloguyla ilişkili olan ‘Sofist’, bunlardan özellikle ‘Parmenides’te ortaya konmuş metafiziksel ve epistemolojik güçlüklerin açıklığa kavuşturulmasını amaçlıyor. Diyaloga katılan Theodoros, Sokrates ve Theaetetos gibi karakterler, Platon’un buradaki başlıca amacı olan “varlığın olumsuzlanmasını yokluktan ayırt etmek” ve “doğru ile yanlış yargı” veya “inancı tanımlamak” gibi konuları tartışıyor.

Emmanuel Levinas – Tanrı, Ölüm ve Zaman (2011)

  • TANRI, ÖLÜM VE ZAMAN, Emmanuel Levinas, çeviren: Işık Ergüden, Dost Kitabevi, felsefe, 231 sayfa

 

‘Tanrı, Ölüm ve Zaman’, çağdaş fenomenolojiye etik alanında getirdiği yorumla dikkat çekmiş düşünür ve Talmud bilgini Emmanuel Levinas’ın 1975-76 akademik yılında Sorbonne Üniversitesi’nde vermiş olduğu derslerden oluşuyor. Düşünür bu derslerinde, Aristoteles, Platon, Kant, Hegel, Bergson gibi, felsefe tarihinin önde gelen figürlerini yeni bir okumaya tabi tutuyor. Fakat dersleri asıl ilgi çekici kılan husus, Heidegger’in ‘Varlık ve Zaman’ adlı yapıtıyla bir hesaplaşmaya girişmesi. Levinas ilk elden, Heidegger’in, nesnel zaman anlayışına getirdiği eleştiriler ile varoluşun kendine özgü zamansallığını bireyin ölümlülük koşuluyla yakın ilişki içinde ele alışını takdir ediyor. Fakat Levinas, Heidegger’i, varlık, ölüm ve zaman gibi kavramları çözümlerken, temel varlık tasarısı içinde kaldığı için de eleştiriyor.

Platon – Gorgias (2011)

  • GORGİAS, Platon, çeviren: Furkan Akderin, Say Yayıncılık, felsefe, 173 sayfa

 

Platon’un en uzun diyaloglarından biri olarak kabul edilen ‘Gorgias’, aynı zamanda Sokrates’in felsefesi ve yöntemiyle ilgili en ayrıntılı metin. Diyalog, Sokrates’in ahlak öğretisinin temellerini ve çürütme yönteminin farklı örneklerini barındırmasıyla önemli bir kaynak. ‘Gorgias’, retorik konusu etrafında dönen bir diyalog olmakla beraber, retorik üzerinden, neyin insan için gerçekten iyi, neyin gerçekten kötü olduğu gibi daha derin ve önemli konulara da uzanır. Sokrates diyalogun ilk bölümünde, akıl yerine duyguları öne çıkaran ve felsefenin yerine retoriği koyan Gorgias’ı, mantıksal çürütme tekniğini uygulayarak eleştiriyor.

Platon – Ion: Şiir Üzerine (2011)

  • ION: ŞİİR ÜZERİNE, Platon, çeviren: Nihal Petek Boyacı, Kabalcı Yayınevi, felsefe, 77 sayfa

 

‘Ion’, Platon’un erken dönem diyaloglarından biri olarak kabul ediliyor. Platon’un, henüz siyasete adım atmadığı bir dönemde kaleme aldığı ‘Ion’, Sokrates ile şehir şehir dolaşarak ozanların şiirlerini halkın önünde okuyan bir rhapsodos olan Ion arasında geçer. Burada Sokrates, rhapsodos’un sanattan yoksun olduğunu; çünkü bir şeyin sanat niteliğini kazanması için, onun bilgi yoluyla icra edilmesi gerektiğini savunur. Ünlü filozofa göre, rhapsodos’un bir sanatı varsa, onun bir konusunun ya da nesnesinin de olması gerekir. Sokrates, ilerleyen sayfalarda, diğer sanatları örnek vererek, rhapsodosluğun bilgi ile icra edilmediğini savunur.

Platon – Euthyphron: Dindarlık Üzerine (2011)

  • EUTHYPHRON: DİNDARLIK ÜZERİNE, Platon, çeviren: Güvenç Şar, Kabalcı Yayınları, felsefe, 104 sayfa

 

Platon’un Euthyphron’unun, Sokrates’in suçlanması, yargılanması ve ölümüyle ilgili diyalogların başında yer aldığı söylenir. Diyalog, gençleri yoldan çıkarmak ve tanrılara saygısızlık etmek savıyla mahkemeye verilen Sokrates ile cinayet işlediği için kendi babasını mahkemeye veren Euthyphron arasında geçer. Bu diyaloğu özgün kılan hususların başında, Sokrates’in dine ve dindarlığa yaklaşımının ne olduğu hakkında önemli detaylar sunması. Diyaloğun diğer tarafı olan Euthyphron ise, düşünsel olarak tümüyle Sokrates’in karşıtı olmaktan çok, Atina halkının dinle kurduğu gülünç ilişkinin temsilcisi olarak yer alır. Metin boyunca Sokrates, Euthypron’a yönelik abartılı övgülerde bulunurken, Euthyphron da saflığından ve cahilliğinden kaynaklı olarak, bir türlü bu övgülerin ardına saklanmış ironinin farkına varmaz.

Platon – Symposion (2007)

  • SYMPOSION, Platon, çeviren: Eyüp Çoraklı, Kabalcı Yayınları, felsefe, 278 sayfa

Symposion, Platon’un, aşk ve ahlak konusundaki metinlerinden oluşuyor. Metinlerin ilgi çekiciliği, Platon’un bilinen uzun tartışmalar, karmaşık akıl yürütmelerden mürekkep tarzından çok, derin düşüncelerle temellendirilmiş eğlendirici hikâyelerden meydana gelmesi. Atinalı tragedya şairi Agathon İÖ 416 yılında ilk tragedyasıyla kazandığı birinciliği kutlamak amacıyla o dönemde Atina’nın önde gelen bilim, sanat, politika ve felsefe adamlarının katıldığı bir symposion düzenler. Bu symposiona katılan herkes aşka övgü niteliğinde bir konuşma yapar. Platon’un bu kitaptaki metinleri de, Agathon’un öncülük ettiği söz konusu symposiona dayanıyor.

Platon – Alkibiades 1-2 (2010)

  • ALKİBİADES 1-2, Platon, çeviren: Furkan Akderin, Say Yayıncılık, felsefe, 126 sayfa

‘Alkibiades 1-2’, Platon’un, hocası Sokrates’in görüşlerini aktardığı gençlik dönemi eserlerinden. Diyalogun merkezinde Sokrates ile siyasetçi, hatip ve kumandan Alkibiades yer alır. Alkibiades’in henüz on sekiz yaşındayken gerçekleştiği kabul edilen diyalog, ahlaki konulara ve moral erdemlere odaklanıyor. Alkibiades’in, söz konusu diyaloğun geçtiği zamanın hemen ertesinde Atina ile Sparta arasında kanlı bir egemenlik mücadelesinin yaşandığı yirmi beş yıllık döneme damgasını vurduğu söylenir. Diyalog ayrıca, Eski Çağ’ın dikkat çeken karakterlerinden Alkibiades’in hayatına ve kişiliğine dair en iyi kaynaklardan biri olarak da kabul ediliyor. M. Ö. 399’da yazıldığı bilinen diyalog bu yönüyle, Sokrates felsefesinin farklı bir veçhesini sunduğu kadar, tarihe yön vermiş bir komutanın kişiliğini de aydınlatıyor.

Platon – Sokrates’in Savunması (2006)

  • SOKRATES’İN SAVUNMASI, Platon, çeviren: Özgü Çelik, Say Yayınları, felsefe, 78 sayfa

‘Sokrates’in Savunması’ Yunan felsefesinin en eski metinlerinden biri olmasının yanında, Sokrates’in Platon aracılığıyla günümüze kadar gelen çok az diyalogundan biridir. Bilindiği gibi Sokrates, gençlerin aklını çeldiği ve tanrılara inanmadığı iddiasıyla yargılanmış, soru sorma yöntemiyle suçsuzluğunu ispatlamaya çalışmış, fakat jüri tarafından suçlu bulununca baldıran zehri içerek ölmeye mahkûm edilmişti. Sokrates’in kendini savunuşunun anlatıldığı elimizdeki eser, hâlâ Batı felsefesine giriş için en uygun kaynak olmayı sürdürüyor. Bunda, eserin diyaloga dayalı tarzı ve ironik basitliğinin de büyük etkisi var. ‘Savunma’nın bu edisyonunun önsözü Prof. Dr. Ahmet Cevizci, girişi ise Benjamin Jowett tarafından kaleme alınmış. Kitap, hem ‘Savunma’nın orijinalini vermesi hem de Sokrates’in diyalogları hakkında açıklayıcı bilgiler sunmasıyla dikkat çekiyor.