Siyaset – Sayfa 242

Şengül Hablemitoğlu – Sessiz Ağıt (2007)

SESSİZ AĞIT, Şengül Hablemitoğlu, Bilgi Yayınevi, anı, 157 sayfa

Şengül Hablemitoğlu, bir suikast sonucu hayatını kaybeden Necip Hablemitoğlu’nun eşi. Şengül Hanım’ın ‘Sessiz Ağıt’ı da, bu beklenmedik cinayete kurban giden kocasının yokluğu karşısında hissettiklerine yer veriyor. Kitabın adından da anlaşılacağı gibi, buradaki anlatımların çoğunluğu, böylesi muazzam bir acı karşısında duyulan öfkeyi ve çaresizliği dile getiriyor. Hablemitoğlu, yaşadıklarını neden yazıya dökmeye karar verdiğini şöyle açıklıyor: “Dostlarımızla ve kendi arkadaşlarımla her yan yana gelişimizde, Necip’le ilgili nokta koymadan, nefes almadan konuştuğumu, bunun bir tür bağımlılık olarak hastalıklı bir duruma dönüştüğünü, beni de sıkıcı bir insan yaptığını gördüğümde yazmaya karar vermiştim.”

Mike Davis – Gecekondu Gezegeni (2007)

GECEKONDU GEZEGENİ, Mike Davis, çeviren: Gürol Koca, Metis Yayınları, sosyoloji, 262 sayfa

Mike Davis kent kuramcısı, tarihçi ve aktivist. Kendisini bu kitabı da, Üçüncü Dünya ülkelerinin kentsel bölgelerinde halen bir milyar insanın yaşamakta olduğu gecekondu mahallelerinin tarihini ve günümüzdeki yapısını inceliyor. Çok sayıda alandan yararlanan Davis, bu yerleşim tarzının Mumbai, Kahire, İstanbul, Sao Paulo ve Seul gibi büyük kentlerdeki aldığı biçimleri analiz ediyor. Çalışmanın en büyük katkısı, IMF ve Dünya Bankası kıskacındaki ülkelerin, kentsel sorunları çözmek için giriştikleri çabanın, daha çok orta sınıfın işine yaradığını gözler önüne sermesi. Zorla tahliye edilen bu toplulukların yerine, orta sınıfın yerleştiğini belirten yazara göre, asıl sorgulanması gereken neo-liberal politikalardır.

Nuri Salman – Yolculuk Sürer (2017)

YOLCULUK SÜRER…, Nuri Salman, Ayrıntı Yayınları

Dersim, 1980 öncesi sol hareketlerin yaygın örgütlendiği bir kentti. Bu kitap da, Dersim ve ilçelerinde 1977 yılından başlayarak siyasi faaliyetler yürütmüş Salman’ın anılarından oluşuyor. Kitap, bir yönüyle Salman’ın kişisel hayatından kesitler sunarken, öte yandan da, özellikle Dev-Genç/Devrimci Yol’un Dersim’de nasıl örgütlendiği ve geliştiğini aydınlatıyor.

Tanıl Bora – Cereyanlar (2017)

CEREYANLAR, Tanıl Bora, İletişim Yayınları

Kemalizm, milliyetçilik, muhafazakârlık ve sol gibi siyasî ideolojilerin serencamını zengin bir perspektifle izleyen bir çalışma. Geç Osmanlı zihniyet dünyası ile ülkede modernleşme girişiminin bir analizini yaparak incelemesine başlayan Bora, ardından, Türkiye’de öne çıkan siyasî ideolojilerin özelliklerini, birbirlerini etkileme ve birbirinden etkilenme süreçlerini irdeliyor.

İbrahim Balcıoğlu – Sosyal ve Psikolojik Açıdan Göç (2007)

SOSYAL VE PSİKOLOJİK AÇIDAN GÖÇ, İbrahim Balcıoğlu, Elit Kültür Yayınları, sosyoloji, 176 sayfa

Prof. Dr. İbrahim Balcıoğlu, İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı öğretim üyesi. Kendisinin dünyanın en eski sorunlarından biri olarak düşünülebilecek göç olgusuna dair bu çalışması ise, sosyal psikoloji araştırmalarına iyi örneklerden birini oluşturuyor. Ekonomik, sosyal ve siyasal sebeplerden kaynaklı olarak ortaya çıkan göç, özellikle Türkiye’de kırsal kesimden kentlere yapılan göçle, başlıca sorunlardan birini oluşturmuş durumda. Balcıoğlu, bu temel sorundan hareketle, göçün tarihinden günümüzdeki göç dalgasına kadar uzanıyor. Kitap, göçün geçen zamanla beraber, onarılamaz sıkıntılar doğurduğunu gözler önüne sermesiyle önemli.

Nicolas Dessaux (haz.) – Irak’ta Sol Muhalefet (2007)

IRAK’TA SOL MUHALEFET, hazırlayan: Nicolas Dessaux, çeviren: Ahmet Aslan, Versus Kitap, siyaset, 140 sayfa

Alt başlığı ‘İşgale, İslamcılığa ve Kapitalizme Karşı Direnişler’ olan bu kitap, ülkenin sol muhalif isimleriyle yapılan söyleşiler yer alıyor. Aşırı sol silahlı bir örgüt üyesi Muayad Ahmad; Kürdistan’da tanınmış bir feminist olan ve daha sonra İslamcılar tarafından sürgüne gönderilen Surma Hamid; Iraklı Kadınların Özgürlüğü Örgütü’nün kurucularından Huzan Mahmud; sendikacı ve Basra Irak Özgürlükler Kongresi başkanı Ali Abbas Halif; uzun süre yeraltında militanlık yapan Nadia Mahmud; Irak İşsizler Sendikası Genel Sekreteri Kasım Hadi ve Kürdistan’da Süleymaniye İşsizler Sendikası’nın sorumlusu Akram Muhammed Nadir, söyleşi yapılan isimlerden birkaçı.

Nergis Canefe – Anavatandan Yavruvatana Miliyetçilik, Bellek ve Aidiyet (2007)

ANAVATANDAN YAVRUVATANA MİLLİYETÇİLİK, BELLEK VE AİDİYET, Nergis Canefe, çeviren: Deniz Boyraz, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, siyaset, 451 sayfa

Nergis Canefe’nin asıl olarak, milliyetçilik sorunu üzerine kaleme aldığı ‘Anavatandan Yavruvatana Milliyetçilik, Bellek ve Aidiyet’, Türk milliyetçiliğinin doğasından Kıbrıslılığın aldığı farklı biçimlere; zorunlu göçlerin, işgallerin, hukuksal düzenlemelerin şekillendirdiği kimlik algılarından azınlıkların durumuna kadar geniş bir yelpazede dolaşıyor. Kitap asıl olarak, Canefe’nin egemenlik, milliyetçilik, ulus-devlet ve kimlik inşası, vatandaşlık, azınlık sorunu gibi, günümüz siyasetini oldukça etkileyen konular üzerine yazdığı yazılarından yapılan bir derlemeden oluşturuldu. Yazarın konuya eleştirel yaklaşması ise, kitabı dikkat çekici kılan başlıca unsur. Milliyetçilik son iki yüzyıldır dünyayı etkileyen önemli bir sorun. Canefe’nin derli toplu çalışması, konu hakkında bilgilenmek isteyenlere önerilir.

Fikri Sağlar ve Emin Özgönül – Kod Adı Susurluk (2007)

KOD ADI SUSURLUK, Fikri Sağlar ve Emin Özgönül, Arkadaş Yayınevi, politika, 480 sayfa

3 Kasım 1996’da, Susurluk kazasıyla beraber, daha sonra ‘Derin Devlet’ olarak adlandırılacak kirli ilişkiler ağı ortalığa saçılmıştı. Üzerinden on yıldan fazla bir süre geçmesine rağmen, bu kirli ilişkiler her yönüyle ortaya çıkarılmış değil. Bu konuda çok şey yazıldı, çok şey söylendi. Kazayı olduğu günden itibaren yakından takip eden ve sonrasında da peşini bırakmayan isimlerden biri olan Fikri Sağlar’ın Emin Özgönül ile birlikte hazırladığı bu kitap ise, bu konuda kayıt tutmayı, ayrıca kazanın ardındaki “derin ilişkiler”in çözülmesini amaçlayan bir çalışma. Çok sayıda arşiv belgesi, tanıklık ve eklerden oluşan kitabı, konu hakkında kapsamlı bilgi edinmek isteyenlere öneriyoruz.

Jürgen Todenhöfer – Andy ve Merve (2007)

ANDY VE MERVE, Jürgen Todenhöfer, çeviren: Firdevs Berzeş, Erko Yayıncılık, siyaset, 194 sayfa

Irak Savaşı, bilindiği gibi, beraberinde inanılmaz facialar getirdi. Uzun zamandır süren savaşa dönüp bakıldığında, binlerce insanın hayatını kaybettiği bu trajedinin, geçen zamanla beraber azalmak yerine, gün geçtikçe şiddetlendiği görülür. İşte Jürgen Todenhöfer’in çalışması, bu büyük trajediye kurban gitmiş, biri Iraklı, diğeri de Amerikalı iki genci anlatıyor. Irak Savaşı’nın başladığı ilk günlerde, Bağdat’ın fakir bir semtinde yaşayan on iki yaşındaki Merve’nin, saldırılar esnasında iki bacağı kopmuş, Floridalı bir öğrenci olan on yedi yaşındaki Andrew ise, yine aynı gün, yani 7 Nisan’da misket bombası saldırısıyla hayatını kaybetmişti.

Hasan Celal Güzel – Kuzey Irak (2007)

KUZEY IRAK, Hasan Celal Güzel, Timaş Yayınları, siyaset, 185 sayfa

Turgut Özal’a yakın isimlerden biri olan Hasan Celal Güzel’in ‘Kuzey Irak’ isimli bu kitabı, Kuzey Irak’ın Türkiye için ‘hassasiyetini’ vurgulamayı amaçlıyor. Türkiye Cumhuriyeti’nde çıkan ilk isyanlar, 1960-1980 döneminin ayrılıkçı örgütleri ve 1983’ten sonraki süreçte önemli bir güç olan PKK, kitapta yer alan birkaç konu. “Türkiye’de derin Barzani var” diyerek kuşkusuz tümüyle kendine has bir tespit yapan Güzel, Barzani’nin Nakşibendi Şeyhi’nin soyundan geldiğini ve bu nedenle de Türkiyeli Kürtleri kendisine bağladığını savunuyor. Turgut Özal’ın Kürt sorunu konusundaki projesi ile bu konuda neler yapmak istediği, Güzel’in kitabında dikkat çeken konulardan bir diğeri.