Siyaset – Sayfa 243

Thomas Hobbes – Yurttaşlık Felsefesinin Temel İlkeleri (2007)

YURTTAŞLIK FELSEFESİNİN TEMEL İLKELERİ, Thomas Hobbes, çeviren: Deniz Zarakolu, Belge Yayınları, felsefe, 348 sayfa

Bilindiği gibi Thomas Hobbes, “insan doğası” konusuna kafa yormuş, bu konuyu ‘Leviathan’ isimli ünlü kitabında da enine boyuna tartışmıştı. Hobbes’un görüşleri, her ne kadar bireyin egemene mutlak itaati gibi tartışmalı yönler barındırsa da, kendisi, fikirleriyle yüzyıllarca felsefeyi ve politikayı etkilemiş ve hâlâ etkileyen bir isim. İlk baskısı 1647 yılında yapılan ‘Yurttaşlık Felsefesinin Temel İlkeleri’ ise, filozofu ‘Leviathan’dan önce, Avrupa’da şöhretli bir isim haline getiren ilk çalışmaydı. Bu çalışma, kendisinin tüm eserlerinin ortak yönü olan realizm eleştirisi barındırıyor. Kitapta, Richard Tuck’ın, Hobbes’un eserine odaklanan bir yazısı da bulunuyor.

Samuel Moyn (der.) – Son Ütopya (2017)

SON ÜTOPYA, kolektif, derleyen: Samuel Moyn, çeviren: Firdevs Ev, Koç Üniversitesi Yayınları

Bir siyasî ideal olarak insan haklarının ortaya çıkışı ve geçirdiği dönüşümü ortaya koyan makaleler. İnsan haklarının hümanist bir yaklaşım olup olmadığı ve Soğuk Savaş sürecinde ortaya çıkması hasebiyle bir devletin başka bir devleti sıkıştırmak için kullandığı bir koz olup olmadığı konularında aydınlanmak isteyenlere.

Kojin Karatani – Dünya Tarihinin Yapısı (2017)

DÜNYA TARİHİNİN YAPISI, Kojin Karatani, çeviren: Ali Karatay, Metis Yayınları

Karatani’nin ilk kez Transkritik adlı kitabında giriştiği sermaye-ulus-devlet sistemi irdelemesi, bu kitapla daha geniş bir alana uzanıyor. Marksizm, tarihi, üretim tarzları, yani kimin üretim araçlarına sahip olduğu perspektifinden ele alır. Karatani ise bunu bir adım ileriye taşıyarak meseleyi mübadele tarzlarına göre değerlendiriyor.

J. Arch Getty – Stalinizm Hükmederken (2016)

STALİNİZM HÜKMEDERKEN, J. Arch Getty, çeviren: Gül Çağalı Güven, İletişim Yayınları

Stalin döneminin biçimlenişini, o dönemin öncesi ve sonrasının ayrıntılı bir perspektifi eşliğinde irdeleyen sağlam bir inceleme. Sovyet ve Rus arşivlerinde yapılmış uzun araştırmalara dayanan çalışma, Stalin dönemini kişiler, kurumlar, gelenek ve kişisel çatışmalara uzanan geniş bir bağlamda tartışmakta.

Erbil Tuşalp – Bozkurtlar (2007)

BOZKURTLAR, Erbil Tuşalp, Say Yayınları, tarih, 423 sayfa

Erbil Tuşalp’ın ‘Bozkurtlar’ı yakın tarihe ve günümüzün Türkiye’sine damgasını vuran bir siyasi hareketin tarihine odaklanıyor. “Bu kitapta, karanlığın kendi gözümle gördüğüm acısını kendi yüreğimde duyduğum siyasal belleklerden silinmek istenen kirli bir tarihin örgüsü sorgulanıyor,” diyen Tuşalp, bu siyasi yapının gerçekleştirdiği cinayetleri ve katliamları anlatıyor. Prof. Ümit Doğanay, Prof. Cavit Orhan Tütengil ve Niyazi Adıgüzel cinayetleri; Kahramanmaraş ve Çorum katliamları; CIA ile MHP bağlantısı ve Susurluk kazasıyla gün yüzüne çıkan kirli ilişkiler, kitabın ele aldığı kimi konular. Tuşalp’ın kitabı, yakın tarihin sancılarına dair bir bellek tazeleme çalışması olarak düşünülmeli.

Immanuel Wallerstein – Avrupa Evrenselciliği (2007)

AVRUPA EVRENSELCİLİĞİ, Immanuel Wallerstein, çeviren: Sinan Önal, Aram Yayınları, siyaset, 100 sayfa

Önemli muhalif isimlerden Immanuel Wallerstein ‘Avrupa Evrenselciliği’nde, Avrupa’nın evrenselleşme çabasının tarihsel, ekonomik ve siyasal nedenleri üzerinde duruyor. Wallerstein, Avrupa evrenselciliği karşısına, kendisine ait bir kavramsallaştırma olan “evrensel evrenselcilik” söylemini çıkarıyor. Wallerstein’a göre, bu iki söylem arasındaki mücadele, çağdaş dünyanın esas ideolojik mücadelesidir. “Taraf tutmayı reddedemeyiz ve dünya çapında ileri sürülen her tikelci fikre eşit geçerlilik addedeceğimiz süper tikelci bir duruş içine çekilmeliyiz,” diyen yazar, eşitlikçi ve demokratik olmayan dünya sistemine karşı mücadelenin mümkün olduğunu söylüyor.

Betül Yarar (der.) – Şiddetin Cinsiyetli Yüzleri (2015)

ŞİDDETİN CİNSİYETLİ YÜZLERİ, derleyen: Betül Yarar, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları

Toplumsal cinsiyet ile şiddet arasındaki ilişkiyi kuramsal bir çerçeveden ele alan öncü bir çalışma. Şiddetin öznellik ve iktidarla ilişkisini, toplumsal cinsiyet rejiminin kuruluşunda şiddetin nasıl bir rol üstlendiğini ve şiddetin, tarihsel ve toplumsal olarak nasıl biçim değiştirdiğini merak edenlere.

Yıldız Silier – Kökler, Çarklar ve Bulutlar: Bir Karşılaşmalar Masalı (2016)

KÖKLER, ÇARKLAR VE BULUTLAR: BİR KARŞILAŞMALAR MASALI, Yıldız Silier, Yordam Kitap

Tarihteki köylü, kadın, işçi ve köle isyanları başarıya ulaşsaydı, bugün nasıl bir dünyada yaşardık? Yıldız Silier, bir ucu distopyaya, diğer ucu ütopyaya açılan kitabında, tarihteki bu adaletsizlik öykülerini anlatıyor, bu isyanlar başarıya ulaşsaydı neler olabileceğini kurguluyor. Tarihe, alternatif yorumlarla bakmak isteyenlere.

Kolektif – Mülteci Koruma Siyaseti ve Pratiği (2017)

İnsani yardım konuları ve özellikle Birleşmiş Milletler’in ana insani yardım kuruluşu olan ve 60. yılını kutlayan Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) ile ilgilenenler açısından bir temel okuma kitabı.

Çalışmaya, siyaset bilimi ve mülteciler üzerine hem kuramsal hem de uygulamalı çalışmalarıyla tanınan pek çok isim katkıda bulunmuş.

BMMYK, İkinci Dünya Savaşı sonrasında, Soğuk Savaş döneminde, Bosna’da, Afganistan ve Irak’ta ya da Ortadoğu, Asya ve Afrika’daki herhangi bir zorunlu göç durumunda neler yaptı, neleri yap(a)madı?

Çalışmalarını yürütürken hangi dengeleri gözetti?

Finans kaynaklarını ve stratejilerini nasıl ve neye göre belirledi?

Yıllar geçtikçe çalışma ilkelerinde neleri değiştirdi? Günümüzde mülteci sorununa güncel yaklaşımlar geliştirebiliyor mu?

İşte elimizdeki kitap, bu ve benzeri sorulara yanıt veren kapsamlı bir araştırmaya dayanmasıyla, alan açısından çok önemli.

Künye: Kolektif – Mülteci Koruma Siyaseti ve Pratiği, çeviren: Özgün Emre Koç, İstanbul Kültür Üniversitesi Yayınları

Bektaş Tufan Güneş – Gazilik ve Kimlik (2007)

GAZİLİK VE KİMLİK, Bektaş Tufan Güneş, Kora Yayın, siyaset, 222 sayfa

‘Gazilik ve Kimlik’in yazarı Bektaş Tufan Güneş bir asker. Yazarın, hatırlanacağı gibi, anılarından oluşan ‘Elebaşı mı? Çetebaşı mı? Yüzbaşı mı? (Bir Yüzbaşının Anıları)’ isimli bir kitabı yayınlanmıştı. Güneş, yeni çıkan bu kitabında ise, Türkiye’de gazilerin ve şehit yakınlarının sorunlarına, yaşadıkları sıkıntılara değiniyor. Burada yazarın kişisel hikâyesine baktığımızda, kendisinin de iktidarlar ile bizzat sıkıntılar yaşadığını ve çalışmasının da bu yönüyle gerçekçi olduğu söyleyebiliriz. Zira Güneş, 12 Eylül darbesinde istifa ettiğini bildiren bir dilekçe yazmış, hemen ertesinde gözaltına alınmış ve işkenceye maruz kalmıştı. Yazar çalışmasında, ana konunun yanı sıra, kişisel olarak yaşadıklarını da bizimle paylaşıyor.