Kategori: Siyaset

Benjamin Moffitt – Popülizmin Küresel Yükselişi (2020)

 

Popülizm dünya çapında nasıl bu kadar hızlı bir biçimde yaygınlaştı?

Benjamin Moffitt, bugün değişip dönüşen çağdaş popülizm üzerine derinlemesine düşünerek ve beri yandan da çağdaş popülizm üzerine günümüze kadar yazılmış literatürü eleştirel bir perspektifle irdeleyerek bu soruya yanıt veriyor.

Yazar bunu yaparken de, siyasalın gitgide medyatikleşmesinin popülizme nasıl yarar sağladığını, popülist figürlerin halka ulaşmak için medyanın farklı yönlerini nasıl kullandıklarını ve internet ile sosyal medya kullanımının yaygınlaşmasının çağdaş popülizmi nasıl değiştirdiğini ortaya koyuyor.

Popülizm üzerine düşünürken yorumlayıcı ve disiplinlerarası bir duruş noktasından yola çıkmasıyla da dikkat çeken çalışma, salt bölgesel popülizm kavramsallaştırmasının ötesine geçiyor ve yerine, popülizmi bir küresel fenomen olarak gören anlayışı kuruyor.

  • Künye: Benjamin Moffitt – Popülizmin Küresel Yükselişi: Performans, Siyasi Üslup ve Temsil, çeviren: Onur Özgür, İletişim Yayınları, siyaset, 280 sayfa, 2020

Paul Craig Roberts – Yeni Muhafazakâr Tehdit (2016)

Washington’ın Doğu Avrupa’dan Ortadoğu’ya uzanan üstünlük savaşının tehlikeleri nelerdir?

Paul Craig Roberts, Washington’ın dünya çapındaki kirli politikalarını gün yüzüne çıkarıyor.

ABD’nin Ukrayna’da oynadığı oyundan Suriye savaşındaki korkunç rolüne, kontrolsüz bir gücün dünyayı nasıl büyük bir savaşa sürüklediğini daha iyi görmek için.

  • Künye: Paul Craig Roberts – Yeni Muhafazakâr Tehdit, çeviren: Zeynep Anlı, Say Yayınları

Frantz Fanon – Siyah Deri, Beyaz Maskeler (2020)

Frantz Fanon’dan modern siyahinin dünyasına tutulan güçlü bir ışık.

‘Siyah Deri, Beyaz Maskeler’, bugünkü siyah insanı, onun beyaz dünyadaki tutumlarını belirliyor, daha da önemlisi siyahın varoluş biçimini psikopatolojik ve felsefi anlamda yorumluyor.

Fanon, siyah insanın beyaza benzemek, onun gibi olmak istediğini, uzunca bir zamandan beri beyazın tartışılmaz üstünlüğünü kabul ettiğini ve böyle olduğu için de, beyaz insanın değerler örgüsüyle yoğrulmuş bir varoluş hamlesi gerçekleştirme eğilimi içinde olduğunu belirtiyor.

Siyah insanın varoluş biçimi bağlamında sömürgecilik psikolojisini çarpıcı bir şekilde ortaya koyan Fanon, siyah insana aşağılık kompleksinin nasıl aşılandığını ve sömürülenlerin nasıl sonunda zulmedicilerini taklit eder hale geldiğini psikanalitik bir bakışla gözler önüne seriyor.

‘Siyah Deri, Beyaz Maskeler’in, ABD’deki Kara Panterler ve Üçüncü Dünyadaki bağımsızlık mücadeleleri gibi siyasi hareketlere ilham kaynağı olduğunu, aynı zamanda sömürgecilik ve ırkçılıkla bağlantılı kimlik sorunlarının tartışılmasına öncülük ettiğini de ayrıca belirtelim.

Irkçılık ve ayrımcılık halen büyük bir sorun olmaya devam ediyor ve modern eşitlikçi düşüncenin klasiklerinden biri olan bu kitap da, bu nedenden dolayı güncelliğini koruyor.

  • Künye: Frantz Fanon – Siyah Deri, Beyaz Maskeler, çeviren: Orçun Türkay, Metis Yayınları, psikanaliz, 192 sayfa, 2020

Haluk Yurtsever – Orta Sınıf Efsanesi (2016)

Orta sınıf kavramı bugün, herkesin kendisine göre anlam yüklediği bir düzlemde tartışılıyor.

Bu kitap, orta sınıfı bir efsane, bir mit olmaktan çıkararak, sınıfın zaman içinde geçirdiği dönüşüm ve kapitalist toplumlarda sınıfların durumu bağlamında tartışıyor.

Marksist sınıf teorisinden Weber’in sınıfa ilişkin görüşlerine pek çok ilgi çekici konu eşliğinde.

  • Künye: Haluk Yurtsever – Orta Sınıf Efsanesi, Yordam Kitap

İnan Özdemir Taştan, İlkay Kara ve Merve Diltemiz Mol – Siyasette Dinselleşme (2019)

AKP 2002’de iktidara geldikten sonra, büyük bir hızla dinselleşmeye, bunun yanı sıra eğitim, sağlık ve kamu harcamaları alanlarında dinsel referansları adeta gözümüze sokacak şekilde arttırmaya başladı.

Üç yazarlı bu usta işi çalışma da, 2002 yılından bugüne devam eden AKP hükümetleri döneminde siyasetin giderek dine yaslanmasını bizzat liderlerin seçmenlere seslenişlerini merkeze alarak izliyor.

AKP’nin ilk seçim başarısını elde ettiği 3 Kasım 2002 tarihinden 1 Kasım 2015’e kadar yapılan beş genel seçim döneminde liderlerin seçmenlerine seslenirken kurdukları söylemin içinde dinsel referansların nasıl işe koşulduğuna, bu söylemin dönüşümüne, kapladığı hacme bakan kitap, bu tartışmayı AKP etrafında yürütmekle kalmayıp bu süreçte parlamentoda grubu bulunan CHP, MHP ve HDP’nin tartışmanın neresinde durduğunu da ayrıntılı bir şekilde ortaya koyuyor.

Türkiye’de siyasetçilerin dinsel olanı söylemlerine nasıl dâhil ettiğini, hangi temalar ve sorunlar etrafında dinsel olanla ilişki kurduklarını ve bu ilişkinin girift yapısına yakından bakmak isteyen herkesin edinmesi gereken bir çalışma.

Künye: İnan Özdemir Taştan, İlkay Kara ve Merve Diltemiz Mol – Siyasette Dinselleşme, Nota Bene Yayınları, siyaset, 230 sayfa, 2019

Stavros Stavrides – Kentsel Heterotopya (2016)

Kent mekânlarının özgürleşme potansiyellerini irdeleyen ufuk açıcı bir kitap.

Stavros Stavrides, hem kentlerin yapılanışından Foucault’nun iktidar çözümlemesine sağlam bir teorik çerçeve sunuyor hem de Zapatistalar ve Atina’daki Aralık ayaklanması gibi oluşumların kapitalist kent anlayışına nasıl alternatifler sunabileceğini tartışıyor.

  • Künye: Stavros Stavrides – Kentsel Heterotopya, çeviren: Ali Karatay, Sel Yayıncılık

Kolektif – Emek Tarihi (2016)

Alternatif tarih okumalarıyla emek tarihini yeniden yorumlayan, farklı yazarların katkıda bulunduğu iyi bir çalışma.

Kavel direnişinden Zonguldak-Kozlu grevine, 15-16 Haziran’daki efsanevi işçi direnişinden Kazlıçeşme tabakhane grevlerine, Türkiye sendikal tarihinde iz bırakmış grevler ve direnişler bu kitapta ele alınıyor.

  • Künye: Kolektif – Emek Tarihi, hazırlayan: Ali Haydar Saygılı, Ceylan Yayınları

Harry Brighouse – Adalet (2016)

Adalet, her toplumsal düzenin merkezi erdemlerinden biridir.

Harry Brighouse, çağdaş siyaset teorisindeki adalet teorilerine, temel sorunlara işaret ederek odaklanıyor.

Rawls, Friedman, Nozick ve Kymlicka gibi teorisyenlerin düşüncelerini irdeleyen kitabın bazı anahtar kavramları da hakkaniyet, liberteryen adalet, fırsat eşitliği ve cinsiyetçi işbölümü.

  • Künye: Harry Brighouse – Adalet, çeviren: Raşit Çelik, Epos Yayınları

Donatella Di Cesare – Egemen Virüs (2020)

Koronavirüs, kapitalizmin acımasızlığını çarpıcı bir biçimde ortaya koydu.

Donatella Di Cesare’nin bu özgün çalışması, hem koronavirüsün nasıl bir dönüm noktası olduğunu gözler önüne seriyor hem de virüsün yakın ve uzak gelecekte ne gibi etkiler yaratacağını tartışıyor.

Di Cesare, koronavirüsün ekolojik sorunlar, uzmanların yönetimi, korkunun egemenliği, komplo teorileri, mecburi mesafeler ve dijital kontrol gibi farklı yansımalarını çok yönlü bir bakışla irdeliyor.

Kitaptan birkaç alıntı:

“Onu görmezden gelen ya da ondan yararlandığı iddia edilen egemenlikle alay eder. Ve her yerde teknik bir idareye indirgenmiş siyasi yönetişimin sınırlarını ortaya çıkaran, yönetilemez bir felaketin adı haline gelir. Çünkü kapitalizm -biliyoruz ki- doğal bir felaket değildir.”

“Bu sadece bir kriz değil, aynı zamanda ağır çekim bir felaket.”

“Mitin etkinliği doğrulukta değil, karşılık verdiği ihtiyaçlarda, uyandırdığı duygularda ve tutuşturduğu önerilerde yatar.”

“Viropolitikanın veya daha iyi bir ifadeyle koronapolitikanın sahne arkasında “fobokratik egemen” ürkütücü bir şekilde belirir. Tekrarlanan savaş çağrıları, ulusa seslenişler bunun açık bir işaretidir.”

“Kriz öngörülemeyen bir olayla tetiklenecek […]. İnsanlar, şu an yalnızca birkaç kişinin görebildiğini tüm çıplaklığıyla aniden görecekler: “daha iyi” yaşamı hedefleyen tüm ekonomik düzenin “iyi” yaşam karşısında baş düşman haline geldiğini.”

  • Künye: Donatella Di Cesare – Egemen Virüs: Kapitalizm Nefessiz Bırakır, çeviren: Balkır Uysal, Pinhan Yayıncılık, siyaset, 104 sayfa, 2020

Kolektif – 21. Yüzyılda Milliyetçilik (2016)

Yirmi birinci yüzyılda milliyetçiliğin teorideki ve pratikteki tartışmalarını bir arada sunan nitelikli bir derleme.

Azınlık milliyetçiliği, Ortadoğu’da milliyetçiliğin gelişimi, Avrupa’daki yeni-ırkçılık, Türkiye’de muhafazakâr kesimin Beyaz Türk hıncı, Türkiye’de Kürt milliyetçilikleri ve daha fazlası, burada.

  • Künye: Kolektif – 21. Yüzyılda Milliyetçilik, derleyen: Elçin Aktoprak ve A. Celil Kaya, İletişim Yayınları