Dipnotski

Magda Szabó – Yavru Ceylan (2013)

YAVRU CEYLAN, Magda Szabó, çeviren: Yasemin Pichler, Yapı Kredi Yayınları, roman, 229 sayfa

Macar yazar Magda Szabó’nun, hesaplaşma romanı ‘Yavru Ceylan’ı, trajik geçmişiyle yüzleşirken ümitsiz bir halde aşka ve geleceğe dair inancını da korumaya çalışan bir kadının iç monologları üzerine kurulmuş. Artık ünlü bir aktris olan Ester Encsy, kırsal Macaristan’da daha sonra yoksul düşmüş seçkin bir aileden gelmektedir. Dışarıdan bakıldığında, istediği her şeye ulaşmış gibi görünen Encsy’nin bugünü, aslında tümüyle geçmişindeki trajik olayların, aşağılanmaların verdiği öfkenin egemenliğindedir. Şimdi Encsy’nin hınç, öfke ve güvensizlikle örülmüş dünyası, beklenmedik bir anda kapısını çalan sevgiyle sınanacaktır.

Hava Selçuk – Tuna Boyunda Bir Osmanlı Kenti: Vidin (2013)

TUNA BOYUNDA BİR OSMANLI KENTİ: VİDİN, Hava Selçuk, Çizgi Kitabevi, tarih, 320 sayfa

Tuna nehri etrafında önemli bir serhat kenti olan Vidin, Osmanlı hakimiyeti altına girdiği 1396’dan 1878 yılına kadar önemli tarihi olaylara beşiklik etti. Tarihçi Hava Selçuk da bu kapsamlı çalışmasında, Osmanlı hakimiyeti sonlanıncaya kadarki süreçte Vidin’in siyasi ve sosyal tarihini incelemesinin odağına yerleştiriyor. Bunu, şehrin 1844-1845 yılında yapılan temettuat defterleri kayıtlarını esas alarak yapan Selçuk, Vidin’in sosyal ve ekonomik yapısını, kale içindeki Müslüman mahallelerini, gayrimüslim mahallelerini, varoşta yaşayan zanaatkârları, Kıpti ve Yahudileri, şehrin belli başlı ticari faaliyetlerini ele alıyor.

Susie Hodge – Beş Yaşındaki Çocuk Bunu Neden Yapamaz? (2013)

BEŞ YAŞINDAKİ ÇOCUK BUNU NEDEN YAPAMAZ?, Susie Hodge, çeviren: Firdevs Candil Çulcu ve Gökçe Metin, Hayalperest Kitap, sanat, 224 sayfa

Geleneksel sanatı yerinden eden çağdaş sanatın, kimilerince basitlikle yaftalanması, küçümsenmesi adettendir. Sanat tarihçisi Susie Hodge da, bu yaklaşımlarla hesaplaşmak amacıyla, küçümseyici bakışların hedefi olmuş sanat yapıtlarına iade-i itibarda bulunuyor. 19. yüzyılın sonundan günümüze kadar üretilen 100 eser ile aralarında Marcel Duchamp, Paul Klee, Salvador Dali, Picasso ve günümüzün Damien Hirst’ü gibi ünlü isimlerin de yer aldığı pek çok sanatçıyı çalışmasına konuk eden Hodge, söz konusu modern sanat ürünlerinin nasıl bir bağlamda yer aldığını, sanat serüveninde ne gibi çığır açıcı niteliklere sahip olduklarını açıklıyor.

Kadri Yıldırım – Baba Tahirê Uryan (2013)

BABA TAHIRÊ URYAN, Kadri Yıldırım, Avesta Yayınları, divan, 292 sayfa

Kadri Yıldırım eldeki nitelikli çalışmasında, yaklaşık bin yıl önce yaşamış İranlı Kürt şair Baba Tahirê Uryan’ın hayatı, şiirleri ve görüşlerini açıklıyor, kendisine ait meşhur “Dîwan”ının kapsamlı bir çevirisini sunuyor. Uryan, şiirlerini Kürtçenin Lorî lehçesi ile söyleyip yazardı. Yıldırım’ın çalışmasında, klasik Kürt edebiyatının güçlü eserlerinden olan Uryan’a ait “Dîwan”ın Lorî, Hewramî ve Kurmancî çevirileriyle birlikte Türkçe çevirisi de yer alıyor. Kitabın ilk bölümünde, Uryan’ın hayatı ile ilgili bilgiler verildikten sonra, şiirlerinde kullanılan dil, lehçe, vezin özellikleri ve şiirlerinin içeriği analiz ediliyor. Kitabın ikinci bölümü ise, Dîwan’ın çevirisinden oluşuyor.

Paul Noah Siegel – Dünya Dinleri ve İktidar 82013)

DÜNYA DİNLERİ VE İKTİDAR, Paul Noah Siegel, çeviren: Selin Dingiloğlu, Yordam Kitap, siyaset, 351 sayfa

Din, dinsel kurumlar, dinsel hareketler, dinsel düşünceler ve maalesef dinsel yobazlık, modern dünyada etkin birer güç olarak varlığını sürdürüyor. Paul Noah Siegel eldeki nitelikli çalışmasında, Marksizmin din analizini referans alarak Musevilik, Hıristiyanlık, İslam, Budizm ve Hinduizm gibi dünya çapında yaygın olan dinleri inceliyor. Dinin geçmişteki kökenlerini, büyüme ve gelişimini, serpildiği toplumsal atmosferi irdeleyen Siegel, aynı zamanda Marksizmin din eleştirisi, Aydınlanma dönemi Fransız materyalistlerinin dine bakışı, Rusya ve Çin’deki sosyalist kurumların dine yaklaşımı konularında okurlarını aydınlatıyor.

Avishai Margalit – Uzlaşma ve Kokuşmuş Uzlaşmalar (2013)

UZLAŞMA VE KOKUŞMUŞ UZLAŞMALAR, Avishai Margalit, çeviren: Nedim Çatlı, İthaki Yayınları, siyaset, 223 sayfa

Avishai Margalit ‘Uzlaşma ve Kokuşmuş Uzlaşmalar’da, tarihsel örneklerden yola çıkarak siyasal uzlaşmaları irdeliyor. Barış için yapılan uzlaşmaları büyük bir siyasal ve ahlaki erdem olarak tanımlayan yazar, kokuşmuş uzlaşmayı ise, kesin bir ifadeyle, insanlıkdışı bir rejimi, bir acımasızlık ve aşağılama rejimini kurmak ya da sürdürmek için yapılan bir anlaşma şeklinde tanımlıyor. Margalit, Münih Anlaşması, Yalta Konferansı ve Arap-İsrail barış müzakereleri gibi pek çok örneği inceleyerek, bir uzlaşmanın hangi ahlaki ölçütlere tabi olduğunu, uzlaşma ve siyasi zorunlulukları, mezhepçiliğin uzlaşmaya etkilerini irdeliyor.

Serdar Genç – Lale Devrinde Savaş (2013)

LALE DEVRİNDE SAVAŞ, Serdar Genç, Kitap Yayınevi, tarih, 249 sayfa

Osmanlı’nın Lale Devri çokça, saray eğlencelerinden ibaret olarak değerlendirilse de, o dönemde Osmanlı, komşusu Safeviler ile uzun yıllara yayılacak bir savaşa girişmişti. Tarihçi Serdar Genç, bu dönemde gerçekleştirilen İran seferlerini organizasyon ve lojistik açısından değerlendiriyor. Genç çalışmasına, savaş öncesinde Osmanlı İmparatorluğu, Safeviler ve Rusya hakkında bilgiler vermekle başlıyor. Devamında da, sefer sırasında sürdürülen ulaşım faaliyetlerini, ordunun iaşesinin sağlanmasını, seferde kullanılan silahlar ile sefer mühimmatını, seferin askeri gücünü ve sefer için yapılan çeşitli masrafları inceliyor.

Jeanne Hopkins ve Jamie Turner – Mobil Pazarlama Hakkında Her Şey (2013)

MOBİL PAZARLAMA HAKKINDA HER ŞEY, Jeanne Hopkins ve Jamie Turner, Optimist Kitap, iş dünyası, 285 sayfa

İki yazarlı ‘Mobil Pazarlama Hakkında Her Şey’, mobil pazarlamayı her yönüyle ele alıp, bu yöntemin satışları ve kazancı artırmak için nasıl kullanılabileceği konusunda öneriler sunuyor. Kitapta, Quick Response (QR) kodlarının, mobil uygulamaların, kısa mesaja dayalı pazarlamanın, mobil web sayfasının, lokasyon bazlı pazarlamanın nasıl kullanılacağı kapsamlı bir şekilde ele alınıyor. Mobil ortamının özgünlükleri, çeşitli mobil pazarlama örnekleri, mobil ortamda başarılı olmak için işin nasıl düzenleneceği, mobil pazarlamada kullanılan taktikler ve işletmeler arası mobil pazarlama, yazarların ele aldığı diğer konular.

Adrian Vickers – Komünistlerden İslamcılara Bir 20. Yüzyıl Tarihi: Endonezya (2013)

Güneydoğu Asya alanında çalışan Adrian Vickers’ın, çok sayıda Endonezyalı ile yaptığı sohbetlerin ürünü olan elimizdeki kitabı, 220 milyonluk nüfusuyla dünyanın dördüncü büyük ülkesi olan bu devasa ve heterojen coğrafyanın modern tarihinin belli başlı dönüm noktalarını aydınlatıyor.

Endonezyalı yazar Pramoeya Ananta Toer’in hayatını ve yazdıklarını rehber alan Vickers, ülkenin Hollanda sömürgesi olduğu dönemi, kolonici devlete karşı yükselen muhalefeti, İslamcılığın önemli bir güç haline gelişini, ülkedeki etnik ve dini çeşitliliği, iç savaşı ve komünistler ile muhaliflerin darbe sürecinde devletin gazabına uğrayışını anlatıyor.

Künye: Adrian Vickers – Komünistlerden İslamcılara: Bir 20. Yüzyıl Tarihi: Endonezya, çeviren: Attila Tuygan, Ayrıntı Yayınları, tarih, 327 sayfa, 2013

Ömerül Faruk Bölükbaşı – 18. Yüzyılın İkinci Yarısında Darbhâne-i Âmire (2013)

18. YÜZYILIN İKİNCİ YARISINDA DARBHÂNE-İ ÂMİRE, Ömerül Faruk Bölükbaşı, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, tarih, 258 sayfa

Osmanlı para sisteminde önemli yeri olan Darphane, 17. yüzyılın sonlarından itibaren köklü değişimlere sahne oldu. Bunların ilki, onun iltizam sektöründen çıkarılarak maaşlı personelle yönetilen bir iktisadi devlet teşekkülü haline dönüştürülmesiydi. Darphane, 1760’lı yıllardan itibaren geçirdiği ikinci yapısal dönüşümle de, sadece para basan bir kurum değil, etkili bir mali kurum kimliği kazanmıştı. İşte, Osmanlı’nın mali, sosyal ve ekonomik tarihiyle ilgili çalışmaları bulunan Ömerül Faruk Bölükbaşı bu nitelikli incelemesinde, Darphane’nin yukarıda özetlenen uzun vadeli değişimlerinin önemli aşamalarını kayda geçiyor.