İstanbul’un en özgün semtlerinden Kuzguncuk’u kültürü, insan ilişkileri, doğal ortamı, cumbalı ahşap evleri ve farklı inanç mekânlarıyla anlatan, nitelikli bir şehir tarihi çalışması.
Şair Gülsüm Cengiz, farklı dillere de çevrilen bu kitabında, çocukluk anılarından yola çıkarak semtin geçmişten günümüze yaşadığı dönüşümü kayda alıyor.
Bir çocuğu bilim insanı olmaya yönlendiren etkenler nedir?
‘Meraklı Zihinler’, Richard Dawkins’ten Steven Pinker’a, Howard Gardner’dan Daniel Dennet’a ve Ray Kurzweil’a, önde gelen yirmi yedi bilim insanı ve düşünürün, çocukken bilimden nasıl etkilendiklerine dair anılarını barındırıyor.
Örneğin Richard Dawkins, okuduğu Doktor Dolittle kitabının çok etkisinde kalmış.
David Buss, hayatın bazı gerçeklerini New Jersey’de bir kamyon durağında çalışırken öğrenmiş.
Kozmos âşığı Janna Levin, evrenin ucuna yolculuk etme hayalleri kurmuş.
Nicholas Humphrey, bilim insanları hanedanlığının üyesi olarak doğmuş olmanın getirdiği üstünlüklerden bol bol yararlanmış.
Robert Sapolsky, sık sık Bronx Hayvanat Bahçesi’ne gitmiş ve bir dağ gorili olmak istemiş.
Judith Harris’i, yaşıtları arasında yaşadığı yalıtılmışlık ve yalnızlığının bilime yönlendirmiş.
Bu ve bunun gibi pek çok anı barındıran, ayrıca tutkulu ve içten oluşuyla dikkat çeken kitap, bilime ilgi duyan okurları güdüleyecek, onlara ilham verecek türden.
Bir ömür sürmüş Boğaziçi sevdasının, anımsamalar ve gözlemlerle harmanlanmış belgeseli.
Daha küçük bir çocukken Naima Sultan Yalısı’nda geçirdiği bir geceyle anlatısına başlayan Haluk Dursun, Küçüksu Kasrı’ndan Amucazade Yalısı’na, Cemil Molla Köşkü’nden Mecidiye Camii’ne, Boğaziçi’yle ilgili birikimini, hatıralarını, duygularını, özlemlerini paylaşıyor.
Filistin, bir zamanlar her genç ve romantik devrimcinin gönlünde yatan bir aslandı.
Bu, Filistin Rüyası’ydı.
Kendisi de El Fetih kamplarında eğitim görmüş, İsrail’de yedi yıl hapis yatmış Faik Bulut, Türkiye devrimci hareketiyle iç içe geçen ve bu anlamda Türkiye devrimci tarihinin bir boyutunu oluşturmuş Filistin’deki devrimcilerin durumuna tanıklık ediyor.
Halkın, Öksüz Mektepleri diyerek sahip çıktığı Köy Enstitülerinin tarihi, değeri ve mirası konusunda önemli bir kaynak.
Kendisi de Pazarören Köy Enstitüsü’nden olan Bahar Dadaloğlu’nun buradaki anıları, Türkiye’nin eğitim-öğretim ve kültür tarihinin 50 yıllık bir döneminden önemli bilgi ve ayrıntılar barındırmasıyla vazgeçilmez bir tanıklık.
Büyükelçi Bilge Cankorel, büyük tarihi, siyasi dönüşümlerin yaşandığı bir dönemde görev yapmış.
Mao’nun ölümü ile yeni Çin’in ortaya çıkışından Berlin Duvarı’nın yıkılışına, Sovyetler Birliği’nin dağılmasından Soğuk Savaş’ın bitişine ve Türkiye’nin bu değişim rüzgârları karşısında rotasını belirleme çabalarına kadar pek çok detay, bu anılarda karşımıza çıkıyor.
Şair, öykücü, romancı ve sözlük yazarı Hulki Aktunç’un hayatı ve sanatına dair derinlikli bir anlatı.
Söyleşilerle oluşan bu kitap, bir yazarın çocukluğundan yetişkinliğine uzanarak hayatındaki dönüm noktalarını sergilemekle kalmıyor, aynı zamanda 68’li yıllar, TİP deneyimi, 12 Eylül darbesi gibi Türkiye yakın tarihindeki önemli olaylara dair tanıklığını da sunuyor.
‘Türkiye’ye Yolculuk’, İtalyan gazeteci, yazar ve şair Corrado Alvaro’nun 1931 yılında Türkiye’ye yapmış olduğu yolculuğun izlenimlerinden oluşuyor.
Atatürk’ün modernleşme çalışmalarının ilk ürünlerinin alındığı dönemde Türkiye’yi ziyaret eden Alvaro, ülkenin geçmişten bugüne gelirken yaşadığı dönüşümü ayrıntılı bir bakışla kaleme getiriyor.
Atatürk devrimlerinin savunuculuğunu yapan Alvaro, bu devrimlerin eskinin “teokratik derebeylik” sistemine karşı yapıldığını belirtiyor.
Yazar buradan hareketle, Atatürk’ün, Türk toplumunun özüne yaraşır “yeni insan”ın yaratılması konusundaki öncü rolünün görmezden gelinmemesi gerektiğini belirtiyor.
‘Bir Bilim Adamının Serüveni’, dünya çapında ün kazanmış jeolog ve profesör Celal Şengör’le yapılmış uzun soluklu bir söyleşi. Şengör, hali ve tavrıyla dikkat çeken, renkli bir kişilik olarak biliniyor.
Avrupa Bilimler Akademisi, Amerikan Bilimler Akademisi ve Rus Bilimler Akademisi’ne üye olan Şengör, aynı zamanda TÜBİTAK Bilim Ödülü’nü kazanan en genç bilim adamı.
Fakat bilim adamı olmasına rağmen “12 Eylül darbesi son derece lüzumluydu” cümlesini de sarf edebilen Şengör, söyleşide, çocukluğunun İstanbul’unu, eğitim yıllarını, jeolojiye nasıl ilgi duyduğunu, Amerika, İngiltere, Fransa ve Çin’de yaptığı bilimsel çalışmaları anlatıyor.
Macar yazar Imre Kertész’le yapılmış söyleşilerden oluşan ‘Dosya K.’, yazarın derli toplu bir biyografisi olarak da düşünülebilir.
2002 Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Kertész’i, bilhassa başyapıtı sayılan ‘Kadersizlik’ ile biliriz.
Bu romanını on yılda yazmış olan yazarın diğer ünlü yapıtları da, ağırlıklı olarak Yahudi soykırımını konu edinir.
Kertész’in dostu ve editörü Zoltan Hafner’la 2003-2004 yılları arasında yaptığı konuşmalardan oluşan elimizdeki kitap, yazarın çocukluğu ve gençliğine dair anekdotları, Yahudi kimliği yüzünden çektiği acıları, toplama kampı deneyimlerini ve yazarlık yaklaşımını okurlara sunmasıyla dikkat çekiyor.
