Kategori: İktisat

David Harvey – Marx’ın Kapital’i İçin Kılavuz (2012)

David Harvey kırk yıldır, Marx’ın ‘Kapital’ine dair dersler vermekte.

Harvey, derslerin verdiği deneyim ve öğrencilerin kendisine yönelttiği sorulardan hareketle ‘Kapital’ için bu kılavuzu hazırlamış.

Kitabı nitelikli kılan hususların başında, Harvey’in ‘Kapital’i, Marx’ın çizdiği çerçeve içinde, onun şartlarıyla okutması ve böylece okuru, kitapla kişisel düzeyde ilişki kurmaya teşvik etmesi.

Harvey bu okumalarında ayrıca, sayfalarında sayısız siyasal iktisatçının, filozofun, antropoloğun, gazetecinin ve siyaset teorisyeninin düşüncelerini barındıran ‘Kapital’in, barındırdığı muazzam kaynak çeşitliliğini ortaya koyuyor.

  • Künye: David Harvey – Marx’ın Kapital’i İçin Kılavuz, çeviren: Bülent O. Doğan, Metis Yayınları, iktisat, 371 sayfa

İsmail Kılınç – Çöp Ekonomisi (2012)

  • ÇÖP EKONOMİSİ, İsmail Kılınç, Epos Yayınları, iktisat, 133 sayfa

 

İsmail Kılınç ‘Çöp Ekonomisi’nde, modern kapitalist tüketimin vardığı aşırı boyutu çöpler ya da daha kibar adıyla “atıklar” üzerinden izliyor. Kitap, büyük sanayi kuruluşlarının, bugünkü dünyada çöpü nasıl dev bir sektör haline getirdiğini ortaya koymasıyla dikkat çekiyor diyebiliriz. Kılınç, tüketim çılgınlıkları ve büyük işletmeleri nedeniyle dünyayı en çok kirleten zenginlerin, “geri dönüşüm”, “kazanım” adı altında ucuz hammade, dolayısıyla yüksek kâr peşinde olduğunu gözler önüne seriyor. Kitapta, çöplerin türlerinden çöp işletmeciliğine, çöp ekonomisinden Türkiye’de çöp olgusuna kadar birçok konu yer alıyor.

Ha-Joon Chang – Sanayileşmenin Gizli Tarihi (2012)

  • SANAYİLEŞMENİN GİZLİ TARİHİ, Ha-Joon Chang, çeviren: Emin Akçaoğlu, Epos Yayınları, siyaset, 298 sayfa

 

Cambridge Üniversitesi Ekonomi Bölümü’nde öğretim üyesi olan Ha-Joon Chang, ‘Sanayileşmenin Gizli Tarihi’nde, sanayi devriminden günümüzün küreselleşme sürecine ekonomi alanında yaşanan gelişmeleri anlatıyor. Kitabı özgün kılan hususların başında, ekonomi alanında varlığını sürdüren standart, egemen doktrinlerin güçsüz ülkeler ve halklara nasıl ciddi zararlar verdiğini, kolay anlaşılabilir bir üslup ve canlı örneklerle ortaya koyması. Küresel serbest ticaret dogmasıyla hesaplaşan Chang’in çalışması, kapitalizmin ve küreselleşmenin gerçek tarihini gözler önüne sererken, daha iyi bir gelecek için alternatifler de sunuyor.

İbrahim Okçuoğlu – Günümüzde Emperyalizm (2011)

 

  • GÜNÜMÜZDE EMPERYALİZM, İbrahim Okçuoğlu, Akademi Yayınları, siyaset, 333 sayfa

 

 

İbrahim Okçuoğlu ‘Günümüzde Emperyalizm’de, serbest rekabetçi küreselleşmeden emperyalist küreselleşmeye, kapitalizmde gözlenen temel değişimlere odaklanıyor. Okçuoğlu, bu değişimleri saptarken, “emperyalizm”, “mülksüzleştirme ekonomisi”, “sermaye birikimi” gibi kavramlar konusunda teorinin yaşamakta olduğu sorunları da tartışmaya açıyor. Tekellerin oluşma koşulları ve dünya pazarı üzerinde hakimiyet mücadelesi; modern mali sermayenin oluşumu ve 21. yüzyılın başında bankalar ile borsalar; uluslararası üretimin ve çalışma sürecinin yeniden örgütlenmesi; emperyalist küreselleşme ve yeni sömürgecilik, Okçuoğlu’nun kuşatıcı bir bakış açısıyla ele aldığı konulardan birkaçı. Kitap, günümüz emperyalizminin temel sorunlarını, sermaye ve üretimin uluslararası hareketini ve bunun sonuçlarını merak edenler için iyi bir kaynak.

Kolektif – Emek Tartışması (2011)

  • EMEK TARTIŞMASI, kolektif, Otonom Yayıncılık, iktisat, 343 sayfa

 

Birçok yazarın katkıda bulunduğu ‘Emek Tartışması’, kapitalist işin teorisini ve gerçekliğini çok yönlü bir bakışla analiz ediyor. Konunun, geleneksel Marksist perspektiften olduğu kadar, post-modern Marksizmin bakış açısıyla da yorumlandığı kitapta, “soyut-somut emek”, “işçi sınıfı”, “devrimci özne”, “devrimci bilinç”, “sömürü”, “işçi sınıfı örgütleri” gibi temel kavramlar enine boyuna tartışılıyor. Kitap bunun yanı sıra, kapitalist iş ile kapitalist işe dayalı toplumsallığın girift yapısını, bunun ortaya çıkardığı gerçek tahakkümü ve bu bağlam içerisinde kapitalizme karşı mücadelelerin nasıl örgütlenebileceğini de irdeliyor. Kitaba yazılarıyla katılan isimler de şöyle: Ana C. Dinerstein, Michael Neary, John Holloway, Simon Clarke, Werner Bonefeld, Graham Taylor, Massimo De Angelis, Harry Cleaver ve Glenn Rikowski.

Richard Brenner ve Michael Pröbsting – Marksist Kriz Teorisi ve Kredi Krizi (2011)

  • MARKSİST KRİZ TEORİSİ VE KREDİ KRİZİ, Richard Brenner ve Michael Pröbsting, çeviren: Senem Çakmak Şahin ve Aslı Şen Taşbaşı, Yordam Kitap, iktisat, 219 sayfa

 

Kapitalizmin sürekli krizlerle boğuşması, Marksizme duyulan ilgiyi artırdı. Elimizdeki derleme de, son dönemlerde ayrıca ilgiye mazhar olmuş Marksist kriz teorisini kapsamlı bir şekilde ele alıyor. Kitapta, Marksist kriz teorisinde karşılaşılan “aşırı birikim ve kriz”, “Marx’ın kâr oranlarının düşme eğilimi yasası” ve “değişmez sermayenin değersizleşmesi” gibi kavramlar anlatılıyor, ardından 2008 kredi krizinin Marksist bir çözümlemesi yapılıyor. Yazarlar ayrıca, tarihsel bir çerçeve gözeterek kapitalist sistemdeki temel çelişkileri ortaya koyuyor ve Marksist anlayışın bu sorunlara ne gibi çözümler getirdiğini de gözler önüne seriyor.

André Gorz – Maddesiz (2011)

  • MADDESİZ, André Gorz, çeviren: Işık Ergüden, Ayrıntı Yayınları, inceleme, 111 sayfa

 

Siyasi ekolojinin önemli düşünürlerinden André Gorz, kapitalizmin, kaynakları akıldışı kullanması yüzünden dünyanın yıkıma doğru gidişini eleştiren tavrıyla bilinir. Gorz’un elimizdeki çalışması da, yine benzer bir eleştiriden hareketle, gün geçtikçe maddilikten çıkan ve sanal alemin içinde dönüp dolaşan paranın aldığı yeni biçimleri irdeliyor. Düşünür, bu yeni yapıda sermayenin nasıl ele avuca sığmaz bir nitelik kazandığını ve böylece insanı nasıl kendine esir hale getirdiğini gözler önüne seriyor; ayrıca bu yeni yapıdan kurtulmak ve dolayısıyla insanı yeniden özneleştirmek için neler yapılabileceği konusunda önerilerde bulunuyor.

Ha-Joon Chang – Kapitalizm Hakkında Size Söylenmeyen 23 Şey (2011)

  • KAPİTALİZM HAKKINDA SİZE SÖYLENMEYEN 23 ŞEY, Ha-Joon Chang, çeviren: Belgin Tupal, Say Yayıncılık, iktisat, 340 sayfa

 

İktisatçı Ha-Joon Chang, ‘Kapitalizm Hakkında Size Söylenmeyen 23 Şey’de, serbest piyasacıların veya daha açık tabirle neo-liberal ekonomistlerin kapitalist sistem konusunda söylemedikleri ya da dile getirmekten imtinayla kaçındıkları gerçekleri anlatıyor. Başta söylemekte fayda var: kitap, anti-kapitalist bir manifesto olarak değerlendirilmemeli. Zira, serbest piyasa eleştirisini merkeze alarak çalışmasını inşa eden Chang, kapitalizmin halen insanlığın yaratmış olduğu en iyi sistem olduğuna inanıyor. Yazar, yalnızca kapitalizmin son otuz yıldır dünyaya egemen olan şeklini, yani serbest piyasa kapitalizmini eleştirmekle yetiniyor.

Julie A. Nelson – Hayatımızdaki Ekonomi (2011)

  • HAYATIMIZDAKİ EKONOMİ, Julie A. Nelson, çeviren: Didem Kizen, Yapı Kredi Yayınları, iktisat, 123 sayfa

 

Julie A. Nelson ‘Hayatımızdaki Ekonomi’de, genelde insanın kontrolü dışında işlediği söylenen ekonomik hayatı, ahlaki değerler ve insan ilişkileri ekseninde tartışmaya açıyor. Ekonomi ve etik ilişkisini irdeleyen Nelson, ekonominin bedensel tedarikle ilgisine kadar gidip Adam Smith’in öne sürdüğü mekanik imgeyi ele alıyor ve çağdaş popüler ve akademik tartışmalara dek ekonomi tarihinin izini sürüyor. Nelson buradan, sosyal bilimlerin, ekonomi ve etiği entegre etme çabalarına, kendi cephesinden katkıda bulunuyor. Yazar bunu yaparken de, ekonomiyi bir makine olarak tanımlayıp, etik alanın dışına itmeye çalışan anlayışlarla hesaplaşıyor.

Ozan İşler ve Feridun Yılmaz (der.) – İktisadı Felsefeyle Düşünmek (2011)

  • İKTİSADI FELSEFEYLE DÜŞÜNMEK, derleyen: Ozan İşler ve Feridun Yılmaz, İletişim Yayınları, iktisat, 228 sayfa

 

Adam Smith, Karl Marx ve John Stuart Mill, hem önemli iktisat kuramcıları hem de Batı felsefesine yön vermiş isimler. Zira onların da içinde bulunduğu dönem, iktisat disiplininin diğer sosyal bilimlerden henüz ayrılmadığı, iktisat ve felsefenin iç içe geçtiği bir dönemdi. Fakat daha sonraki yaklaşım, iktisadı kendinden menkul, bağımsız bir disiplin olarak tasarlamaya girişerek, iktisat ile diğer sosyal bilimlerin arasına yüksek duvarlar ördü. İşte elimizdeki kitap, 19. yüzyılın son çeyreğinde neoklasik dönemle başlayan iktisat ve felsefe arasındaki kopuşun başlıca nedenlerini, bir köken sorgulaması eşliğinde irdeliyor. Kitaba yazılarıyla katkıda bulunan isimler şöyle: Eyüp Özveren, Feridun Yılmaz, Metin Arslan, Ozan İşler, Kaan Öğüt, Ragıp Ege, Ercan Eren, Bahar Ayaz Takay, Gülenay Baş Dinar ve Derya Güler Aydın.