Edward Said – Kültür ve Direniş: David Barsamian ile Söyleşiler (2017)

1999-2003 yılları arasında David Barsamian’la Edward Said arasında yapılmış bu uzun soluklu söyleşi, Said’in kişisel, entelektüel ve siyasi bir portresini ortaya koymasıyla önemli.

Tahmin edileceği gibi bu söyleşinin gövdesini Said’in İsrail-Filistin sorununa dair yorumları oluşturuyor.

Said, “Biz tarihimizin önemli bir kısmında kapalı bir toplum olarak bırakıldık. Biz görünmez insanlarız, görünmez bir halkız. Onların istediği, benim sesimi kesmem. Ama ben ölüp gidene kadar böyle bir şeyi boşuna bekleyecekler…” diyor.

Said, gün geçtikçe daha yakıcı bir hal alan bu sorundan yola çıkarak,

  • İşgal altındaki Filistin’de yaşanan tarihsel direnişin dinamiklerini,
  • İsrail’in Filistin’deki tahammül edilemez baskılarını,
  • İsrail-Amerika işbirliğinin bölgedeki sonuçlarını,
  • Türkiye’nin İsrail ve Filistin’le ilişkilerini,
  • Filistin’in neden bir sömürge olduğunu,
  • Ortadoğu’yu kasıp kavuran terörün temel dinamiklerini,
  • Tek devletin, sorunun aşılması konusunda sunacağı imkân ve zorlukları ve bunun gibi pek çok konuyu tartışıyor.

Said bunun yanı sıra, Filistin’de geçen çocukluğunu, yaşadığı ortamın özgün yönlerini ve bir entelektüel ve aydın olarak yetişmesine olanak tanıyan koşulları da bizimle paylaşıyor.

Kitabın yeni bir çeviriyle Türkçeye kazandırıldığını ayrıca belirtelim.

  • Künye: Edward Said – Kültür ve Direniş: David Barsamian ile Söyleşiler, çeviren: Murat Erdem, Alfa Yayınları, 236 sayfa, 2017

Cengiz Aktar – Ademimerkeziyet Elkitabı (2014)

Ademimerkeziyetin Osmanlı’dan Cumhuriyet’e ve bugüne uzanan hikâyesi.

Kitabın asıl katkısı ise, Avrupa’da deneyimlenmiş ademimerkezi örneklerden ve bu konuda yürütülen tartışmalardan yola çıkarak, ademimerkeziyetin Kürt sorunu başta olmak üzere tüm Türkiye’de merkezin vesayetini kırmak anlamında ne gibi olanaklar sunabileceğini irdelemesi.

  • Künye: Cengiz Aktar – Ademimerkeziyet Elkitabı, İletişim Yayınları

Kandemir Konduk – Başbakandan Korkan Kedi (2014)

Önemli senaryolara imza atmış Kandemir Konduk’tan, bir siyasi mizah çalışması.

Akıl hastanesine kapatılmış bir emekli öğretmen, kişisel tarihiyle Gezi gençliğini mizahla örerek karşılaştırıyor.

Bu karşılaştırma, kadın-erkek ilişkileri, aşk ve değişen toplumsal yaşam gibi birçok alanı kapsıyor ve okuru, Türkiye üzerine bir daha düşünmeye çağırıyor.

  • Künye: Kandemir Konduk – Başbakandan Korkan Kedi, Destek Yayınları

Işık Kansu – Bir Ortaçağ Hayaleti: Ensarlı Eğitim (2017)

Son zamanlarda eğitim alanında yaşanan en büyük sorunlardan biri de, laik eğitimin tüm kazanımlarının karşısında duran bir yapı olarak Ensar Vakfı’nın devlet eliyle ülkenin eğitim sistemine dâhil edilmesi.

Ensar Vakfı’nın AKP’nin yan kuruluşu gibi olduğunu belirten Işık Kansu da bu önemli çalışmasında, AKP’nin eğitime yönelik saldırılarının en önemli araçlarından biri haline gelen Ensar Vakfı’nın kuruluşunu, gelişimini ve AKP’nin vakfı ne şekilde kullandığını gözler önüne seriyor.

Ensar Vakfı’nın İran’da şeriatçı Humeyni yönetimiyle aynı dönemde kurulduğunu ve vakfın bugün “AKP’nin aile vakfı” haline geldiğini söyleyen Kansu, vakfın kurucuları ve yöneticileri arasında AKP’li bakanların, belediye başkanlarının ve AKP yöneticileriyle onların çocuklarının bulunduğunu ve bu ilişkinin giderek genişleyerek protokollerle doğrudan devlet yönetmeye, eğitim sistemini belirlemeye kadar vardığını belirtiyor.

Kansu’nun çalışması, eğitimin bugün çağdaş uygarlık düzeyinden çıkması ve Ortaçağ özgü bir beyin yıkamaya dönüşmesi karşısında tüm velileri duyarlı olmaya çağırıyor.

  • Künye: Işık Kansu – Bir Ortaçağ Hayaleti: Ensarlı Eğitim, Telgrafhane Yayınları, eğitim, 112 sayfa, 2017

Nahuel Moreno – Günümüz Programı (2014)

Uluslararası Troçkist hareketin ünlü isimlerinden Nahuel Moreno, Troçki’nin kaleme aldığı “Geçiş Programı” metnini güncelliyor.

Kitabı, kendi hareketi ile Fransız Troçkist akımın bütünleşmesi umuduyla yazmış olan Moreno, devrimci önderlik krizi, Küba ve Çin devrimlerinde gerilla savaşının rolü ve devrimci Marksizm gibi konuları tartışıyor.

  • Künye: Nahuel Moreno – Günümüz Programı, çeviren: kolektif, H2O Kitap

Rabia Sağlam – Yapıbozumsal Adalet (2014)

Jacques Derrida’nın “Yapıbozum” tekniği ile yine düşünüre ait “Yapıbozum adaletir” sözünden hareketle, hukuk ve adaletin ötekilerinin izini sürerek, ezen kesimin baskı aracına dönüştürdüğü adaleti yeni bir perspektifle okuma girişimi.

Rabia Sağlam bunu yaparken, kimi hukuki talepler ile kangren haline gelmiş politik sorunlara çözüm üretmeyi de amaçlıyor.

  • Künye: Rabia Sağlam – Yapıbozumsal Adalet, Tekin Yayınevi

Neil Faulkner – Halkların Rus Devrimi Tarihi (2017)

Ekim Devrimi’ne sosyalist bir perspektiften bakan, her okurun rahatça anlayabileceği tarzda kaleme alınmış bir çalışma.

“Rus Devrimi, dünya tarihinin muhtemelen en yanlış anlaşılmış olayıdır,” diyen Faulkner, bu devrimin yükselen demokrasi taleplerine yanıt veren, bir demokrasi ve yaratıcılık patlaması olduğunu belirtiyor.

Yazar, Ekim Devrimi, kapitalizmde büyük bir gedik yaratmakla birlikte, sonradan geri çekildiğini ve karşı-devrimle yıkıldığını söylüyor.

Rusya’da Çarlık iktidarına karşı ezilenlerin nasıl örgütlendiklerini irdeleyerek açılan kitap,

  • Lenin ve Bolşeviklerin tarih sahnesine çıkışı,
  • 1917’de büyük devrimin yapılışı,
  • Devrimin, kapitalizmin aşılması konusunda dünyaya nasıl umutlar verdiği,
  • Sovyetlerin 1918-1938 döneminde yaşananlar,
  • Ve Stalin’in Bolşevik Devrimi’ndeki konumu gibi ilgi çekici konuları tartışıyor.

Kitabın, Bolşevik Devrimi’nin 100. yılını yaşadığımız şu günlerde, tarihte büyük bir gedik yaratmış bu deneyimin öncesi ve sonrası için önemli bir kaynak olduğunu söylemeliyiz.

  • Künye: Neil Faulkner – Halkların Rus Devrimi Tarihi, çeviren: Tuncel Öncel, Yordam Kitap, tarih, 272 sayfa, 2017

 

Orhan Bursalı – Çatışmanın Anatomisi (2014)

Fetullahçıların şike, MİT ve yolsuzluk operasyonlarıyla ortaya koyduğu üç büyük iktidar hamlesiyle AKP ile savaşa koyuluşunun hikâyesi, bu kitapta.

Orhan Bursalı dört yıla yayılan ve bir gerilim-polisiye öykü gibi heyecanla süren Cemaat-AKP savaşını adım adım izlerken, Cemaat’in yapısına ve iktidarı ele geçirme yöntemlerine de ışık tutuyor.

  • Künye: Orhan Bursalı – Çatışmanın Anatomisi, Kırmızı Kedi Yayınevi

Erinç Yeldan – Küreselleşme, Kim İçin? (2008)

Erinç Yeldan ‘Küreselleşme, Kim İçin?’de, 1980’lerden günümüze, küresel iktisat ikliminin tarihsel ve güncel bir analizini yapıyor.

Yeldan kitabının ilk bölümünde, küreselleşmenin ideolojik niteliğini tanımlıyor ve küreselleşmenin muhafazakâr, neoliberal ideolojinin yeni bir ürünü olduğunu gösteriyor.

İkinci bölüm, neoliberal küreselleşmenin pratik yaşamdaki uygulama sonuçlarına odaklanıyor.

Üçüncü bölüm ise IMF programı ve AKP iktidarı ekseninde, Türkiye özelindeki iktisat politikalarını inceliyor.

Yeldan’ın ele aldığı kavramların içini doldurabilmesi ve sade bir dille meramını anlatabilmesi de, kendisini, Prof. Oya Köymen’in tabiriyle “televoleci iktisatçılardan” ayıran başlıca özellik.

  • Künye: Erinç Yeldan – Küreselleşme, Kim İçin?, Yordam Kitap, iktisat, 304 sayfa

Kolektif-Dirençizgiroman (2014)

Gezi Direnişi’nin ilk günlerinde ortaya çıkan, ilkin internet üzerinden organize olan bir düzine insanla başlayıp dünyanın değişik ülkelerinden çizerlerin katkısıyla zenginleşen özgün bir çizgiroman antolojisi.

Gezi’de yakalanan birliktelik ruhunu ve çok sesliliği yeniden hatırlamak açısından, burada bir araya gelen çizgi öykülere bakmakta fayda var.

  • Künye: Kolektif – Dirençizgiroman, Esen Kitap