Kategori: Siyaset

Erbil Tuşalp – Eylül İmparatorluğu (2008)

Türkiye’de, 1980 Eylül’üyle birlikte, olağanüstü ve korkutucu bir dönem başladı.

Bu dönemin beraberinde getirdiği ve etkileri olduğu gibi devam eden acılar yaşandı.

Erbil Tuşalp’ın ‘Eylül İmparatorluğu’, demokrasiyi gerileten bu dönemin “doğuşu ve yükselişi”ni anlatıyor.

Tuşalp’ın belgelere dayalı çalışması, bu uzun ve akıl almaz süreci kapsamlı bir biçimde izlemesiyle önemli.

Bu anlatımda, 12 Eylül’ün nasıl büyük bir kırılma anlamına geldiğini tam anlamıyla ortaya koyan ayrıntılar yer alıyor.

12 Eylül 1980 darbesinin öncesini ve sonrasını anlatan kitap, okur için, yakın tarihe yaptığı dönüşlerle şimdiyi de sorgulayıp, yaşamakta olduğumuz birçok durumun gerekçesini oluşturan 12 Eylül’ü daha iyi kavramasını sağlayan bir belgesel.

  • Künye: Erbil Tuşalp – Eylül İmparatorluğu, İkarus Yayınları, siyaset, 526 sayfa

Mehmet Bekaroğlu – Mahzun Mezopotamya (Abdülbaki Erdoğmuş Kitabı): PKK ve Kürt Ulusalcılığının İnşası (2008)

Türkiye’nin Kürt sorunu, gün geçtikçe daha da yakıcı bir hal alıyor.

Bu sorun, Mehmet Bekaroğlu ile bir dönem milletvekilliği ve ANAP genel başkan yardımcılığı görevlerinde de bulunmuş Abdülbaki Erdoğmuş’un arasındaki bu nehir söyleşinin konusu.

Söyleşi, Kürt sorununu, Şeyh Said İsyanı’ndan Hamidiye Alayları’na, Takrir-i Sükûn kararlarından 1924 Anayasası’na, İstiklal Mahkemeleri’nden Diyarbakır cezaevine, Dersim’e ve 28 Şubat sürecine kadar, oldukça kapsamlı ayrıntılar üzerinden değerlendiriyor.

Söyleşi, sorunun nasıl aşılabileceği konusuna kafa yormasıyla da ilgi çekiyor.

  • Künye: Mehmet Bekaroğlu – Mahzun Mezopotamya (Abdülbaki Erdoğmuş Kitabı): PKK ve Kürt Ulusalcılığının İnşası, Elips Kitap, siyaset, 331 sayfa

Andy Merrifield – Yeni Kent Sorunu (2017)

Özellikle son 10-15 yıldır Türkiye’de pek çok örneğini gördüğümüz gibi, yaşadığımız şehirler sermaye eliyle pervasız ve sonu gelmez bir yağmaya maruz kalıyor.

Merrifield’ın elimizdeki dikkat çekici çalışması ise, güncel kent kuramlarıyla politik aktivizm arasında bağlantılar kuruyor ve şehirlerimizi, hayat alanlarımızı korumak için neler yapabileceğimizi tartışıyor.

Yazarın kitabının öne çıkan yönü, sermayenin sınıf çelişkilerini nasıl ustaca kullanarak kentleri ranta tahvil ettiğini ortaya koymasıdır diyebiliriz.

Merrifield, Occupy Wall Street ve İspanya’daki Öfkeliler (Indignados) isyanlarının verdiği deneyimden yola çıkarak yeni kent direnişinin imkânlarını araştırıyor.

  • Künye: Andy Merrifield – Yeni Kent Sorunu, çeviren: Duygu Toprak ve Ceren Akyos, Tekin Yayınevi, siyaset, 184 sayfa

Keller Easterling – Devletdışı Güç (2017)

Bu kitap, modern şehir hayatının vazgeçilmezi altyapıyı, bir iktidar mekânı olarak tanımlayıp irdelemesiyle dikkat çekiyor.

Keller Easterling, genelde ulaşım, iletişim ya da kamu hizmetlerinin fiziksel ağlarının bütünü olarak bildiğimiz “altyapı”yı, elimizde tuttuğumuz elektronik cihazlardan uydulardan yayılan dalgalara uzanan, gündelik hayatın tüm mekânını yöneten kurallar bütünü olarak irdeliyor.

Kitap, altyapı hizmetlerinin bünyesinde hangi iktidar organizasyonlarını barındırdığını mobil telefonlardan nakliye ağlarına ve serbest bölge sistemine uzanan farklı örnekler üzerinden gözler önüne sermesiyle önemli.

Yazar ayrıca, altyapı ağları üzerinden dayatılan iktidarla nasıl mücadele edebileceğimizi de tartışıyor.

  • Künye: Keller Easterling – Devletdışı Güç, çeviren: Şahika Tokel, Metis Yayınları, siyaset, 256 sayfa

C. Cengiz Çevik – Cicero’nun Devlet’i: De Re Publica Yazıları (2017)

Latin edebiyatını ve felsefesini derinden etkilemiş düşünür ve siyasetçi Cicero’nun ‘Devlet’i için, Platon’un ‘Devlet’inin tamamlayıcısı demek yanlış olmaz.

Düşünür orijinal adıyla De Re Publica olan kitabında, Platon’un tanımladığı “ideal devlet”i Roma İmparatorluğu bağlamında tartışıyor.

İşte, Latinceden yaptığı nitelikli çevirileriyle bildiğimiz Cengiz Çevik’in elimizdeki çalışması, Cicero’nun siyaset felsefesini ayrıntılı bir bakışla tartışıyor.

Çevik buradaki dört makalesiyle, Cicero’nun De Re Publica’sını merkeze alarak,

  • Cicero’nun Roma İmparatorluğu’nun tarihsel gelişimini nasıl izlediğini,
  • İdeal devlet teorisini,
  • Ve düşünürün devlete dair kavramsallaştırmasının kendisinden sonraki düşünürleri nasıl etkilediğini gözler önüne sermekte.

Çevik bunu yaparken, Cicero’nun yaşadığı dönemin düşünsel atmosferin bir fotoğrafını da çekiyor.

  • Künye: C. Cengiz Çevik – Cicero’nun Devlet’i: De Re Publica Yazıları, Yapı Kredi Yayınları, siyaset felsefesi, 220 sayfa

Halise Karaaslan Şanlı, İnan Özdemir Taştan ve Ülkü Doğanay – Seçimlik Demokrasi (2017)

Malumunuz Türkiye’nin demokrasi ve temel hak ve özürlükler karnesi pek iç açıcı değil.

Üç yazarlı bu nitelikli çalışma, Türkiye siyasetinden dört ismin, yani Recep Tayyip Erdoğan, Kemal Kılıçdaroğlu, Devlet Bahçeli ve Selahattin Demirtaş’ın demokrasi söylemlerini derinlemesine irdeliyor.

Yazarlar bunu da, 30 Mart 2014 yerel seçimleri, 10 Ağustos 2014 Cumhurbaşkanlığı seçimi ve 7 Haziran 2015 genel seçimlerinde bu liderlerin performanslarına bakarak yapıyor.

Söz konusu dört lider, seçim çalışmalarında temel hak ve özgürlükler ile temel demokratik ilkeleri nasıl ele aldı?

Kitap, parti liderlerinin demokrasi anlayışlarını ayrıntılı bir şekilde gözler önüne sererek hem bu soruya tatmin edici yanıtlar vermekte hem de ülkenin demokrasi konusundaki eksikliklerini ortaya koymakta.

  • Künye: Halise Karaaslan Şanlı, İnan Özdemir Taştan ve Ülkü Doğanay – Seçimlik Demokrasi, İmge Kitabevi, siyaset, 261 sayfa

James M. Jasper – Protesto (2017)

Politika, ahlak ve kültür konuları üzerine çalışan James Jasper, Wall Street’i İşgal Et eylemlerinden Mısır’daki devrime ve Hindistan’daki Dalit hareketine, farklı yer ve farklı zamanlarda ortaya çıkmış toplumsal hareketleri izleyerek bir protestonun ortaya çıkışı ve gelişiminin altındaki etkenleri aydınlatıyor.

  • Protestolar hangi şartlarda ortaya çıkar?
  • Üyelerini nasıl kazanır?
  • Örgütlenme aşamasında hangi sıkıntılarla boğuşur?
  • Medya ve siyasi aktörlerle nasıl ilişkiler kurar?
  • Bireylerin bu eylemlerde bulunmalarını sağlayan temel etkenler neler?
  • Bireylerin psikolojik durumları ve dürtüleriyle siyasi tavırları arasında her zaman doğru bir orantı vardır mıdır?

Bu ve bunun gibi pek çok sorunun yanıtını veren Jasper, hiçbir protesto hareketinin ve onlara katılan bireylerin tek bir kategoriye indirgenemeyeceğini gözler önüne seriyor.

  • Künye: James M. Jasper – Protesto, çeviren: Aslı Önal, Ayrıntı Yayınları, siyaset, 256 sayfa

Hamide Yiğit (der.) – AKP’nin Suriye Savaşı (2014)

Araştırmacı gazeteciler ile alanlarında uzman isimlerin değerlendirmelerini içeren çalışma, içinden çıkılmaz hale gelmiş Suriye’deki iç savaşı, Batılı güçler ile AKP’nin bölgeye dair siyasetlerini analiz ederek irdeliyor.

Suriye’de sarin gazı saldırısının arka planındaki detayları gün yüzüne çıkaran Amerikalı gazeteci Seymour M. Hersh’ün iki önemli makalesinin de yer aldığı kitap,

  • Suriye’ye müdahalenin perde arkasındaki gerçekleri,
  • Amerika’nın Erdoğan ve Abdullah Gül’le nasıl bir anlaşmaya vardığını,
  • Suriye’deki kimyasal suçlarda ABD ve AKP’nin rolünü tartışıyor,
  • Ve Suriye’ye “cihad “a gidenlere dair bilinmeyenleri aydınlatıyor.

Suriye savaşının kodlarını çözmek için iyi bir kaynak.

  • Künye: Kolektif – AKP’nin Suriye Savaşı, derleyen: Hamide Yiğit, Tekin Yayınevi, siyaset, 224 sayfa

Rukiye Maden – Dr. Fazıl Küçük (2014)

Dr. Fazıl Küçük, Kıbrıslı Türk ve Rumların birlikte kurduğu Kıbrıs Cumhuriyeti’nin ilk cumhurbaşkanı yardımcısı olarak görev almıştı.

Küçük bilindiği gibi, Rauf Denktaş ile birlikte Kıbrıslı Türklerin siyasi mücadelesinin de simge isimlerinden.

Rukiye Maden çalışmasında, Fazıl Küçük’ün hayatını ve siyasi çalışmalarını araştırıyor. Maden, Küçük’ün Kıbrıs’ta yer aldığı direniş örgütleri ve siyasi partiler ile sahibi olduğu ‘Halkın Sesi’ gazetesindeki faaliyetlerini, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin kuruluş sürecindeki rolünü ve Rauf Denktaş, Adnan Menderes, Fatin Rüştü Zorlu ve Makarios gibi isimlerle ilişkilerini ele alıyor.

  • Künye: Rukiye Maden – Dr. Fazıl Küçük ve Kıbrıs, Tarihçi Kitabevi, tarih, 328 sayfa

Berch Berberoğlu – Küresel Çağda Siyasal Sosyoloji (2014)

‘Küresel Çağda Siyasal Sosyoloji’, devlete dair önemli soruları, bunların toplumdaki rollerini eleştirel perspektifle irdeliyor.

Kitap, dünyadaki sosyo-politik dinamiklerini daha iyi anlayabilmek açısından, devlet ve toplumun doğası, gelişimi ve değişimine dair kuramsal bir bakış açısı sunuyor.

Berch Berberoğlu, Ortadoğu, Afrika ve Latin Amerika gibi az gelişmiş ülkeleri inceleyerek, sınıfsal yapının ve sınıf ilişkilerinin siyasi güç ve devlet için en büyük belirleyiciler olduğunu ve bizatihi devletin, sosyal oluşumların siyasi parametrelerini belirleyen sınıfsal yapının doğrudan ürünü olduğunu savunmakta.

Konu hakkında sağlam bir teorik inceleme.

  • Künye: Berch Berberoğlu – Küresel Çağda Siyasal Sosyoloji, çeviren: Edip Sönmez, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, sosyoloji, 240 sayfa