Kategori: Siyaset

Mehmet Altan – Muş’ta Meryem Olmak (2011)

  • MUŞ’TA MERYEM OLMAK, Mehmet Altan, söyleşi: Mehmet Tuncel, Etkileşim Yayınları, siyaset, 151 sayfa

Mehmet Altan ‘Muş’ta Meryem Olmak’ adlı söyleşi kitabında, uzun yıllar sadece siyasî ve askeri yönleriyle değerlendirilen Kürt sorununu, insani ve sosyolojik yönleriyle ele alıyor. Ulus devlet düşüncesinden kaynaklanan tek ırk, tek devlet anlayışının Kürtler de dahil Türkiye’de yaşayan bütün diğer ırkları baskı yoluyla tektipleştirmeye çalıştığını söyleyen Altan, Kürtlerin, mensup oldukları ırk nedeniyle, “Birinci Cumhuriyet” tarafından ikinci sınıf vatandaş muamelesi gördüğünü söylüyor. Altan, Muş’ta solunum cihazı olmadığı için hayatını kaybeden Meryem bebeğin trajedisinden hareketle, soruna dair gözlemlerini okurlarıyla paylaşıyor.

Yalçın Bürkev, Metin Özuğurlu, Yasemin Özdek ve Ersin Vedat Elgür (ed.) – Hak Mücadeleleri 1 – 2 (2011)

  • HAK MÜCADELELERİ 1-2, editör: Yalçın Bürkev, Metin Özuğurlu, Yasemin Özdek ve Ersin Vedat Elgür, Nota Bene Yayınları, siyaset, 2 Cilt, 658 sayfa

Tunus ve Mısır’da son dönemde tanık olduklarımız, kitlelerin isyanı halinde büyük dönüşümlerin ortaya konabileceğinin güncel örneklerinden. Oysa hak mücadelesinin köklü ve zengin bir tarihi var. İşte İki cilt halinde yayımlanan ‘Hak Mücadeleleri’, kuramsal, tarihsel ve güncel boyutlarıyla hak mücadelelerinin bu köklü ve zengin tarihini ele alıyor. Kitabın ilk cildinde, hak kavramının kuramsal boyutuna; ikinci cildinde ise, dünyadaki güncel hak mücadeleleri pratiklerine odaklanılıyor. Mücadeleler ekseninde hakların da ele alındığı kitapta, tarihsel hak belgelerini içeren ekler bölümü de yer alıyor. Birçok yazarın katkıda bulunduğu kitap, barınma, su, çevre, iş, sağlık, eğitim, ulaşım gibi insanca yaşamın bilinen ve bilinmeyen alanlarında savunma hattı inşa edenleri, ayrıntılı bir bakışla irdelemesiyle dikkat çekiyor.

Adnan Bostancıoğlu (söyleşi) – Bitmeyen Yolculuk: Oğuzhan Müftüoğlu Kitabı (2011)

  • BİTMEYEN YOLCULUK: OĞUZHAN MÜFTÜOĞLU KİTABI, söyleşi: Adnan Bostancıoğlu, Ayrıntı Yayınları, söyleşi, 328 sayfa

‘Bitmeyen Yolculuk’, Türkiye sol hareketin önemli aktörlerinden Oğuzhan Müftüoğlu’yla yapılmış uzun soluklu bir söyleşi. Geçmişinde, Dev-Genç, THKP-C ve Devrimci Yol gibi davaların yer aldığı Mütftüoğlu, hayatının on bir yılını cezaevinde geçirdi. Cezaevinden çıktıktan sonra da ÖDP ve BirGün gazetesinin kuruluşunda yer aldı. Elimizdeki kitap, Müftüoğlu’nun uzun yolculuğunun, yani 40-45 yıla uzanan devrimci mücadelesinin kapsamlı bir hikâyesini sunduğu için, meraklısı için iyi bir kaynak. Kitabın bunun yanı sıra, Müftüoğlu’nun hayatı ekseninde, Türkiye yakın tarihinin ve sol hareketin bir panoramasını çizdiğini de söyleyebiliriz.

Gül İnanç – Büyükelçiler Anlatıyor (2007)

  • BÜYÜKELÇİLER ANLATIYOR, Gül İnanç, İş Kültür Yayınları, siyaset, 188 sayfa

Gül İnanç’ın ‘Büyükelçiler Anlatıyor’ isimli bu çalışması, Kıbrıs konusunun 1970-1991 yılları arasında Türkiye diplomasisindeki izlerini araştırıyor. Bu dönemde, Kıbrıs’ta görev almış Türkiye büyükelçileri Asaf İnhan, Candemir Önhon, İnal Batu, Ertuğrul Kumcuoğlu ve Aydan Karahan’la yapılmış röportajlar yer alıyor. Kıbrıs Harekatı öncesi ve sonrası, iskân politikaları, Türkiyeli göçmenler, Kıbrıslı Türkler, Türkiye’nin daha önceki adıyla Kıbrıs Türk Federe Devleti ve şimdiki adıyla Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’yle olan ilişkileri, Türk-Yunan ilişkileri, Kıbrıs’taki liderlik ve muhalefet ve nihayet Annan Planı ve sonrası süreç, Büyükelçilerin anlatımlarında okuyucunun karşısına çıkacak başlıca noktalar. İnanç’ın kitabı, Kıbrıs gibi uzun zamandır sorunlu olan bir konuyu ele almasının yanında, Türkiye diplomasisi ve Dışişleri Teşkilatı’na dair ayrıntıları barındırmasıyla da önemli.

Hüsamettin Çetinkaya – Ahlak ve Politika (2007)

  • AHLAK VE POLİTİKA, Hüsamettin Çetinkaya, Ara-lık Yayınları, siyaset, 216 sayfa

Ahlaklı olmak her durum için geçerli, özellikle de siyaset için. Siyasetin bireyi ahlaktan uzaklaştırdığı, siyasete dair çok önceden dillendirilen bir şikayet. Hüsamettin Çetinkaya’nın bu siyaset kuramı çalışması, ahlaklı bir siyaseti mümkün kılacak önerilerden oluşuyor. Çetinkaya’nın bunun mümkün olabilmesi için önerdiği ilk yol, “yurttaş özne”nin, “evrensel insanlığın ahlaki öznesine” dönüşmesi şeklinde özetlenebilir. Çetinkaya, Kant ahlakının bir çözümlemesiyle çalışmasına başlarken, ahlakın evrensel, insani bir kabul olması halinde gerçekçi olabileceğini savunuyor. Çalışma bu yönleriyle, bir teori kitabı olmaktan çok, günümüz ahlak anlayışını kapsamlı olarak eleştiriyor.

Jean-Jacques Rousseau – Toplum Sözleşmesi (2011)

  • TOPLUM SÖZLEŞMESİ, Jean-Jacques Rousseau, Ahmet Şensılay, Anahtar Kitaplar, felsefe, 214 sayfa

Jean-Jacques Rousseau’nun, Aydınlanma çağının en iyi ürünlerinden olan ‘Toplum Sözleşmesi’, ünlü “İnsanoğlu özgür doğmuştur, ama her yerde zincire vurulmuştur” sözleriyle başlar. Rousseau bu eserinde, insanlığın önceleri doğal durumda yaşarken daha sonra özel mülkiyetin ortaya çıkması, devletin zenginlerin çıkarını savunması ve uygarlığın gelişmesiyle beraber yozlaşmanın başladığını savunur. İnsanın doğal duruma dönmesinin mümkün olmadığını belirten düşünür, ideal devletin nasıl olması gerektiğini ele alır. Ona göre bu, yeni bir toplum sözleşmesiyle mümkündür. Bu yolla bireysel özgürlük ile insanlığın ortak yararını birleştirmeye çalışır.

Daryl Glaser ve David M. Walker (ed.) – 20. Yüzyılda Marksizm (2011)

  • 20. YÜZYILDA MARKSİZM, editör: Daryl Glaser ve David M. Walker, çeviren: Burak Gürel, Onur Koyunlu ve Sungur Savran, Versus Kitap, siyaset, 336 sayfa

Makale derlemelerinden oluşan ’20. Yüzyılda Marksizm’, 20. yüzyıl Marksizminin bugüne, yani 21. yüzyıl kuşağına bıraktığı mirası detaylı bir bakışla sunuyor. İlk bölümün Lenin’e ayrıldığı kitabın devamında, sosyal demokrasi, Stalinizm ve devrimci Marksizm gibi, 20. yüzyıl işçi hareketinin üç ana akımının öncüleri ele alınıyor. Lev Trotskiy, Rosa Luxemburg, Kautsky, Bernstein ve Menşevikler gibi önemli aktörlerin Marksizme katkılarının da irdelendiği kitabın asıl özgünlüğü ise, Avrupa, Asya, Latin Amerika ve Afrika’da Marksizmin gelişmesini incelemesi. Çalışmanın, Sungur Savran imzalı kapsamlı bir önsözle açıldığını da belirtelim.

John Sanbonmatsu – Postmodern Prens (2007)

  • POSTMODERN PRENS, John Sanbonmatsu, çeviren: Emre Ergüven, Bağlam Yayınları, siyaset, 344 sayfa

John Sanbonmatsu’nun ‘Postmodern Prens’i, ‘Eleştirel Kuram, Sol Strateji ve Yeni Bir Siyasi Öznenin Oluşumu’ alt başlığını taşıyor. Sol siyasetin strateji sorunlarına odaklanan bu siyaset kuramı çalışmasında Sanbonmatsu, 1960’larda yeni solun izlediği siyaseti inceliyor, bu siyasetin ekspresivizminin nasıl siyasî bölünmeye yol açtığını ve postmodern duruma nasıl zemin hazırladığını sunuyor. Çalışma buradan hareketle, postmodern durumun tarihi temele dayandırılmış bir eleştirisini sunuyor, sosyalist siyasetin postmodern düşüncelerin oluşmasına nasıl yardımcı olduğunu ortaya koymayı amaçlıyor ve bu tıkanma anında, Marksist siyesetin yapabileceklerini tartışıyor.

Erdal Şen – Yassıada’nın Karakutusu (2007)

  • YASSIADA’NIN KARAKUTUSU, Erdal Şen, Zaman Kitap, tarih, 184 sayfa

Erdal Şen’in ‘Yassıada’nın Karakutusu’ isimli bu tarih çalışması, Türkiye’nin yakın dönemindeki DP iktidarını ve bu iktidarın en önemli aktörlerinden Adnan Menderes’in trajik sonuna odaklanıyor. Çalışmanın önemli özelliklerinden biri, araştırmanın, Başbakanlık tarafından gizliliği kaldırılan belgeler üzerinden yapılmış olması. Dolayısıyla kitapta, Menderes ve dönemin diğer siyasilerine ait el konulan mektuplar, Menderes’in kişisel notları, telefon görüşmeleri, fotoğraflar ve yazışmalar gibi önemli belgeler yer alıyor. Şen’in çalışması, Türkiye’de elli yıl önce DP iktidarıyla başlayan dalgalanmayı ve Menderes’in Yassıada’daki trajik sonunu ayrıntılı olarak vermesiyle önemli bir kaynak.

Fikret Sazak (der.) – Türkiye’de Sendikal Kriz ve Sendikal Arayışlar (2007)

  • TÜRKİYE’DE SENDİKAL KRİZ VE SENDİKAL ARAYIŞLAR, derleyen: Fikret Sazak, Epos Yayınları, siyaset, 296 sayfa

Son dönemlerde, sadece Türkiye’de değil, dünyanın genelinde de sendikal mücadelede bir tıkanmadan, krizden bahsediliyor. Bu durum, sendikal haklarda gerilemeden, üye sayılarında sürekli azalmasından, genel örgütlenme oranlarının düşmesinden, sendikaların ekonomik, sosyal ve siyasal süreçlerde etkinliklerini yitirmelerinden anlaşılıyor. Fikret Sazak’ın derlediği bu çalışmada, Aziz Çelik, Murat Özveri, Özgür Müftüoğlu, Yıldırım Koç, Yüksel Akkaya, Mehmet Beşeli ve Metin Özuğurlu’nun sendikal krizin Türkiye’deki yansımalarıyla ilgili kaleme aldığı yazılar yer alıyor.