dipnotski

China Miéville – Un Lun Dun (2012)

UN LUN DUN, China Miéville, çeviren: U. Ceren Ünlü, Yordam Kitap, roman, 524 sayfa

Britanyalı yazar China Miéville’in Türkiye’deki yayıncısı Yordam Kitap, yazarın eserlerine 2007 tarihli romanı ‘Un Lun Dun’u, diğer adıyla ‘Lon Dra Kis’i de ekledi. Hikâye, on iki yaşındaki Zanna ile arkadaşı Deeba’nın, Londra’dan gizli bir geçitle gidilen fantastik bir dünya keşfetmelerine dayanır. Bu şehir, Londra’nın aynadan görünen imgesidir. Buranın sözcükleri canlı, sıradan evlerinin kapılarının ardından devasa ormanlar belirir, etobur zürafaları korku salar. Zanna ile Deeba, binbir tuhaflığın dönenip durduğu bu fantastik, tuhaf ve eğlenceli dünyaya adım attıklarında, şehre dair sırlar da, bir bir çözülecektir.

Gonçalo M. Tavares – Kudüs (2012)

KUDÜS, Gonçalo M. Tavares, çeviren: Pınar Savaş, Kırmızı Kedi Yayınevi, 191 sayfa

Portekizli edebiyatçı Gonçalo M. Tavares’in genç yaşlarında yazdığı ve büyük beğeni toplayan ‘Kudüs’, okurlarını, delilik ve aklın sınırlarında dolaşan karakterlerinin dünyasına davet ediyor. Yazar, bu hikâye üzerinden, günümüz dünyasındaki yabancılaşmaya, insanın acılarına eğiliyor. Gecenin geç bir saatinde, farklı karakterlerinin ruh dünyalarına inerek açılan romanda, kesişen yazgılarıyla üç güçlü karakter; yani, intihar etmeyi hayal eden Ernst Spengler, varoluşunu ve geleceğinin belirsizliğini sorgulayan Mylia ve insanoğlunun yarattığı vahşetin izini süren ününü kaybetmiş doktor Theodor Busbeck, karşımıza çıkıyor.

Halim Bulutoğlu – Türkiye Gezi Parkurları (2012)

TÜRKİYE GEZİ PARKURLARI, Halim Bulutoğlu, Ekin Yayın Grubu, gezi, 324 sayfa

Halim Bulutuoğlu, Türkiye’nin her bölgesi ve hemen hemen her ilini kapsayan elimizdeki çalışmasında, 1000’e yakın gezi parkuru sunuyor. Rehberde, her bir parkur için önerilen zaman dilimleri, her parkurun giriş kutusunda ya da spotlarında verilmiş; ayrıca bu zamanları uzatmak veya kısaltmak için seçenekler de sunulmuş. Kitapta, Topkapı Sarayı ve çevresinden Çanakkale ve çevresine, Ankara’dan Van’a ve Uzuncaburç yaylasından Fırtına vadisi ve Ardanuç’a kadar çok sayıda seçenek yer alıyor. Gezi tutkunları için iyi bir fırsat olan rehberde, çok bilinen rotaların yanı sıra, henüz keşfedilmemiş yerlerin bulunduğunu da belirtelim.

Ahmet İçduygu (der.) – Kentler ve Göç (2012)

KENTLER VE GÖÇ, derleyen: Ahmet İçduygu, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, sosyoloji, 375 sayfa

Birçok akademisyenin makaleleriyle katıldığı elimizdeki kitap, uluslararası göçün kentsel alanlarda düzenlenmesini Türkiye, İtalya ve İspanya üzerinden inceliyor. Verimli Akdeniz havzasının, tarih boyunca yasal ya da yasadışı uluslararası göç hareketlerinin önemli merkezlerinden biri olduğu bilinir. Akdeniz kıyısındaki AB sınır ülkelerinin şehirlerine yönelik uluslararası göç akımlarının oluşturduğu olguları ve üstesinden gelinmesi gereken güçlükleri anlamaya çalışan makaleler, ayrıca bu konuda hangi sağlam ve somut stratejilerin belirlenebileceğini de araştırıyor. Kitap, göç üzerine çalışan akamedisyenler için iyi bir kaynak.

Alice Munro – Çocuklar Kalıyor (2012)

ÇOCUKLAR KALIYOR, Alice Munro, çeviren: Cem Alpan, Can Yayınları, öykü, 390 sayfa

‘Çocuklar Kalıyor’, 2009 Man Booker Uluslararası Ödülü sahibi Alice Munro’nun sekiz öyküsünü bir araya getiriyor. Kitapta, Kanadalı eleştirmenlerin “Bizim Çehovumuz” diye tanımladığı Munro’nun ‘İyi Kadının Sevgisi’, ‘Cakarta’, ‘Cortes Adası’, ‘Bir Tek Orakçılar’, ‘Bok Gibi Parası Var’, ‘Değişimden Önce’ ve ‘Annemin Rüyası’ adlı öyküleri yer alıyor. Yazar, kitaba adını veren ‘Çocuklar Kalıyor’ öyküsünde ise, Brian ve Pauline’in istikrarsız, bunalımlı evlilik hayatını hikâye ediyor. Kafası karışık Pauline’in ruh dünyasını merkeze alan hikâye, bir aldatma olayının ardından, evlilik kurumunun adım adım çözülüşünü anlatıyor.

Kurt Vonnegut – Hacıyatmaz (2012)

HACIYATMAZ, Kurt Vonnegut, çeviren: Ekin Uşşaklı, APRIL Yayıncılık, roman, 232 sayfa

Usta Amerikalı yazar Kurt Vonnegut ‘Hacıyatmaz’da, ABD’nin yakın geleceğini anlattığı trajikomik bir ütopya sunuyor. Romanın başkahramanı ve aynı zamanda anlatıcısı, Dr. Wilbur Nergis-11 Swain’dir. ABD’nin eski başkanı olan Swain, Çinlilerin yerçekimiyle oynaması nedeniyle gündelik hayatı oldukça çetrefilli hale gelmiş, enerji kaynaklarının tükenmesi nedeniyle hayalet ülke haline gelmiş, aynı zamanda salgın hastalıklarla da boğuşan bir ABD tasvir ediyor. Swain, ABD toplumunun bu trajikomik, absürd dünyasını ironik bir üslupla anlatırken, insan olmaya ve yaşamaya dair sıra dışı fikirlerini de okurlarıyla paylaşıyor.

Eric J. Hobsbawm – İlkel Asiler (2012)

İLKEL ASİLER, Eric J. Hobsbawm, çeviren: Uygur Kocabaşoğlu, İletişim Yayınları, tarih, 267 sayfa

Eric J. Hobsbawm ‘İlkel Asiler’de, her biri toplumsal hareketin “ilkel” ya da “arkaik” biçimleri olarak tanımlanabilecek konulara odaklanıyor. Bunlar, Robin Hood türü eşkıyalık, gizli kırsal topluluklar, binyılcı türden çeşitli devrimci köylü hareketleri, sanayi öncesi kentsel hareketler, bazı dinsel işçi tarikatları ve erken emekçi ve devrimci örgütlerde ritüelin kullanımı şeklinde özetlenebilir. Hobsbawm, çoğu zaman “ilkel” ve “arkaik” olarak tanımlanmakla birlikte, bu hareketlerin arkasındaki uzun tarihsel evrimi ve devlete, sınıf farklılıklarına ve toprak sahiplerine dair sahip olduğu bilinci gözler önüne seriyor.

Charles V. F. Townshend – Mezopotamya Seferim (2012)

MEZOPOTAMYA SEFERİM, Charles V. F. Townshend, çeviren: Gürol Koca, İş Kültür Yayınları, anı, 718 sayfa

İngiliz general Charles V. F. Townshend ‘Mezopotamya Seferim’de, komutası altında gerçekleşen Kurna, Kûtülamare ve Selmanıpâk muharebelerine dair anılarını sunuyor. Kûtülamare savaşı, Osmanlı ordusunun Çanakkale savaşı ile birlikte, 1. Dünya Savaşı’nda kazandığı iki büyük zaferden biriydi. Kitap, bu muharebereyi birebir komuta etmiş bir generalin anlatımlarından oluşmasıyla önemli bir tarihi belge. Selmanıpâk taaruzu gibi, Irak cephesi konusunda ayrıntılı detayların sunulduğu kitap, Townshend’in İstanbul’da yaşadığı dönemden hareketle yaptığı, şehrin siyasi atmosferi hakkındaki değerlendirmelerle de dikkat çekiyor.

Catherine Redfern ve Kristin Aune – Baş Harfi F (2012)

BAŞ HARFİ F, Catherine Redfern ve Kristin Aune, çeviren: Aksu Bora ve Simten Coşar, Ayizi Kitap, feminizm, 344 sayfa

İki yazarlı ‘Baş Harfi F’, “feminizm öldü mü?” veya “yeni bir feminizme mi ihtiyacımız var?” gibi sorulara, feminizmin neden hâlâ yaşamsal önemde olduğunu, güçlü argümanlarla ortaya koyarak karşı çıkıyor. Bilhassa Birleşik Krallık’taki feminist eylemliliklere ilişkin genel bir fikir sağlamayı amaçlayan çalışma, günümüzün yeni ve heyecan uyandıran feministlerinden bazılarını tanıtıyor, onların ne istediklerini ve ne yaptıklarını anlatıyor. Ayrıca kitapta yer alan ve bini aşkın feministle yapılmış bir anket sonucu da, ankete katılanların neden feminist oldukları, nasıl eylemler yürüttükleri konusunda okuru aydınlatıyor.

Aijaz Ahmad – Irak, Afganistan ve Çağımızın Emperyalizmi (2012)

IRAK, AFGANİSTAN VE ÇAĞIMIZIN EMPERYALİZMİ, Aijaz Ahmad, çeviren: Kubilay Geçikli ve İsmail Avcu, Otonom Yayıncılık, siyaset, 332 sayfa

Aijaz Ahmad elimizdeki kitabında, ABD’nin Irak ve Afganistan’da yürüttüğü kirli savaşı gün gün izliyor, buna ek olarak ABD ile temsil edilen çağımız emperyalizmine dair teorik yazılarını okurlarıyla paylaşıyor. Kitabın ana kısmını, Ahmad’ın, ABD’nin başlattığı ve NATO, BM ve AB’nin desteğiyle yürütülen Afganistan ve Irak işgali esnasında yazdığı, 2001 ile 2003 yılları arasında yayınlanan makaleleri oluşturuyor. Yazar kitabının ikinci bölümünde de, sömürgeciliği tarihsel bir perspektifle ele alarak, yeni emperyalizmin ortaya çıkışını izliyor, ABD’nin günümüz sömürgeciliğinde ne gibi roller üstlendiğini ortaya koyuyor.