Kategori: Felsefe

Emile Burns – Marksizm Nedir? (2009)

Emile Burns, ilk baskısı 1939’da yapılan ‘Marksizm Nedir? ‘de, Marksizm’in temel esaslarını, geniş kitlelerin okurken zorlanmayacağı bir dille anlatıyor.

Bu durumun, İngiliz Marksist Burns’ün çalışmasını, konuya dair rehber eserlerden biri haline getirdiği söylenebilir.

Marksizm’in, toplumların gelişimini bilimsel olarak açıklayan genel bir dünya görüşü olduğunu hatırlatan Burns, kitabında sırasıyla, toplumsal gelişimin yasalarını, kapitalist toplumu, kapitalizmin emperyalist aşamasını, sınıf mücadeleleri ve devlet örgütü arasındaki ilişkiyi, sosyalist toplumu ve tarihin Marksist yorumu gibi konuları, rahat okunabilir bir üslupla okurlara sunuyor.

  • Künye: Emile Burns – Marksizm Nedir?, çeviren: Mehmet Dikmen, Yordam Kitap, siyaset, 112 sayfa

Karl Jaspers – Felsefe Konuşmaları (2018)

Karl Jaspers’ın 1950-1951 arasında yaptığı on iki radyo konuşmasını bir araya getiren ‘Felsefe Konuşmaları’, düşünürün, felsefenin genel konularına dair fikirlerini sunuyor.

Jaspers’ın genel olarak zor anlaşılabilir üslubu düşünüldüğünde, biraz da radyo dinleyicisi gözetilerek yapılmış bu konuşmaların, her seviyeden okura hitap ettiğini özellikle vurgulamalıyız.

Çalışmayı, yetkin bir felsefeye giriş kitabı olarak öneriyoruz.

Kitaptan bir alıntı:

“Felsefe yapmak, yaşamın doğal gereksinimlerine bağlılıktan bir tür uyanıştır. Bu uyanış eşyaya, göğe, dünyaya belirli bir amaca yönelik olmayan bakışta gerçekleşir. Var olan bunca şey nedir? Bütün bu şeyler neredendir? gibi belirli bir yarara yönelik olmayan, ancak kendi tatminimiz için sorulan bu sorularla uyanış ortaya çıkar… Ölüm, tesadüf, suç ve dünyanın güvenilmezliği gibi sınır durumlar bana yenilgiyi gösterir. Dürüstçe tasarımladığımda anlamaktan kaçamayacağım bu toptan yenilgi karşısında ne yaparım?”

  • Künye: Karl Jaspers – Felsefe Konuşmaları: Felsefeye Giriş, çeviren: Abdurrahman Aliy, Pinhan Yayıncılık, felsefe, 128 sayfa, 2018

Mark Rowlands – Filozof ve Kurt (2015)

Bir kurt ile bir felsefe profesörünün arkadaşlığı, bize varoluş konusunda neler söyler?

Mark Rowlands, henüz yavruyken aldığı ve 11 yıl boyunca ahbaplık ettiği Brenin adlı kurdun hayatına kattıklarını bizimle paylaşıyor.

Kitap, hem dokunaklı bir arkadaşlık hikâyesi, hem de sevgi, mutluluk, varoluş ve ölüm gibi felsefi konulara dair bir sorgulama olmasıyla dikkat çekiyor.

  • Künye: Mark Rowlands – Filozof ve Kurt, çeviren: Esra Özkaya, Maya Kitap

Karel Kosík – Somutun Diyalektiği (2015)

Karl Marx’ın bilim anlayışı nasıl anlaşılmalı?

Peki bu yaklaşım nasıl daha da geliştirilebilir?

Karel Kosík eldeki klasikleşmiş yapıtında, bu soruya temel Marksist kavramlar, fenomenoloji, eleştirel kuram, ortodoks Marksizm ve sistem kuramı bağlamında derinlikli yanıtlar arıyor.

Marksizm ve felsefe ilişkisine dair eşsiz bir metin.

  • Künye: Karel Kosík – Somutun Diyalektiği, çeviren: Ezgi Kaya, Yordam Kitap

İsmail Tunalı – Felsefeye Giriş (2009)

Bilindiği gibi felsefe, insanın, içinde yaşadığı ve hazır olarak bulduğu dünyayı bilmek ve onu anlamak isteğinden doğdu.

İşte İsmail Tunalı’nın uzun yıllar üniversitelerde verdiği felsefe derslerinden edindiği deneyimlerin ürünü olan, insanın bilme ve anlamlandırma isteğinin izini süren ‘Felsefeye Giriş’ isimli bu kitabı, çağdaş felsefe sorunlarını, çağdaş felsefe disiplinleri içerisinde ele alıyor.

“Felsefe nedir?” sorusuyla başlayan kitap, bilgi felsefesi, bilim felsefesi, varlık felsefesi, ahlak felsefesi, siyaset felsefesi, estetik ve din felsefesi gibi konularda, kapsamlı ve sistematik bilgiler barındırıyor. Kitabın sonunda da, filozof yazılarından bir seçme de yer alıyor.

  • Künye: İsmail Tunalı – Felsefeye Giriş, Altın Kitaplar, felsefe, 223 sayfa

Agrippa von Nettesheim – Gizli Felsefe (2009)

Agrippa von Nettesheim, tamamı üç cilt olan ‘Gizli Felsefe’nin elimizdeki ikinci cildinde, sayı büyüsü ve göksel büyüye odaklanıyor.

Batı Avrupa okültizminin önemli isimlerinden Nettesheim, sayıların kılgısal-büyüsel etkilerini ele alıyor, sonra da, gök cisimleriyle dünya arasındaki ilişkileri inceliyor.

Bundan beş yüz yıl önce, yani Orta Çağ’dan çıkış sürecinde yazılan kitapta, dünyadaki büyüsel yönü açıklamak için, zamanının farklı disiplinleri ile Platon’un idealar kuramından yararlanılıyor.

Yazar bunu da, çağdaş bilimde başvurulduğu şekliyle, yani olgular arasındaki nedensel ilişkiyi gözeterek değil, büyüsel, metafizik bir çerçeveden yapıyor.

Künye: Agrippa von Nettesheim – Gizli Felsefe, çeviren: Levent Özşar, Biblos Yayınları, okültizm, 200 sayfa

Bob Jessop – Devlet: Dün, Bugün, Gelecek (2018)

Devletin rolü ve niteliği hakkında tartışmalar modern politikaların merkezinde yer alsa da, devletin kendisini tanımlamak zordur, zira devlet kavramı bir dizi tarihsel yoruma tabidir.

Bob Jessop’ın bu kitabı, tam da böylesi bir tarihsel yorum ekseninde devleti anlamaya çalışmasıyla önemli bir boşluğu dolduruyor.

Kitapta, devletin soy kütüğü, ulus-devlet, devlet formasyonları, devletlerin dönemleştirilmesi, çağdaş devletler ve mevcut devlet yapılarının geleceği gibi önemli konular irdeleniyor.

Kitabın devamında ise,

  • Devletin en iyi şekilde; zor kullanma kapasiteleri, kurumsal mahiyeti, sınırları, içsel işleyişleri ve uluslararası sistem içerisindeki egemen konumu üzerinden tanımlanıp tanımlanmayacağı,
  • Devletin sosyal ilişki ya da siyasal eylem yönelimine yardımcı olup olmadığı,
  • Ve devlet ve siyaset, devlet ve hukuk, devlet ve sivil toplum, özel ve kamu, devlet iktidarı ve mikro iktidar ilişkileri arasında ne tür bağların olduğu gibi konular tartışılıyor.

Her yerde olan devleti anlamak, bilmek ve bunu daha iyi yorumlamak için, yaşayan en önemli devlet kuramcılarından biri olan Bob Jessop’ın bu incelemesine muhakkak bakılmalı.

Kitap, Jessop’ın daha önce yayınlanmış ‘Kapitalist Devletin Geleceği’ ve ‘Devlet Teorisi’ adlı kitaplarıyla başladığı üçlemenin son cildi.

  • Künye: Bob Jessop – Devlet: Dün, Bugün, Gelecek, çeviren: Atilla Güney, Epos Yayınları, siyaset, 484 sayfa, 2018

Henri Lefebvre – Sosyalist Dünya Görüşü: Marksizm (2009)

Henri Lefebvre, ‘Sosyalist Dünya Görüşü: Marksizm’ başlıklı bu küçük eserini 1948’de yayımlamış, eserin ilk Türkçe çevirisi ise 1965 yılında yapılmıştı.

Fransız düşünür bu kitabında, kapsamlı bir Marksizm incelemesine girişerek Marksizmin felsefe, tarihsel maddecilik, ahlak, sosyoloji, iktisat ve siyaset konularına getirdiği yorumları temel yönleriyle okura sunuyor.

Marksizm konusunda pratik bir el kitabı niteliğindeki çalışmasında Lefebvre, “Marksizmi aşma tasarısının galiba pek bir anlamı da yok, geleceği de; çünkü Marksizm kendi kendini aşan bir dünya görüşüdür…” diyerek, Marksizmin aşıldığı iddialarını da yanıtsız bırakmıyor.

  • Künye: Henri Lefebvre – Sosyalist Dünya Görüşü: Marksizm, çeviren: G. Doğan Görsev, Yordam Kitap, siyaset, 156 sayfa

Bruno Cany – Filozof-Sanatçının Rönesansı (2018)

Bruno Cany’nin bu kısa ama etkili çalışması, Nietzsche’nin bir süre tutkulu bir biçimde ortaya koyduğu “filozof-sanatçı” kavramından yola çıkarak Platon’dan bugüne sanatçı-felsefe konusunda yürütülen tartışmalara önemli katkı sunuyor.

Cany, kitabın ilk bölümünde, Nietzsche’nin “filozof-sanatçı” kavramını, metafizik resmin yaratıcısı olarak kabul edilen Giorgio de Chirico’nun çalışmalarında ortaya konan düşüncenin görselleştirilmesi kavramıyla karşılaştırıyor.

Cany bunun yanı sıra, Jean-Pierre Faye’in fikirleri üzerinden “felsefi anlatı”yı, Platon ve Nietzscheci anlamda “düşünce tiyatrosu”nu, Eisenstein ve Artaud bağlamında “total imaj” pragmatiği gibi, sanatçı-felsefe kavramının alanına giren kimi ilgi çekici konuları da tartışıyor.

  • Künye: Bruno Cany – Filozof-Sanatçının Rönesansı, çeviren: Sevgi Türker Terlemez, Kırmızı Yayınları, sanat, 158 sayfa, 2018

 

Michael Friedman – Kant ve Kesin Bilimler (2015)

Kant felsefesinin kesin bilimlerle ilişkisini, Kant’ın düşüncesinin dönüm noktalarını saptayarak irdeleyen özgün bir çalışma.

Hem Kant’ın düşünce güzergâhını kapsamlı bir şekilde incelemesi hem de düşünürün bilimlerin temellerini kavrayışındaki derinliği ve keskinliği ustaca ortaya koyuşuyla alana özgün bir katkı.

  • Künye: Michael Friedman – Kant ve Kesin Bilimler, çeviren: Sibel Şan Öget, Alfa Yayınları