Felsefe – Sayfa 4

Simon Critchley – Kıta Felsefesi (2012)

Simon Critchley elimizdeki rehber çalışmasında, kıta felsefesi olarak adlandırılan yaklaşımı düşünürler, gelenekler ve akımlar üzerinden ele alıyor ve felsefenin geleceği üzerine bir dizi varsayımda bulunuyor.

Critchley, kıta felsefesini, bu terimin tarihi ve anlamı ile karşı kutbu oluşturduğu söylenen analitik ya da Anglo-Amerikan felsefesinden nasıl farklılaştığı tartışmasını kitabının merkezine alırken, kıta felsefesini yeniden tanımladığı gibi, bu felsefenin Anglo-Amerikan gelenek tarafından göz ardı edilen çok sayıda sorunu gündeme getiren apayrı bir felsefi gelenekler ve uygulamalar dizisini içerdiğini savunuyor.

Künye: Simon Critchley – Kıta Felsefesi, çeviren: Hakan Gür, Dost Kitabevi, felsefe, 178 sayfa

Daisetz Teitaro Suzuki – Çin Felsefesi Tarihi (2012)

ÇİN FELSEFESİ TARİHİ, Daisetz Teitaro Suzuki, çeviren: Ahmet Aydoğan, Say Yayınları, felsefe, 231 sayfa

Daisetz Teitaro Suzuki elimizdeki kitabında, milattan yaklaşık üç bin yıl önceye giden Çin uygarlığını, ana metinler ve önemli şahsiyetler üzerinden izliyor. Kapsamlı bir giriş yazısından sonra, Çin felsefesindeki “ikicilik” yani Yin ve Yang, olguculuk, tekçilik, transandantalizm ve panteist mistisizm gibi akımları değerlendiren Suzuki, ardından, Konfüçyüsçülük, Taoizm, hazcı bencillik, faydacılık ve merasimcilik gibi, Çin düşünüşündeki ahlaki ekoller ile Çin halkının kendine has din anlayışını ele alıyor. Kitapta ayrıca, Çin ve Grek felsefelerinin tarih içindeki yerlerinin karşılaştırıldığı bir değerlendirme de yer alıyor.

Hasan Aydın – Gazzali (2012)

GAZZALİ, Hasan Aydın, Bilim ve Gelecek Kitaplığı, felsefe, 428 sayfa

Hasan Aydın elimizdeki ilgi çekici çalışmasında, önemli İslam düşünürlerinden Gazzali’nin felsefesini ve fikirlerinin İslam modernizmine ne gibi etkilerde bulunduğunu araştırıyor. Çalışmasında ilk olarak, Gazzali’nin bilgi kuramı ve yöntembilimi ile Tanrı ve Tanrı merkezli evren tasarımına odaklanan Aydın, devamında ise, Gazzali’nin düşünce sisteminin günümüzdeki yansımalarını, yani modern İslam fikrayatı üzerinde yarattığı etkiyi irdeliyor.

Atakan Altınörs – 50 Soruda Dil Felsefesi (2012)

50 SORUDA DİL FELSEFESİ, Atakan Altınörs, Bilim ve Gelecek Kitaplığı, felsefe, 207 sayfa

’50 Soruda Dil Felsefesi’, okurunu, yaşamın orta yerinde yer alan bir olgu olan “dil” üzerine düşünmeye davet ediyor. Kitapta ilkin, dilin niteliğini düşünce, kültür ve varlık ile ilişkilerinde soruşturan felsefi soruları konu edinen Atakan Altınörs, ardından gelen bölümlerde de, felsefe tarihinde dil üzerine ortaya konmuş görüşleri, dönemler temelinde ele alıyor. Felsefenin dile yaklaşımı, dil fenomeni, dilin kökeni sorunu, anlam sorunu, Antikçağ felsefesinde dil, Ortaçağ felsefesinde dil, Yeniçağ felsefesinde dil, Yakınçağ felsefesinde dil ve Türkiye’de dil felsefesi alanında yapılan çalışmalar, kitaptaki kimi konular.

Nilgün Toker Kılınç – Politika ve Sorumluluk (2012)

POLİTİKA VE SORUMLULUK, Nilgün Toker Kılınç, Birikim Yayınları, felsefe, 327 sayfa

Politika ve sorumluluk kavramları arasında, dünyayı anlama tarzı temelinde özel bir ilişki olduğunu söyleyen Nilgün Toker Kılınç elimizdeki çalışmasında, politikayı, bir tahakküm, yönetme sanatı, teknik bir uzmanlık olarak değil, insanların bir arada yaşama etkinliğinin kendisi olarak yorumlayan yazılarını sunuyor. Toker burada, politika, hukuk, adalet, demokrasi, anti-militarizm, milliyetçilik, entelektüelin duruşu ve Türkiye’de siyasetin hallerini irdelerken, felsefe tarihinin kılavuzluğunda, özellikle de Aristoteles, Kant, Marx, Arendt ve Habermas gibi isimlerin düşüncelerine başvurarak ortaya nitelikli bir çalışma koyuyor.

Selahattin Hilav – Diyalektik Düşüncenin Tarihi (2012)

DİYALEKTİK DÜŞÜNCENİN TARİHİ, Selahattin Hilav, Yapı Kredi Yayınları, felsefe, 254 sayfa

Selahattin Hilav ‘Diyalektik Düşüncenin Tarihi’nde, diyalektik düşüncenin tarihsel gelişimini geniş bir kapsamda değerlendiriyor. Eski Hint öğretilerinden başlayarak Doğu fikriyatında diyalektik düşüncenin izini süren Hilav, ardından Herakleitos, Zenon, Sokrates, Platon ve Aristoteles gibi Antikçağ düşünürlerinin diyalektiğe bakışına odaklanıyor. Pierre Abelard, Eckhart, Nicolaus Cusanus ve Böhme gibi isimler üzerinden Ortaçağ’da diyalektik düşünceyi inceleyen Hilav, buradan klasik Alman felsefesinden Kant, Goethe, Fichte ve Schelling’e uzanıyor. Hegel’in diyalektik yaklaşımını ayrı bir bölümde ele alan yazar, diyalektiğin idealist temellerini, 19. yüzyılın ikinci yarısında ve 20. yüzyılın başlarında diyalektik düşünceyi, maddeci diyalektiğin kaynaklarını ve çağdaş bilimde diyalektiği de ele alıyor.

Ian Almond – İbni Arabî ve Derrida (2012)

İBNİ ARABÎ VE DERRİDA, Ian Almond, çeviren: Kadir Filiz, Ayrıntı Yayınları, inceleme, 176 sayfa

Postkolonyal edebiyat teorisi üzerine çalışan Ian Almond, elimizdeki ilgi çekici çalışmasında, İslam dünyasının ünlü mutasavvıfı, düşünür ve şair Muhyiddin İbni Arabî ile yapısökümcülüğün kurucusu meşhur Fransız düşünür Jacques Derrida’nın düşüncelerinden yola çıkarak, tasavvuf ve yapısökümü karşılaştırıyor. Derrida’nın yapısökümcü anlayışının benzerini İbnî Arabi’nin eserlerinde bulan Almond, birbirinden sekiz yüz yıl uzaklığa ve farklı coğrafyalara dayanan iki ismin fikirleri aracılığıyla, İbnî Arabi’nin bize Derrida’yı ya da Derrida’nın bize İbnî Arabi’yi farklı şekilde okumayı öğretip öğretemeyeceğini tartışıyor.

Ahmet Cevizci – Felsefenin Kısa Tarihi (2012)

FELSEFENİN KISA TARİHİ, Ahmet Cevizci, Say Yayınları, felsefe, 710 sayfa

‘Felsefenin Kısa Tarihi’, herkesin kolay okuyup nüfuz edebileceği bir felsefe tarihi ortaya çıkarabilmeyi amaçlıyor. Bu yönüyle bir rehber olarak nitelendirilebilecek kitapta, Antik dönemden başlayarak Helenistik-Roma, Ortaçağ, Rönesans, 17. yüzyıl, Aydınlanma, 19. ve 20. yüzyıl felsefeleri ele alınıyor. İslam felsefesinin de ayrı bir bölüm halinde irdelendiği kitapta, analitik felsefe, kıta felsefesi, fenomenolojik gelenek, postyapısalcılık, postmodernizm, pragmatizm, eleştirel teori, feminizm gibi belli başlı felsefi yaklaşımlar, ayrıca felsefe tarihinde iz bırakmış pek çok filozofun düşünceleri açıklanıyor.

Allan Megill – Aşırılığın Peygamberleri (2012)

Yeni bir baskıyla yayınlanan ‘Aşırığılın Peygamberleri’nde, Batı tarihinde aşkın ve zorlayıcı kültürel vizyonlar ortaya koymuş dört ünlü düşünürün; Friedrich Nietzsche, Martin Heidegger, Michel Foucault ve Jacques Derrida’nın fikirleri yorumlanıyor.

Tarih profesörü olarak çalışmalarını sürdüren verimli akademisyenlerden Allan Megill’in, bu düşünürlerin üretimlerini yorumlarken kapsamlı bir modernizm ve postmodernizm tartışması ortaya koyması, kitabı nitelikli kılan en önemli husus.

Dört düşünüre toplu halde bakıldığında, hepsinin estetik ya da “estetist” bir duyarlılığa sahip olmalarıyla dikkat çektiğini söyleyen Megill, düşünürlerin metinlerindeki bu estetik odaklı unsurların peşine düşerken, dört ünlü düşünürü, modern ve postmodern Batı düşüncesinin yaşadığı krizler bağlamında tartışıyor.

Künye: Allan Megill – Aşırılığın Peygamberleri, çeviren: Tuncay Birkan, Say Yayınları, felsefe, 584 sayfa, 2012

Michael Hardt – Gilles Deleuze: Felsefede Bir Çıraklık (2012)

GILLES DELEUZE: FELSEFEDE BİR ÇIRAKLIK, Michael Hardt, çeviren: İsmail Öğretir ve Ali Utku, Otonom Yayıncılık, felsefe, 215 sayfa

Michael Hardt elimizdeki incelemesinde, postyapısalcı düşüncenin önemli isimlerinden Gilles Deleuze’ün ilk dönem eserlerine odaklanıyor. Hardt, bunu yaparken, Deleuze’ün çizdiği yoldan Bergson, Nietzsche ve Spinoza gibi düşünürlerin fikirlerine ulaşıyor ve ontoloji, etik, politika ve öznellik gibi, tartışılagelen kimi felsefi kavramlar üzerine yeniden düşünüyor. Deleuze’ün erken dönem eserleri aracılığıyla metafizik tarihin ölmediğini söyleyen Hardt’ın dikkat çeken tezlerinden biri de, metafiziğin, karşı karşıya olduğumuz çağdaş sorunlara halen güçlü ve radikal alternatifler sunabileceği şeklinde özetlenebilir.