dipnotski

Feride İmrana Altun – İstanbul’un 100 Roma, Bizans Eseri (2012)

Feride İmrana Altun elimizdeki çalışmasında, tarih içinde üç büyük imparatorluğa başkentlik yapmış İstanbul’un Roma ve Bizans dönemi kiliseleri, yolları, meydanları, anıt sütunları, sosyal yapıları, su yapılarını, limanları, surları, kuleleri ve zindanlarını anlatıyor.

Aya İrini, Ayasofya, Theotokos Khalkoprateia, Azize Euphemia Kilisesi, Myrelaion Kilisesi (Bodrum Cami), Konstantinos Forumu, Haliç surları, Anemas zindanı, Hebdemon (Fildamı) ve Sophia limanı gibi birçok eserin yer aldığı kitap, hem İstanbul’un tarihi hem de barındırdığı kültürel ve mimari zenginlik hakkında bilgilenmek isteyenler için iyi bir fırsat.

Künye: Feride İmrana Altun – İstanbul’un 100 Roma, Bizans Eseri, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür A. Ş. Yayınları, tarih, 105 sayfa, 2012

Robert A. Segal – Mit (2012)

MİT, Robert A. Segal, çeviren: Nursu Örge, Dost Kitabevi, rehber, 188 sayfa

Bir üniversitede dinler tarihi ve din teorisi konularında dersler veren Robert A. Segal bu kitabında, mitlerden ziyade mitlere olan yaklaşımları, yani kuramları tartışıyor. Mit kuramlarının, en az mitler kadar eski olduğunu, Sokrates öncesi döneme kadar uzandığını söyleyen Segal, son birkaç yüzyıl boyunca mit alanında yapılmış çalışmaları, antropoloji, sosyoloji, edebiyat eleştirisi, psikoloji, felsefe ve dinler tarihi gibi farklı disiplinlerin bakış açısıyla yorumlamaya koyuluyor. 19. ve 20. yüzyıl mit kuramları için iyi bir rehber olan Segal’ın kitabı, bu alanda çalışmış birçok düşünür ve araştırmacıya uzanıyor.

İhsan Güneş – Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e Türkiye’de Hükümetler (2012)

MEŞRUTİYET’TEN CUMHURİYET’E TÜRKİYE’DE HÜKÜMETLER, İhsan Güneş, İş Kültür Yayınları, tarih, 387 sayfa

Tarihçi İhsan Güneş’in uzun soluklu araştırmalarının neticesi olan elimizdeki çalışması, 1908-1923 zaman aralığında Türkiye’deki hükümetleri, hükümetlerin programlarını ve bunların meclisteki yankılarını irdeliyor. Kökleri Osmanlı dönemine uzanan Türkiye parlamenter geleneği konusunda önemli bir boşluğu dolduran çalışma, Divan-ı Humayun’dan Kabine Sistemi’ne geçiş sürecinin genel hatlarıyla analiz edildiği bir giriş bölümüyle başlıyor. Üç bölümden oluşan kitabın ilerleyen sayfalarında da, sırasıyla 1908-1918, 1918-1922 ve 1920-1923 yılları arasında varlık göstermiş hükümetler ile bunların programlarına yer veriliyor.

Kerem Çalışkan – 100 Yılın Darbesi (2012)

100 YILIN DARBESİ, Kerem Çalışkan, Caretta Yayınları, tarih, 152 sayfa

Kerem Çalışkan ‘100 Yılın Darbesi’nde, Osmanlı’nın kaderini değiştiren İttihatçıların Babıali darbesinin ayrıntılı bir öyküsünü sunuyor. Osmanlı’nın kanlı modernleşme kavgasının bilinmeyenleri, ilk Genelkurmay başkanı Hüseyin Avni Paşa ile başlayan “darbe geleneği”, ilk siyasî darbe ile tahttan indirilen Sultan Abdülaziz’in hazin sonu, askeri isyanı bastırmak için kurulan Harekat Ordusu’nu kimin organize ettiği, darbeci Enver Paşa’nın silah zoruyla Harbiye Nazırı ve ardından diktatör oluşu ve İslamcı kesimin modernleşmeye karşı tepki göstermesinin tarihsel arka planı, kitapta ele alınan ilgi çekici konulardan.

Fyodor Mihayloviç Dostoyevski – Ölüler Evinden Notlar (2012)

ÖLÜLER EVİNDEN NOTLAR, Fyodor Mihayloviç Dostoyevski, çeviren: Sabri Gürses, Can Yayınları, roman, 381 sayfa

1861 yılında yayımlandığında, Dostoyevski’nin küllenmiş ününü yeniden alevlendiren ‘Ölüler Evinden Notlar’, yazarın cezasını çekmek için gönderildiği Sibirya’daki Omsk şehri kıyısındaki kamptan gözlemlerine dayanıyor. Yazar, Rus sürgün kampları hakkında ilk eser olmasıyla da zamanında heyecan uyandıran romanında, buradaki mahkumların hikâyelerini, onların kişiliklerini, günlük hayatlarına dair ayrıntıları ve ruh dünyalarını keyifli gözlemler eşliğinde okurlarına sunuyor. Dostoyevski’nin kendine has psikolojik tahlilleriyle öne çıkan roman, kamptaki hayat üzerinden suç, suçlu ve adalet kavramlarını da sorguluyor.

Çetin Balanuye – Spinoza: Bir Hakikat İfadesi (2012)

SPINOZA: BİR HAKİKAT İFADESİ, Çetin Balanuye, Say Yayınları, felsefe, 304 sayfa

Çetin Balanuye elimizdeki kitabında, felsefe tarihinin önemli isimlerinden olmasının yanı sıra, soyut ve metafizik üslubuyla da en zor anlaşılan düşünürlerden Spinoza için bir “anlama kılavuzu” sunuyor. Düşünürle ilk kez karşılaşacak okurlar için olduğu kadar felsefede belli bir yetkinliğe sahip okurlara da hitap edecek çalışma, Spinoza’yı kısa, basit ve genel bir çerçeveden yaklaşarak tanımaya çalışıyor ve onun ‘Etika’, ‘Teolojik-Politik İnceleme’ ve ‘Politik İnceleme’ gibi temel eserlerini çözümlüyor. Çalışma, hem akademik çevrelerde hem de felsefe okurları arasında ilgi çekmeye başlayan Spinoza düşüncesi için iyi bir rehber.

Jacques Lacan – Benim Öğrettiklerim (2012)

BENİM ÖĞRETTİKLERİM, Jacques Lacan, çeviren: Murat Erşen, MonoKL Yayınları, psikanaliz, 142 sayfa

‘Benim Öğrettiklerim’, psikanaliz kuramını ve düşünce dünyasını derinden etkileyen isimlerden Jacques Lacan’ın yayımlanmamış üç konferansını bir araya getiriyor. Lacan’ın bir klinik psikiyatr olarak gelenekdışı yöntemler kullanmakla suçlandığı ve bu durumun psikanalitik kuramlarla hayatı boyunca sürecek anlaşmazlıklar yaşadığı biliniyor. Bu anlaşmazlıklar, eldeki konferanslarda dikkat çekici şekilde öne çıkıyor. Lacan, zamanında birçok Fransız ve yabancı entelektüelin katılımıyla ününü pekiştiren konferanslarında, kendi doktrinini çok yönlü bir biçimde açıklamaya koyulurken, psikanalist kuramla da hesaplaşıyor.

Helmut Ortner – Sacco ve Vanzetti (2012)

SACCO VE VANZETTİ, Helmut Ortner, çeviren: Emrah Cilasun, Agora Kitaplığı, roman, 304 sayfa

Helmut Ortner ‘Sacco ve Vanzetti’de, iki masum insanın katli üzerinden 20. yüzyıl başı Amerika’sındaki hoşgörüsüzlüğü ve yabancı düşmanlığını anlatıyor. 1920’de Massatchusetts’te kimliği bilinmeyen kişiler, bir şirketin aylıklarını taşıyan para nakil aracını soyar, bu esnada iki korumayı da öldürürler. Araştırmalarında hiçbir neticeye ulaşamayan polis, olaylarla hiç ilgisi bulunmayan Nicola Sacco ve Bartolomeo Vanzetti adlı iki göçmeni düzmece delillerle suçlar. Göçmenlerin, aynı zamanda anarşist ve ateist olmalarını, halkta panik yaratmak için kullanan polis, Sacco ve Vanzetti’nin ölüm cezasına çarptırılmasına neden olur.

Jean-Pierre Ollivier – Kalp: Yaşamın Ritmi (2012)

KALP: YAŞAMIN RİTMİ, Jean-Pierre Ollivier, çeviren: Elif Gökteke, Yapı Kredi Yayınları, rehber, 128 sayfa

Jean-Pierre Ollivier, rehber kitabı ‘Kalp’te, kalbin ve yaşamın gizemlerini çözmeye koyuluyor. Kitabına, kardiyolojinin icadıyla başlayan Ollivier, burada, 17. yüzyılda kan dolaşımının keşfedilmesinden o tarihten itibaren bilim dünyasında kalbin bir pompa olarak kabul edilişine ve fizik, kimya alanlarındaki devrim niteliğindeki gelişmelerden 21. yüzyılın başında kardiyolojinin icadına kadar uzanıyor. Kalbin çalışma esaslarını ayrı bir bölüm halinde inceleyen Ollivier, devamında anjin, koroner damar ve kalp yetmezliği gibi, bilinen veya az bilinen kalp hastalıkları ile bu hastalıklara karşı koruyucu önlemleri anlatıyor.

J. D. Nasio – Oedipus (2012)

OEDIPUS, J. D. Nasio, çeviren: Canan Coşkan, Say Yayınları, psikanaliz, 152 sayfa

J. -D. Nasio’nun ‘Oedipus’u, psikanalitik yaklaşımı terapi ve tedavilerinde kullanan terapistlere hitap etmekle birlikte, psikanalizin bu en önemli kavramını ayrıntılı bir şekilde açıklamasıyla önemli bir kaynak. Zira Nasio’nun, kompleksi betimleyip açıklayarak, bir anlamda genel okuru da kavram hakkında bilgilendirdiğini söyleyebiliriz. Kız ve erkek çocuklarında Oedipus, kadın ve erkeğin sıradan ve marazi nevrozlarının sebebi olarak Oedipus, Oedipus üçlemesi gibi konuların ele alındığı kitapta, Oedipus’a dair soru cevap bölümü ile Sigmund Freud ve Jacques Lacan’ın Oedipus üzerine eserlerinden kesitler de yer alıyor.