dipnotski

Bernhard Zeller – Hermann Hesse (2011)

HERMANN HESSE, Bernhard Zeller, çeviren: Kâmuran Şipal, Yapı Kredi Yayınları, biyografi, 174 sayfa

İsviçreli yazar Herman Hesse, eserlerinin yanı sıra, yaşamıyla da dünya çapında ilgi uyandırmış isimlerden. Türkiyeli okurlar da, onun ‘Bozkırkurdu’, ‘Siddhartha’, ‘Çarklar Arasında’ ve ‘Boncuk Oyunu’ gibi eserleriyle uzun zamandır tanışıyor. Edebiyat tarihçisi Bernhard Zeller elimizdeki kitabında, Hermann Hesse’in zevkle okunan bir biyografisini sunuyor. Kitapta, Hesse’in soyu sopu ve çocukluğu, gençlik bunalımları, kitabevinde çıraklık yaptığı dönemler, Konstanz gölü civarında geçen yılları, 1. Dünya Savaşı’nda yaşadıkları, Doğu’ya yaptığı yolculuklar ve son yılları gibi, ünlü yazara dair merak edilen birçok konu anlatılıyor. Yalnız Zeller, Hesse’in derli toplu bir biyografisini yazmakla yetinmiyor. Zira kitap, Hesse’in yazarlık serüvenine dair bilinmeyen ayrıntılar barındırmasıyla da ilgi çekecek nitelikte.

Milad Doueihi – Yeryüzü Cenneti (2011)

YERYÜZÜ CENNETİ, Milad Doueihi, çeviren: Adnan Kahiloğulları, Dost Kitabevi, kültür, 174 sayfa

Dinler tarihçisi Milad Doueihi ‘Yeryüzü Cenneti’nde, bir dizi tarihsel, eleştirel, edebi ve felsefi metin çerçevesinde, cennet kavramının nasıl oluştuğunu ve hangi değişikliklere uğradığını inceliyor. Ütopyadan törebilime uzanan geniş bir düşünsel perspektiften konuyu izleyen Doueihi, temelde iki seçenek üzerinden ilerliyor. Bunlardan biri, Augustinus’un yapıtlarında belirtilen ve modern metinlerde yeniden ele alınan Adem’le ilgili sorunlar. Yazarın dikkat çeken uğrak yerlerinden biri de, Nietzsche felsefesinde cennet kavramının kendine nasıl yer bulduğu. Bilindiği gibi düşsel bir coğrafyaya, yani cennete duyulan hayranlık, Nietzsche eserlerinde sıklıkla karşımıza çıkar. Nietzsche’nin eserlerini bu bağlamda inceleyen Doueihi, buradan yola çıkarak felsefenin cennet kavramıyla kurduğu ilişkiyi ayrıntılandırıyor.

Gabriel de Tarde – Geleceğin Tarihinden Alıntılar (2011)

Gabriel de Tarde, Türkçeye daha önce de çevrilen ‘Geleceğin Tarihinden Alıntılar’da, dünyanın yarınına dair bir ütopya ortaya koyuyor.

Tarde’nin tasarladığı bu tatlı dünyada, insandan başka bütün yaşam biçimleri ortadan kaldırılmış, insanların sürekli “sosyal tonik” alması sağlanarak yüksek bir mutluluk ve memnuniyet ortamı yaratılmıştır.

Yazar, biraz alay ederek, biraz onaylayarak, insan ilişkilerinin yeni bir biçimine işaret ediyor ve buradan bakarak günümüzün toplumsal ilişkilerini eleştiriyor.

Bilindiği gibi Tarde, sosyal-psikolojinin kurucusu olarak da anılıyor. Yazarın bu alandaki yetkinliği, denemelerinde de kendini hissettiriyor.

Künye: Gabriel de Tarde – Geleceğin Tarihinden Alıntılar, çeviren: Özcan Doğan, Say Yayınları, deneme, 112 sayfa

Mike Wayne – Politik Film: Üçüncü Sinemanın Diyalektiği (2011)

POLİTİK FİLM: ÜÇÜNCÜ SİNEMANIN DİYALEKTİĞİ, Mike Wayne, çeviren: Ertan Yılmaz, Yordam Kitap, sinema, 192 sayfa

Daha önce Türkçede ‘Marksizm ve Medya Çalışmaları’ isimli kitabı yayımlanan Mike Wayne elimizdeki eserinde, 1960 ve 1970’li yıllarda ortaya çıkan “Üçüncü Sinema”nın detaylı bir analizini yapıyor. Politik filmlerden oluşan üçüncü sinema, egemen, anaakım sinemadan oluşan Birinci Sinema ile sanat ve yönetmen sinemasından oluşan İkinci Sinema’dan sonra gelir. Eric Hobsbawm, Walter Benjamin ve Georg Lukács gibi düşünürlerden de beslenen Wayne, türün kendine has yönlerini, önemli Avrupalı öncülerini ve “haydut” figürünün burada kendine nasıl yer bulduğunu araştırıyor. Yavuz Turgul’un ‘Eşkıya’sı da, Wayne’ın incelemesine konu ettiği filmlerden.

Künye: Kolektif – Filistin: Devrim Sürüyor (2007)

‘Filistin: Devrim Sürüyor’, Filistin devrimci hareketinin en önemli örgütü olan Filistin Halk Kurtuluş Cephesi’ni ele alan yazılardan oluşuyor.

Abu Ali Mustafa, Ahmed Saadat, Faysal Darraj, George Habaş, Ghassan Kanafani, İbrahim Nassar, Leyla Halid, Adib Nema ve Meryem Abu Dagga, kitapta yazılarına yer verilen başlıca isimlerden.

Kitapta Filistin Halk Kurtuluş Cephesi 5. ve 6. Kongre belgeleri ile politik raporlar, röportajlar ve mektuplar bulunuyor.

Filistin sorunu, Ortadoğu’nun derin yaralarından.

Kitaptaki yazılar, var olan politik durumu analiz ederken, bu sorunun tarihsel kökenlerine de odaklanıyor.

Künye: Kolektif – Filistin: Devrim Sürüyor, çeviren: Akın Sarı, Anka Kitaplığı, siyaset, 319 sayfa

Yvonne Tasker (der.) – 50 Çağdaş Sinemacı (2007)

50 ÇAĞDAŞ SİNEMACI, derleyen: Yvonne Tasker, çeviren: Nur Gökçeoğlu, Dost Kitabevi, sinema, 524 sayfa

Yvonne Tasker, derleyip yayına hazırladığı ’50 Çağdaş Sinemacı’da, Avrupa, Kuzey Amerika ve Asya’dan seçilen elli önemli isme yer veriyor. Sinema 20. yüzyılın son çeyreğinede devasa dönüşümler yaşadı. Bu dönüşümlerin ortaya çıkmasında, görsel anlatım olanaklarının çeşitlenmesi kadar, teknolojinin ve pazar koşullarının muazzam değişimi de rol oynadı. Tasker’in kitabına aldığı elli sinemacı, bir yönüyle bu dönüşümleri en iyi verebilecek isimler olmalarıyla ilgiye değer. Kitap, Martin Scorsese’den Spielberg’e, Luc Besson’dan David Lynch’e, Wim Wenders’ten Coen kardeşlere kadar, elli ismin sinemanın teknik ve estetik ifade olanaklarına getirdiği yeniliklere kafa yormuş. Çok sayıda yazarın makaleleriyle katkıda bulunduğu kitap, yedinci sanata yeni ifadeler getiren bu yönetmenler üzerinden, çağdaş sinema araştırmalarına önemli bir katkı sunuyor.

Avni Alan (ed.) – Churches In Turkey (2007)

CHURCHES IN TURKEY, editör: Avni Alan, AS Book, mimari, 400 sayfa

Avni Alan’ın editörlüğünü yaptığı ve İngilizce yayımlanan ‘Churches in Turkey’, Türkiye’nin muhtelif bölgelerinde bulunan kiliselere yer veriyor. Metnini Hakan Alan’ın kaleme aldığı ve fotoğrafları Erdal Yazıcı imzalı kitap, tarihte önemli dinlere ev sahipliği yapan Türkiye’nin sahip olduğu, fakat sıklıkla ihmal edilen dini zenginliğini ortaya koyuyor. Kaliteli baskısı, metin-fotoğraf bütünlüğüyle dikkat çeken kitap, Türkiye’nin Marmara, Ege, Akdeniz, İç Anadolu, Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve Karadeniz gibi yedi bölgesindeki kiliselere yer veriyor. ‘Church in Turkey’, bir gezi kitabı olduğu kadar, Türkiye’deki kiliselere dair bir rehber kitap özelliği de taşıyor. Kitap hakkında, 0212. 5133990 nolu telefondan bilgi alınabilir.

Jean Duval (ed.) – Charles Bukowski ve Beat Kuşağı (2007)

Amerikan yeraltı edebiyatı, çok popüler ismi Charles Bukowski dışında, Beat Kuşağı edebiyatçılarla da adından bayağı söz ettirmişti.

İşte, ‘Charles Bukowski ve Beat Kuşağı’ isimli bu kitap, ele aldığı iki ayrı ekolü, Amerikan yeraltı edebiyatı çatısı altında bir araya getiriyor.

Kitap, iki ekol arasındaki benzerlik ve farklılıkları gösterirken, Beat’lerden Punk’a, Punk’tan Bukowski’ye, Amerikan yeraltı edebiyatını karşılaştırmalı bir analizine girişiyor.

Çalışma, beat sonrası punk döneme yakın bir isim olarak tanımlanan Bukowski dışında, Jack Kerouac, Allen Ginsberg, William S. Burroughs ve Ken Kesey gibi önemli isimlere de yer vermesiyle önemli.

Künye: Jean Duval (ed.) – Charles Bukowski ve Beat Kuşağı, çeviren: Artemis Günebakanlı, Altıkırkbeş Yayınları, inceleme, 120 sayfa

Handan Çağlayan – Analar, Yoldaşlar, Tanrıçalar (2007)

ANALAR, YOLDAŞLAR, TANRIÇALAR, Handan Çağlayan, İletişim Yayınları, kadın, 278 sayfa

Handan Çağlayan’ın ‘Analar, Yoldaşlar, Tanrıçalar’ı, Kürt hareketinde kadınlar ve kadın kimliğinin oluşumuna odaklanıyor. Kitap, ekler dışında, Kürt kadınının günümüzdeki konumunu, erken dönem milliyetçi ideolojide kadınların yerini, yeni bir kimlik inşa süreci olarak 1980 sonrası Kürt kadın hareketinin gelişmesi, yasal partilerde kadınlar ve politikacı kadın kimliği ve nihayet Kürt kadın kimliğinin oluşumu, bileşenleri ve dinamikleri gibi konular yer alıyor. Çağlayan’ın çalışması, kadınların siyasette özne olup olmadıkları sorusuna, ortaya koyduğu önemli bulgularla sağlam bir yanıt veriyor.

Ziya Yamaç – Mehmet: Balkan Muhaciri (2007)

MEHMET: BALKAN MUHACİRİ, Ziya Yamaç, Heyamola Yayınları, roman, 260 sayfa

1912-1914 yılları arasında, Balkan Savaşları sonucunda, bir milyondan fazla Türk göçe zorlanmıştı. Bu trajedinin başlangıcı, 1877-1878 yılları arasındaki Osmanlı-Rus savaşına kadar uzanır. İşte çok sayıda çevirisiyle de Türkçeye hizmet etmiş Ziya Yamaç’ın ‘Mehmet: Balkan Muhaciri’, kendisi de bir göçmen olan yazarın, bu büyük trajediyi hikâye ettiği bir roman. Bulgaristan Silistreli Balkan göçmeni olan Ziya Yamaç’ın romanı, 1890-1900 yılları arasında, Trakya’ya yerleştirilen muhacirlerin yaşadıklarını, Balkan Türkçesini iyi kullanarak anlatıyor. Roman, trajik ve yakıcı konusuyla olduğu kadar, 1986 yılında ölen Yamaç’ın, dili kullanmadaki ustalığıyla da dikkat çekiyor.