dipnotski

Kathi Weeks – Feminist Öznenin Kuruluşu (2013)

FEMİNİST ÖZNENİN KURULUŞU, Kathi Weeks, çeviren: İlkay Özküralpli, Otonom Yayıncılık, feminizm, 234 sayfa

Halen Duke Üniversitesi Kadın Araştırmaları Programı’nda görev yapmakta olan Kathi Weeks bu çalışmasında, feminist bir öznellik teorisi geliştirmek amacıyla, Marksist ve Nietzscheci geleneklerde bulunan öğelere başvuruyor. Nietzsche ve Foucault’nun modernliğin soybilimine dair çalışmalarını değerlendiren Weeks, bu çalışmaların özne modellerine yönelttikleri benzer eleştiriler ile Deleuze’ün “fark” ve Negri’nin “emeğin kendini değerli kılması” kavramlarını, alternatif bir feminist görüş geliştirmek için kullanıyor. Yazar bunu yaparken, modernizmi ve post-modernizmi karşıt paradigmalar olarak ayıran yöntemlerle de yüzleşiyor.

Doğan Munzuroğlu – Dersim Aleviliği (2013)

DERSİM ALEVİLİĞİ, Doğan Munzuroğlu, FAM Yayınları, inceleme, 246 sayfa

Doğan Munzuroğlu, Alevi inancını Türk ulusal kimliğine yedekleyen anlayışları eleştirdiği ‘Dersim Aleviliği’nde, Dersim’de diğer Alevi bölgelerinden önemli farklılıklar gösteren Alevilik inancını araştırıyor. Aleviliği maddi yaşamın bir yansıması olarak değil, tamamen mana ve batın dünyasına ait gizemli bir boyut olarak ele alanları da eleştiren Munzuroğlu çalışmasında, Dersim’deki “Kırmanc” yaşam geleneğini; pirlik, rayberlik, mürşitlik, aşiret bağı, kirvelik, musahiplik gibi kurumsal yapıların Dersim yaşam geleneğindeki yerini; Dersim’in yakın tarihindeki dönüşümleri ve Kürt hareketinin bölgeye etkisini araştırıyor.

Roland Boer – Cennetin Eleştirisi (2013)

Roland Boer, tartışma yaratacak çalışması ‘Cennetin Eleştirisi’nde, 20. ve 21. yüzyılların sekiz önemli Marksist düşünürünün çalışmaları yoluyla Marksizm ve teoloji ilişkisini eleştirel bir bakışla sorguluyor.

Ernst Bloch, Walter Benjamin, Louis Althusser, Henri Lefebvre, Antonio Gramsci, Terry Eagleton, Slavoj Žižek ve Theodor Adorno’nun teolojinin cazibesine kapıldıklarını ve bunlardan büyük bir kısmının da Hıristiyanlıkla ve kiliseyle kişisel bağlantıları olduğunu belirten Boer, bu isimlerin düşünceleri üzerinde teolojinin ne gibi etkileri olduğunu, ayrıca onların düşüncelerinin teoloji ışığında nasıl yeniden değerlendirilebileceğini irdeliyor.

Künye: Roland Boer – Cennetin Eleştirisi: Marksizm ve Teoloji, çeviren: Melih Pekdemir, Ayrıntı Yayınları, inceleme, 560 sayfa, 2013

Richard Phillips Feynman – “Eminim Şaka Yapıyorsunuz Bay Feynman” (2013)

“EMİNİM ŞAKA YAPIYORSUNUZ BAY FEYNMAN”, Richard Phillips Feynman, çeviren: Tuncay İncesu, Alfa Yayınları, bilim, 346 sayfa

Nobel Ödüllü fizikçi Richard Phillips Feynman, 20. yüzyılda büyük hız kazanan bilimsel ilerlemenin en özgün karakterlerinden biri. Feynman bu kitabında, bilim dünyasındaki çalışmalarının yanı sıra, hayatının belli dönemlerinde yaşadığı sıra dışı olayları okurlarıyla paylaşıyor. Kitabın ilgi çekici tarafı, Feynman’ın yetkin mizah anlayışı. Yazar burada, iyi saklandığı söylenen nükleer sırların bulunduğu kasalara nasıl ulaştığı, kuantum fiziğinin gizemleri, bir Yunanlıyla kumar hakkındaki konuşmaları, bongo davuluyla baleye eşlik edişi ve barda kadınlara içki ısmarlamanın kendince püf noktaları gibi anekdotlar paylaşıyor.

Metin Çınar – Anadoluculuk ve Tek Parti CHP’de Sağ Kanat (2013)

ANADOLUCULUK VE TEK PARTİ CHP’DE SAĞ KANAT, Metin Çınar, İletişim Yayınları, siyaset, 293 sayfa

Metin Çınar elimizdeki nitelikli çalışmasında, nüveleri 20. yüzyıl ortalarında çıkmaya başlayan Anadoluculuk düşüncesinin 1920’lerin başından 1940’ların sonuna kadarki gelişimini inceliyor ve akımın 1940’lı yıllardaki CHP’deki etkinliğini araştırıyor. Anadoluculuğun doğduğu düşünsel koşulları tarihsel bağlamı içinde değerlendiren Çınar, Anadoluculuk düşüncesinin seyrini ‘Dergâh’, ‘Anadolu Mecmuası’, ‘Dönüm’, ‘Hareket’, ‘Millet’ ve ‘Dikmen’ dergileri aracılığıyla izliyor. Çınar devamında da, CHP ile Anadolucular arasındaki ilişkilere, 1943’te milletvekili olan, dönemin Parti Genel Sekreteri Mahmut Şevket Esendal üzerinden odaklanıyor.

Ángel Esteban ve Ana Gallego – Gabo ve Mario (2013)

GABO VE MARIO, Ángel Esteban ve Ana Gallego, çeviren: Süleyman Doğru, Doğan Kitap, edebiyat inceleme, 299 sayfa

‘Gabo ve Mario’, Latin Amerika edebiyatının sayelerinde altın dönemlerini yaşadığı Gabriel García Márquez ile Mario Vargas Llosa arasındaki dostluğu ve kopuşu anlatıyor. Kitap, iki ünlü yazarın mektuplaşmalarla başlayan, ardından güçlü bir dostluğa doğru gelişen ilişkisini, Latin Amerika coğrafyasındaki toplumsal ve siyasi dönüşümlerle bağlantılar kurarak irdelemesiyle dikkat çekiyor. İki ismin yayınlanmamış mektuplarını barındıran çalışma, Latin Amerika edebiyatının dünya çapında ün kazanmasını sağlayan boom hareketi aracılığıyla bu coğrafyanın kültürel atmosferini ve aydınların Küba devrimine bakışını aydınlatıyor.

Metin Gür – Avrupa’da İslamcı Örgütler (2013)

AVRUPA’DA İSLAMCI ÖRGÜTLER, Metin Gür, Evrensel Yayınları, siyaset, 488 sayfa

Metin Gür’ün önemli bir boşluğu dolduran elimizdeki çalışması, Avrupa’daki Türkiye kökenli İslamcı örgütleri araştırıyor. Kitapta, 1960’larda Türkiye’den Federal Almanya’ya işçi göçü; aynı dönemlerde Türkiye kökenli İslamcı kuruluşların Federal Almanya’ya gelişleri ve yayılışları; Almanya’ya ilk giren Avrupa Milli Görüş Teşkilatı’nın çalışmaları; Fethullahçı hareketin Hollanda, Belçika ve Federal Almanya’da, İslamcı teşkilatların boşluğunu doldurarak bu ülkelerde etkili oluşunda hangi yöntemleri kullandığı, hükümetler düzeyinde nasıl kabul gördüğü ve Cemalettin Kaplan’ın Avrupa’daki çalışmaları gibi ilginç konular irdeleniyor.

Howard S. Becker – Sanat Dünyaları (2013)

SANAT DÜNYALARI, Howard S. Becker, çeviren: Evren Yılmaz, Ayrıntı Yayınları, sanat, 444 sayfa

İlk olarak 1982’de yayınlanan ve sanat ile sanat sosyolojisi çalışmaları alanında bir klasik sayılan ‘Sanat Dünyaları’, sanatı üreticisi, tüketicisi, satıcısı ve eleştirmeniyle kolektif bir eylem olarak araştırıyor. Yazar burada, sanatsal kalıplar, sanat eserlerinin dağıtımı, sanat üretimi sürecinde önemli roller üstlenen estetikçi ve eleştirmenler, devlet ve sanat ilişkisi, sanatta editöryal çalışma, profesyonel sanatçılar ve halk sanatçıları, modern hayatla birlikte sanat dünyasındaki değişim ve sanat ile zanaat tartışması gibi pek çok detay barındırarak, alanı çok yönlü bir bakışla irdeleyen bir kitaba imza atmış.

Kolektif – Dünyanın Durumu (2012)

DÜNYANIN DURUMU 2012, kolektif, çeviren: Ayşe Başcı, İş Kültür Yayınları, siyaset, 377 sayfa

Her yıl dünyanın mevcut durumunu değerlendiren Worldwatch Enstitüsü’nün 2012 yılı teması ‘Sürdürülebilir Bir Refaha Doğru’ başlığını taşıyor. Kitaba katkıda bulunan yazarlar, yeşil ekonominin geliştirilmesi, fazla gelişmiş ülkelerde küçülmenin sağlanması, kapsayıcı ve sürdürülebilir kentsel kalkınma, sürdürülebilir ulaşım ve teknoloji, dünya nüfusunun artışını önleyecek stratejiler, tüketimin azaltılmasıyla ilgili yeni kamu politikaları, iklim değişikliği sonucunda gıda güvencesi ve eşitliğinin sağlanması, sürdürülebilir bir ekonomi ve ekosistem için yerel yönetimleri doğru yola sevketmek gibi konularda öneriler sunuyor.

Vecihi Timuroğlu – Şeyh Bedreddin ve Varidat (2013)

ŞEYH BEDREDDİN VE VARİDAT, Vecihi Timuroğlu, Su Yayınevi, tasavvuf, 160 sayfa

Elimizdeki kitap, Nazım Hikmet’in “Milli gurur” dediği Şeyh Bedreddin’in Tanrı, varlık, insan, ruh ve ahiret hakkındaki düşüncelerini sunduğu tasavvufi eseri ‘Varidat’a yer veriyor. Şeyh, Tanrısal esinler anlamına gelen ‘Varidat’ta, insanın Tanrı’nın bir yansısı olduğu; Tanrı’nın bir değişim, dönüşüm sonucu oluştuğu ve ruhun cisimden neden ayrılamayacağı gibi tasavvuf anlayışının belli başlı konularını ele alıyor. Kitap, Vecihi Timuroğlu’nun Şeyh Bedreddin’in kişiliğini; yaşadığı dönemi; başında olduğu köylü hareketini; felsefi, tasavvufi ve siyasi fikirlerini ve ‘Varidat’ı irdelediği nitelikli bir analizle açılıyor.