dipnotski

Seval Şahin – Kültürel Sermaye, Kibar Hırsız ve Şehir (2012)

KÜLTÜREL SERMAYE, KİBAR HIRSIZ VE ŞEHİR, Seval Şahin, Bağlam Yayınları, sosyoloji, 247 sayfa

Seval Şahin ‘Kültürel Sermaye, Kibar Hırsız ve Şehir’de, Peyami Safa’nın Server Bedi takma adıyla yazdığı ‘Cingöz Recai’ polisiye serilerinin, Türkiye’deki milliyetçi düşüncenin güçlenmesinde ne derece katkıda bulunduğunu araştırıyor. Yazar bunu ortaya koymak için, Pierre Bourdieu’nün “alan teorisi”nden ve Franco Moretti’nin edebi türlerin incelenmesine yönelik yaklaşımı olan “edebiyat haritaları”ndan yararlanıyor. Kitabının ilk bölümünde, Server Bedi’nin Cingöz Recai serilerini tanıtan Şahin, ardından, bu seriyi Bourdieu ile Moretti’nin teorileri bağlamında değerlendirerek kitaplardaki bakış açısını irdeliyor.

Faruk Akbaş – Anadolu Orkideleri (2012)

ANADOLU ORKİDELERİ, Faruk Akbaş, Say Yayınları, doğal yaşam, 175 sayfa

Faruk Akbaş, yirmi yılı aşkın süredir Anadolu kırsalında çekimler yapıyor. Kendisi, röportaj çalışmaları için gittiği çoğu yerde, arta kalan zamanları, çevrede orkide aramakla geçirmiş. İşte bu çalışma, Akbaş’ın uzun soluklu araştırmalarının neticesinde ortaya çıkmış. Kitap, Anadolu’nun inanılmaz bitki zenginliğini ortaya koyarken, bu toprakların hoyratça yok edildiği gerçeğini de kayda geçiriyor. Zira Akbaş orkideleri, genellikle yerleşim birimlerine uzak yerlerde, çıkılması zor yamaçlarda bulabilmiş. Çok sayıda fotoğrafın yer aldığı kitap, Türkiye’nin orkideleri konusunda bilgilendirici yazılarla da zenginleştirilmiş.

Isabel de Madariaga – Korkunç İvan (2012)

KORKUNÇ İVAN, Isabel de Madariaga, çeviren: Emin Tanrıyar, İş Kültür Yayınları, biyografi, 570 sayfa

Isabel de Madariaga ‘Korkunç İvan’da, günümüzde ulaşılan kanıtlara dayanarak 1547’den 1584’e kadar sürmüş saltanatı döneminde, genişlemekte olan ülkesi ve halkı üzerinde yıkıcı izler bırakmış “Korkunç” lakaplı IV. İvan’ın, bir insan ve hükümdar olarak portresini sunuyor. Rusya tarihinde önemli yeri olan IV. İvan, iktidarda bulunduğu uzun dönemde, ülkesinin sınırlarını genişlettiği kadar Rusya’da büyük bir korku imparatorluğu da yaratmıştı. de Madariaga harita ve ilüstrasyonlarla zenginleştirdiği çalışmasında, Rusya’nın ilk çarının hayatını, çalışmalarını ve ülkesine bıraktığı mirası kapsamlı bir bakışla irdeliyor.

Ira Katznelson ve Aristide R. Zolberg (ed.) – İşçi Sınıfı Oluşumu (2012)

İŞÇİ SINIFI OLUŞUMU, editör: Ira Katznelson ve Aristide R. Zolberg, çeviren: Reşide Adal Dündar, Özgür Balkılıç, Mehmet Kendirci ve Onur Öncan, Tan Kitabevi, tarih, 453 sayfa

Her biri kendi alanında uzman akademisyenlerin katkıda bulunduğu ‘İşçi Sınıfı Oluşumu’, E. P. Thompson’un ünlü eseri ‘İngiliz İşçi Sınıfının Oluşumu’nun açtığı yoldan ilerleyerek, Fransa, Almanya ve ABD örnekleri üzerinden işçi sınıfının oluşum sürecini tarihsel bir boyutta irdeliyor. Fransa’da zanaatkârlar, fabrika işçileri ve işçi sınıfının oluşumu; 1848-1900 arasında Fransa’daki işçi sınıfı kültürlerinin özgünlüğü; ABD’de İş Savaş öncesi işçi sınıfları; 19. yüzyıl sonlarında Amerikan işçi sınıfının örgütlenişi ve dağılışı ve 1800-1900 arasında Almanya’da işçi sınıfının oluşumu, kitapta yer alan konulardan birkaçı.

Roy Jackson – İslam’da 50 Önemli İsim (2012)

İSLAM’DA 50 ÖNEMLİ İSİM, Roy Jackson, çeviren: Nurullah Koltaş, Ayrıntı Yayınları, din, 271 sayfa

Üniversitelerde din ve felsefe dersleri veren Roy Jackson, ‘İslam’da 50 Önemli İsim’de, İslam tarihinde etkili olmuş aktörlerin izini sürüyor. Jackson, yalnızca bu isimlerin hayatlarını sunmakla yetinmeyerek; bunların düşüncelerini, İslam’ın içinde ve dışında yarattıkları etkiyi ve bunlar hakkında bilgi alınabilecek kaynakları kitabının konusu ediniyor. Batılı bir entelektüelin Doğu ve İslam’ı anlama çabasının ürünü olarak da düşünülebilecek kitap, Hz. Muhammed’ten Ebu Hanife’ye, Muaviye’den Farabi’ye, İbni Sina’dan Mevlana’ya, Seyyid Kutub’dan Ali Şeriati’ye ve Humeyni’den Raşid Gannuşi’ye kadar birçok isme yer veriyor.

Carl Zimmer – Virüs Gezegeni (2012)

VİRÜS GEZEGENİ, Carl Zimmer, çeviren: Müzeyyen Aytaç, Alfa Yayınları, bilim, 130 sayfa

Popüler bilim yazarı Carl Zimmer ‘Virüs Gezegeni’nde, bilim dünyasında bilinen en küçük yaşayan şeyler olmalarına rağmen, tüm dünyaya hükmetme gücüne sahip virüslerin ilginç hikâyesini anlatıyor. Virüslerin yaşama ve biyosfere etkileri, ilk yaşam formlarının oluşmasına nasıl önayak oldukları, yeni hastalıklara nasıl neden oldukları, gelecekte virüslerin insanın ve dünyanın kaderini nasıl etkileyeceği, Zimmer’ın odaklandığı konulardan bazıları. Ayrıca kitapla birlikte, soğuk algınlığı için yapılan tedavilerin yarardan çok zarar verdiğini ve okyanusların şaşırtıcı sayıda virüse ev sahipliği yaptığını da öğreniyoruz.

Paul Connerton – Modernite Nasıl Unutturur (2012)

MODERNİTE NASIL UNUTTURUR, Paul Connerton, çeviren: Kübra Kelebekoğlu, Sel Yayıncılık, sosyoloji, 154 sayfa

Paul Connerton ‘Toplumlar Nasıl Anımsar’da, geçmişin imgelerinin ve anımsama bilgisinin, toplumun törensel ugulamaları kanalıyla nasıl aktarılıp sürdürüldüğüne odaklanmıştı. Şimdi de, modernitenin unutkanlık biçimlerini irdeleyen Connerton, modern hayatla, yani toplumsal yaşamın yerellikten ayrılmasıyla beraber, hatırlama üzerinde önemli bir etkisi olan mekân belleğinin zaafiyete uğradığını söylüyor. Yazara göre, günümüzün akıllara durgunluk veren hızı, ucu bucağı görünmeyen megakentler ve daha kısa bir ömre sahip kent mimarisi gibi sorunlar, ortak anılara ve dolayısıyla hatırlamaya dayalı bir hayatı imkânsız kılıyor.

Saffet Emre Tonguç ve Pat Yale – Boğaz Hakkında Her Şey (2012)

BOĞAZ HAKKINDA HER ŞEY, Saffet Emre Tonguç ve Pat Yale, Boyut Yayınları, gezi, 348 sayfa

Saffet Emre Tonguç ve Pat Yale, ‘İstanbul Hakkında Her Şey’ isimli ödüllü kitaplarıyla hatırlanacaktır. Yazarlar, bu nitelikli şehir rehberi çalışmalarına, şimdi de ‘Boğaz Hakkında Her Şey’i ekliyor. Bu kapsamlı rehber en çok, Boğaz’ın en ünlü yalılarının hiç görülmemiş iç mekan fotoğraflarına yer vermesiyle dikkat çekiyor. Avrupa ve Anadolu yakası olmak üzere iki ana rotadan ilerleyen kitapta, Cankurtaran’dan Rumeli Feneri’ne, Kadıköy ve Moda’dan Anadolu Feneri’ne, Galata Köprüsü’nden Kireçburnu’na kadar toplam otuz dört durak yer alıyor. Kaliteli bir baskıyla yayımlanan rehber, çok sayıda fotoğraf da barındırıyor.

Sibel Özbudun ve Gülfem Uysal – 50 Soruda Antropoloji (2012)

50 SORUDA ANTROPOLOJİ, Sibel Özbudun ve Gülfem Uysal, Bilim ve Gelecek Kitaplığı, antropoloji, 227 sayfa

İki yazarlı ’50 Soruda Antropoloji’, günümüzde insana dair pek çok soruya yanıt önerileri getirme potansiyeline sahip antropolojiyi, fiziksel-biyolojik ve sosyal-kültürel tüm boyutlarını içeren kapsamlı bir bakışla açıklıyor. Antropolojiye nitelikli bir giriş kitabı olarak değerlendirilebilecek çalışma, sunduğu zengin okuma önerileriyle de dikkat çekiyor. Okur bu kitapla, antropolojinin başlıca uğraş alanları ile onun farklı dalları konusunda bilgilendiği kadar, antropolojinin “sömürgecilik”, “mülkiyet”, “ensest tabusu”, “yoksulluk” ve “büyü” gibi ilgi çekici kavram ve konulara yaklaşımına dair de aydınlanıyor.

Irvin D. Yalom – Spinoza Problemi (2012)

Irvin D. Yalom ‘Spinoza Problemi’nde, bir yandan Spinoza’nın yaşadığı ddöneme uzanırken, öte yandan ondan üç yüzyıl sonra yaşamış Nazi ideologu Alfred Rosenberg’in iç dünyasına iniyor.

Rosenberg, henüz on altı yaşındayken, okuldaki bir konuşmada sarfettiği anti-Semitik sözler yüzünden, okul müdürü tarafından cezalandırılır.

Cezası, Alman yazar Goethe’nin otobiyografisinde, Spinoza’yla ilgili yazdığı pasajı ezberlemektir.

Irkçı Rosenberg için, çok sevdiği Goethe’nin Yahudi düşünüre hayranlığı büyük bir şoktur.

Rosenberg, yıllar sonra, Yahudilerin yok edilmesinde büyük roller üstlenirken, bu problemle yeniden yüzleşecektir.

Künye: Irvin D. Yalom – Spinoza Problemi, çeviren: Ahmet Ergenç, Kabalcı Yayınevi, roman, 445 sayfa