Henri F. Ellenberger – Bilinçdışının Keşfi (2021)

Dinamik psikiyatrinin tarihi ve dönüşümüyle ilgili temel bir başvuru kaynağı.

Henri Ellenberger’in tam 864 sayfalık bu çalışması, alanın öncüleri ve onların katkılarını ortaya koyduğu gibi, bazı hastaların bu dönüşümdeki rollerini de aydınlatıyor.

Dinamik psikiyatrinin gelişiminin ardındaki sosyoekonomik, siyasal ve kültürel dinamikleri açıklamasıyla da ayrıca büyük bir boşluğu dolduran kitap, dinamik psikiyatrinin doğuşundan 1775-1900 zaman aralığında dinamik psikiyatrinin ilk dönemine, oradan Pierre Janet, Sigmund Freud, Alfred Adler ve Carl Gustav Jung ile ve belli başlı okulların alana yaptığı katkılara, konuyu ayrıntılı bir biçimde serimliyor.

  • Künye: Henri F. Ellenberger – Bilinçdışının Keşfi: Dinamik Psikiyatrinin Tarihi ve Evrimi, çeviren: Ebru Kılıç, Albaraka Yayınları, psikiyatri, 864 sayfa, 2021

Carl Gustav Jung – Psikiyatri Araştırmaları (2020)

Jung’un kariyerinin ilk döneminde, yani 1902-1905 arasında kaleme aldığı makaleler, bu kitapta.

Jung’un toplu eserlerinin birincisi olan bu cilt, betimleyici psikiyatri alanındaki çalışmaları kapsamasıyla önemli.

Kitap, Jung’un yayımlanan ilk çalışması olan doktora teziyle, “Okült Denen Fenomenlerin Psikolojisi ve Patolojisi Üstüne” ile açılıyor.

Ki bu makale, Jung’un sonraki çalışmalarına çerçeve oluşturan bir incelemedir.

Diğer makaleler ise, genel olarak histeri üzerine kaleme alınmış, bir kısmı da kriptomnezi, manik bozukluk ve delilik taklidi gibi histeriyle bağlantılı olan rahatsızlıklarla ilgilidir.

Bu makaleler, Paris’te Salpêtrière Hastanesinde ona rehberlik eden Pierre Janet’nin ve Zürih’te Burghölzli Hastanesinde ona müdürlük yapan Eugen Bleuler’in etkilerini görmek açısından da ayrıca önemlidir.

  • Künye: Carl Gustav Jung – Psikiyatri Araştırmaları, çeviren: İsmail Hakkı Yılmaz, Pinhan Yayıncılık, psikiyatri, 240 sayfa, 2020

Carl Gustav Jung – Psikolojide Tipler (2019)

Bu şaheser, Carl Gustav Jung’un pratik psikoloji alanında uzun yıllara yayılan çalışmalarının meyvesi.

Kitabını vaka malzemeleriyle doldurmak yerine Jung, ele aldığı konuyu hem tarihsel hem terminolojik açıdan çok iyi harmanlayarak daha geniş bir bağlama, meslekten olmayan birinin bunlardan yarar sağlayabileceği bir bağlama oturtuyor.

Kapsamıyla dikkat çeken çalışmada ele alınan kimi konular şöyle:

  • Klasik çağ ve Ortaçağ düşünce tarihinde tipler problemi,
  • Schiller’in tip problemiyle ilgili fikirleri,
  • Apolloncu ve Dionysosçu tipler,
  • İnsan karakterinde tip problemi,
  • Şiirde tip problemi,
  • Psikopatolojide tip problemi,
  • Estetikte tip problemi,
  • Modern felsefede tipler problemi,
  • Biyografide tip problemi,
  • Dışadönük ve içedönük tiplerin genel tanımı…

Kitaptan birkaç alıntı:

“Gerçekliğin ötesine geçmeye cesaret edemeyen, Hakikati asla kavrayamaz.”

“İnsan denetimsiz, evcilleşmemiş libidosuna yenik düştüğünde kendisini cin çarptığından ya da büyünün etkilerinden söz eder.”

“Şimdiye kadar uygar hayatın dış görünüşünün ardında gizlenen arkaik içgüdünün gücü sonunda hakiki renkleriyle yüzeye çıktı, bizim ‘hâlâ barbar’ olduğumuzu tartışma götürmez biçimde kanıtladı.”

“İnsanın yarısı uygar, yarısı barbarsa bütün barbarlığı harekete geçer, zira insanın nefreti onu kötü niteliklerinin bilincine vardıran şeye yoğunlaşır her zaman.”

“Aptallık gerçekliğin üzerine çıkamaz, zekâ da hakikatin altında kalamaz.”

“Zincirlenmemiş hayvanın gücü karşısında Akıl tanrıçası kuvvetinin yetmediğini anladı.”

“Her şeyin çoktan açıklandığı ve ‘ruhani bilim’in geriye çözülecek hiçbir muamma bırakmadığı anlayışının galip gelmesi için sadece bir teozofi kitabını açmamız gerekir.”

“Schiller şöyle der: Hakikatin fethetme kuvveti şimdiye kadar çok azdı, kabahatin çoğu, hakikati nasıl ortaya çıkaracağını bilmeyen idrakte değil, onu dışarıda bırakan yürekte ve ona hizmet etmeyen içgüdüdedir.”

  • Künye: Carl Gustav Jung – Psikolojide Tipler, çeviren: Nur Nirven, Pinhan Yayıncılık, psikoloji, 496 sayfa, 2019

Christopher Vogler – Yazarın Yolculuğu (2009)

Christopher Vogler, ‘Senaryo ve Öykü Yazımının Sırları’ alt başlıklı ‘Yazarın Yolculuğu’nda, Joseph Campbell’ın mitolojik çalışmalarından ve Carl Gustav Jung’un psikolojik araştırmalarından yola çıkarak, öykü ya da senaryo yazımının tüm aşamalarını, Hitchcock’un önemli yapıtlarından Yıldız Savaşları serisine ve Ucuz Roman’a kadar birçok filmden alınan örnekler eşliğinde anlatıyor.

Vogler çok yönlü çalışmasında, “İyi bir öykü yazmanın sırrı nedir?”, “Milyonlarca kişiyi etkileyecek bir senaryo nasıl yazılır?”, “Kahramanlar ve yan karakterler nasıl yaratılır?” ve “Olay örgüsü kurgulanırken nelere dikkat edilmeli?” gibi soruların yanıtlarını veriyor.

  • Künye: Christopher Vogler – Yazarın Yolculuğu: Senaryo ve Öykü Yazımının Sırları, çeviren: Kenan Şahin, Okuyan Us Yayınları, rehber, 472 sayfa, 2009

Carl Gustav Jung – Nietzsche’nin Zerdüşt’ü Üzerine Seminerler (2019)

Nietzsche’nin düşüncelerinin şimdi ne denli değerli ve vazgeçilmez olduğunu açık bir şekilde biliyoruz.

Oysa geçen yüzyılın başında dahi, Nietzsche ismi yakın çevresi dışında pek bilinmiyordu.

Örneğin 1925 yılında Amerika’daki popüler bir felsefe ders kitabında, 19. yüzyıl düşüncesinde Nietzsche’nin adı bile geçmiyordu.

Fakat bir süre sonra bu önemli isim nihayet keşfedildi, bu ilgi günümüzde de artarak devam ediyor diyebiliriz.

İşte Jung’un bu kitabı da, tam da Nietzsche’ye ilgi duyulmaya başlanan bir dönemde yazıldı.

Jung’un 1934-1939 arasında verdiği seminerlere dayanan kitap, filozofun en ünlü eserlerinden olan ‘Zerdüşt Böyle Buyurdu’ üzerine çok boyutlu bir bakışla odaklanıyor.

Kapsamıyla dikkat çeken kitap, düşünürün bu eserini irdelemekle kalmıyor, aynı zamanda Nietzsche’nin düşüncesini baştan sona kat ediyor ve en önemlisi de Nietzsche felsefesinin Batı düşüncesindeki özgünlüğü ve anlamı üzerine derin bir sorgulamaya girişiyor.

  • Künye: Carl Gustav Jung – Nietzsche’nin Zerdüşt’ü Üzerine Seminerler, 1934-1939, çeviren: Turgut Berkes, Alfa Yayınları, felsefe, 1326 sayfa, 2019

Robert A. Johnson – Gölgene Sahip Çık (2015)

Jungcu analist Robert Johnson’ın bu enfes kitabı, Jung teorisinde egonun karanlık tarafını simgeleyen gölgemize nasıl sahip çıkacağımızı anlatıyor.

“Kişinin kendi gölgesine itibar etmesi ve onu kabullenmesi derin bir ruhsal disiplindir.” diyen Johnson, gölgenin modern ruhta nasıl vazgeçilmez bir rol üstlendiğini aydınlatıyor.

Yazara göre, insanların kültürel uyum sürecinde, doğuştan gelen özellikleri “toplumca kabul edilebilir olanlar” ve “vazgeçilmesi gerekenler” şeklinde sınıflandırılmıştır, bu da uygar dünyada iyi-kötü ayrımı için gerekli olmakla birlikte reddedilen özellikler hiçbir zaman çekip gitmemiş, kişiliğin karanlık köşelerinde birikmiştir.

  • Künye: Robert A. Johnson – Gölgene Sahip Çık, çeviren: Kemal Atakay, Okuyan Us Yayınları

Frieda Fordham – Jung Psikolojisinin Ana Hatları (2015)

Çağdaş psikolojinin önde gelen isimlerinden Carl Gustav Jung’un kuram ve kavramlarının derli toplu bir özeti.

Jungcu psikolojik tipler, kolektif bilinçdışının arketipleri, din ve bireyselleşme süreci, psikoterapi, rüyalar ve yorumları, psikoloji ve eğitim konularında aydınlanmak isteyenlere.

  • Künye: Frieda Fordham – Jung Psikolojisinin Ana Hatları, çeviren: Aslan Yalçıner, Say Yayınları

Giampiero Moretti–Deha (2008)

Deha, birçok yaratının itici gücü…

Giampiero Moretti de bu kitabında, deha kavramını ve dahi sanatçıyı mümkün kılan koşulları, özellikle 18. ve 19. yüzyılları merkeze alarak antik çağlardan günümüze inceliyor.

Kavramı kronolojik bir bakışla ele alan Moretti, belli çağlarda farklı anlamlar kazanan dehayı, dönemlere özgü estetik anlayışlarla değerlendirmeyi de ihmal etmiyor.

Benedetto Croce, Erwin Panofsky, Martin Heidegger, Cesare Lombroso, Kant ve Carl Gustav Jung gibi birçok ismin ve ayrıca farklı ekollerin konuya yaklaşımına da odaklanan Moretti, okuru deha konusunda öğretici, keyifli bir yolculuğa çıkarıyor.

  • Künye: Giampiero Moretti – Deha, çeviren: Fırat Genç, Dost Kitabevi, sanat, 167 sayfa

Carl Gustav Jung – Gökte Görülen Cisimler Üzerine Bir Mit (2014)

Carl Gustav Jung’un bu kitabı, uçan daireler, diskler ve UFO’lara dair söylentilerin doruğa ulaştığı 1950’lerde yazıldı.

Jung kitabında, bunun, kolektif psikenin dönem dönem tezahür eden bir yansıması olduğunu söylüyor ve uçan daireleri, insanoğluna atalarından miras kalan mitlerin modern bir benzeri olarak değerlendiriyor.

  • Künye: Carl Gustav Jung – Gökte Görülen Cisimler Üzerine Bir Mit, çeviren: Mustafa Tüzel, Kırmızı Kedi Yayınevi

Carl Gustav Jung – Kişiliğin Gelişimi (2016)

Bilindiği gibi Carl Gustav Jung’un kişilik üzerine yaptığı çalışmalar meşhurdur ve bunlar da ağırlıklı olarak yetişkin kişiliği konusuna eğilmiştir.

Elimizdeki kitabı Jung’un benzer çalışmalarından ayıran yön ise, daha çok çocuğun kişiliğinin gelişimindeki dinamiklere eğilmesi.

Jung, “Kişilik sahibi olmayan hiç kimse bir kişiliği eğitemez.” diyerek çocuk psikolojisinde ebeveynlerin ve eğitimcilerin karakterlerinin belirleyici olduğunu, çocukların, ebeveynlerinin psikolojik tutumlarına derinden dâhil olduklarını söylüyor.

Düşünür bunu yaparken de öğretici ve ilgi çekici pek çok örnek üzerinden ilerliyor.

Çocukları eğitirken, aynı zamanda kendi kişiliklerine üzerine düşünmek isteyen her anne-baba ile eğitimcinin muhakkak bakması gereken bir kitap.

  • Künye: Carl Gustav Jung – Kişiliğin Gelişimi, çeviren: Duygu Olgaç, Pinhan Yayıncılık, psikanaliz, 240 sayfa