Kategori: Sosyoloji

Ayhan Kaya ve Bahar Şahin (der.) – Kökler ve Yollar (2007)

  • KÖKLER VE YOLLAR: derleyen: Ayhan Kaya ve Bahar Şahin, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, sosyoloji, 611 sayfa

Alt başlığı ‘Türkiye’de Göç Süreçleri’ olan ‘Kökler ve Yollar’da yer alan metinlerin tamamı, İstanbul Bilgi Üniversitesi’nde düzenlenen iki uluslararası konferansa sunulan bildirilerden oluşuyor. Çalışma 1960’lı yıllarla birlikte Türkiye ile Batı Avrupa ülkeleri arasında hızlanan göç olgusundan sonra ortaya çıkan uluslararası yapıyı siyasal, toplumsal, ekonomik ve kültürel açılardan ayrıntılı olarak ele alıp yorumluyor. Kitap buradan yola çıkarak, Türkiye’dekiler için “Almancı”, Batılılar için ise “yabancı” olan bu göçmenlerin, yaşadıkları ülkelerin sınırlarını aşarak farklı bir alan yaratan deneyimlerine odaklanmasıyla önemli.

Pınar Selek – Maskeler, Süvariler, Gacılar (2007)

  • MASKELER, SÜVARİLER, GACILAR, Pınar Selek, İstiklal Kitabevi, sosyoloji, 287 sayfa

Pınar Selek’in ‘Maskeler, Süvariler, Gacılar’ isimli bu kitabı, ‘Ülker Sokak: Bir Altkültürün Dışlanma Mekanı’ altbaşlığını taşıyor. Selek bu çalışmasında, 1996 tarihinde, İstanbul’da düzenlenen HABITAT II’nin hemen öncesindeki günlerde, Cihangir’deki Ülker Sokak’ta travestilere ve transseksüellere karşı uygulanan şiddeti anlatıyor. Selek, şiddetin beraberinde köklü sorgulamalar getirmesi gerektiğini belirterek, kitabının böylesi bir sorgulamayı amaçladığını söylüyor. Şiddetin önemli bir sorun olduğu Türkiye’de, Selek’in çalışması bize dair acı ama gerçek hikâyeler anlatıyor. Hatırlanacağı gibi kitap, 2003 yılında yayımlanmış ve o zamanlar oldukça ilgi görmüştü.

Amartya Sen – Kimlik ve Şiddet (2006)

  • KİMLİK VE ŞİDDET, Amartya Sen, çeviren: Ahmet Kardam, Optimist Yayınları, siyaset, 222 sayfa

1998 Nobel İktisat Ödülü sahibi Amartya Sen’in ‘Kimlik ve Şiddet’i, ırk, kimlik ve çatışma gibi günümüzün başlıca sorunlarından bazılarının kökenlerini sorguluyor. Sen’in çalışması, esas olarak, öteki insanların insanlıklarına ve çeşitliliklerine saygı göstererek barışa ulaşılabileceği teziyle öne çıkıyor. Kimlik ve şiddet konusuyla çerçevelenen çalışma, beraberinde çokkültürlülük, köktencilik, terörizm ve küreselleşme gibi birçok sorunlu konuya da odaklanıyor. Özellikle şiddet ve kimlikler konusundaki basmakalıp düşüncelere ve yargıları araştıran Sen, şiddetin, Batı ve Doğu toplumlarında yanlış yorumlanan kimlikler üzerinden oluşturulduğunu savunuyor.

Bernard Williams – Hakikat ve Hakikatlilik (2006)

  • HAKİKAT VE HAKİKATLİLİK, Bernard Williams, çeviren: Ertürk Demirel, Ayrıntı Yayınları, sosyoloji, 350 sayfa

Bernard Williams’ın ‘Hakikat ve Hakikatlilik’ isimli bu çalışması, düşünsel yaşamda hakikat kavramının merkezi önemiyle, ilgilenen bir kitap. Williams çalışmasını, modernitede hakikate karşı gösterilen iki tutum üzerine inşa ediyor. Bunlardan biri, hakikate duyulan inanç, diğeriyse bu inanca karşı duyulan şüphe. Williams, çağımızda bu ikili yaklaşım arasındaki gerilime dikkat çekerek, gerilimin salt felsefi bir ayrıntı olmadığını, büyük bir öneme haiz siyasî ve etik sonuçlara uzandığını savunuyor. Williams söz konusu gerilimden hareket ederek, hakikate niçin ihtiyaç duyulduğunu, hakikatin soykütüğünü izleyerek irdeliyor.

Charles Taylor – Modern Toplumsal Tahayyüller (2006)

Charles Taylor, ‘Modern Toplumsal Tahayyüller’de, felsefedeki klasik idealizm-materyalizm tartışmalarının ötesine geçmeyi amaçlayarak bir kavram geliştirmeyi amaçlıyor: her insan topluluğunun toplumsal hayatı kolektif olarak inşa ederken başvurduğu ve bu inşa çabalarına yön ve anlam veren “toplumsal tahayyüller”.

Taylor kitabında, Batı modernliğinin tarihini, toplumsal tahayyülündeki değişimler üzerinden anlatmaya çalışıyor.

Eşit katılımcıların karşılıklı menfaatlerine dayalı bir ahlak düzeni fikriyle hayat bulmuş Batılı toplumsal tahayyülde, Taylor’a göre, ekonomi, kamusal alan ve halkın kendi kendini yönetmesi gibi üç kültürel biçim bulunuyor.

  • Künye: Charles Taylor – Modern Toplumsal Tahayyüller, çeviren: Hamide Koyukan, Metis Yayınları, felsefe, 189 sayfa

E. P. Thompson – Avam ve Görenek (2006)

  • AVAM VE GÖRENEK, E. P. Thompson, çeviren: Uygur Kocabaşoğlu, Birikim Yayınları, sosyoloji, 642 sayfa

‘Avam ve Görenek’in alt başlığı ‘İngiltere’de Geleneksel Popüler Kültür Üzerine Araştırmalar’. Tarihçi E. P. Thompson’ın çalışması temel olarak, İngiltere’de 18. yüzyılda ve 19. yüzyılın bir kısmında, çalışan insanların kültürü içinde ifadesini bulan görenek temasına odaklanıyor. Thompson, görenek bilincinin ve teamülün 18. yüzyılda özellikle güçlü olduğunu belirtiyor. Yazar bu tezden hareketle, görenek ve kültürü; 18. yüzyılda İngiliz halkının ahlaki ekonomisini; iş disiplinini; sanayi kapitalizmi dönemlerini ve avam kesimin bir üretimi olarak hoyrat müziği inceliyor.

John Field – Sosyal Sermaye (2006)

  • SOSYAL SERMAYE, John Field, çeviren: Bahar Bilgen ve Bayram Şen, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, sosyoloji, 232 sayfa

Sosyal sermaye terimi, toplumun kolay açıklanamayan kaynaklarını, ortak değerleri ve günlük yaşamda bunların üzerine inşa edilmiş güven gibi olguları kavramlaştırmanın bir yolu. 2002 yılından bu yana Akademik Yenilik ve Sürekli Eğitim Merkezi’nde yöneticilik yapan John Field’in ‘Sosyal Sermayesi’ ise, bu konuyu çevreleyen yoğun tartışmaları ele almayı amaçlayan bir çalışma olmasıyla, konunun kuramsal altyapısını oluşturuyor diyebiliriz. Kitap, sosyal sermayenin işleyişini anlamak için yapılan ampirik çalışmalara ve özellikle de uluslararası kurumların bu konuda karar alma süreçleri üzerindeki etkilerine odaklanıyor.

Shahrzad Mojab ve Nahla Adbo (der.) – Namus Adına Şiddet (2006)

  • NAMUS ADINA ŞİDDET, derleyenler: Shahrzad Mojab ve Nahla Adbo, çeviren: Güneş Kömürcüler, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, sosyoloji, 266 sayfa

‘Namus Adına Şiddet’, kadına yönelen şiddete odaklanıyor. Kitap, İstanbul’da 2003 yılında düzenlenen ve aktivistlerin, akademisyenlerin bir araya geldiği “Namus Adına Uygulanan Şiddet” adlı uluslararası toplantının bir sonucu olarak ortaya çıkmış. Sözkonusu seminerin amacı, “namus cinayetlerini yeniden düşünmek” ve “kadınlara karşı şiddetle savaşırken küresel bir eylem stratejisi geliştirmek” olarak belirlenmişti. Kitabın bu yönüyle, “namus adına işlenen cinayetler”in işlendiği Türkiye için büyük bir öneme haiz olduğu âşikar. Shahrzad Mojab, Nükhet Sirman, Nahla Abdo, Asa Elden, Nicole Pope, Nebahat Akkoç, Leyla Pervizat, Dilşa Demirbağ-Sten, Riyadh Al-Baldawi, Niklas Kelemen, Yakın Ertürk, Christina Curry, Lisa Bergh, Kickis Ahre Algamo ve Javeria Rizvi çalışmada makaleleri bulunan isimler.

Seyla Benhabib – Ötekilerin Hakları (2006)

  • ÖTEKİLERİN HAKLARI, Seyla Benhabib, çeviren: Berna Akkıyal, İletişim Yayınları, sosyoloji, 242 sayfa

‘Ötekilerin Hakları’, ‘Vatandaşlık’ kavramından hareketle bu kavrama dahil olmayan ya da edilmeyen yabancıları, göçmenleri, mültecileri, vatansızları ve vatandaşlıktan çıkarılanları anlatıyor. Seyla Benhabib, konukseverlik bağlamından yola çıkarak yerli yurtlu olmayı, yurtsuz kalmayı, vatandaşlığı, yabancı ya da göçmen olmayı tartışıyor. Bu tartışma çerçevesinde, imparatorluk sonrası dönemlerin keşiflerini, ulus-devlet sınırlarını ve geleceğe dair yeni bir yaşam biçimi için bu varolan ulus-devlet sınırlarının ne kadar mümkün olabileceğini ele alıyor. Bu aşamada, vatandaşlık çerçevesinin dışında kalanların, farklı inanç topluluklarının, yabancı sayıldıkları bir ülkede verili kimlikle nasıl çarpıştıklarını aktarmak çalışmanın başlıca amacı.