Kategori: Tarih

Fritjof Capra – da Vinci’nin Bilimi (2009)

Popüler bilim kitaplarının yazarı Fritjof Capra, kapsamlı çalışması ‘Da Vinci’nin Bilimi’nde, Leonardo da Vinci’nin bilimsel anlayışını ve çalışmalarını, bilimin ve insanlığın bugünkü ihtiyaçları açısından yorumluyor.

da Vinci’nin ünlü ‘Not Defterleri’ni, kapsamlı bir bakışla irdeleyen Capra, okuru, Rönesans’ın büyük dehasının zihninde bir gezintiye davet ediyor. Da Vinci’yi insani ve bilimci yönleriyle ele alan Capra, Da Vinci’nin biliminin, Galileo, Descartes ve Newton’ın mekanikçi paradigmasıyla anlaşılamayacağını savunuyor.

Kaliteli bir baskıyla da dikkat çeken kitabında Capra, Da Vinci’nin çok yönlü kişiliğini ve bilimini gözler önüne seriyor.

  • Künye: Fritjof Capra – da Vinci’nin Bilimi, çeviren: Kıvanç Tanrıyar, Optimist Kitap, bilim tarihi, 301 sayfa

Elisabeth Özdalga – Tarihsel Sosyoloji (2009)

Bir atölye çalışmasının ürünü olan ‘Tarihsel Sosyoloji’, konuyla ilgili olarak tarihçi ve sosyologlarla yapılmış söyleşilerden oluşuyor.

Kitap, Türkiye’de yeni bir disiplin olan tarihsel sosyolojinin kendine has bir dili ve tarzı nasıl oluşturabileceğine odaklanmasıyla önemli bir boşluğu dolduruyor diyebiliriz.

Kitapta, tarihsel sosyolojinin belirli çekirdek öğeleri tanımlanıyor; bu dalın gelişmesinde ortaya çıkan önemli boyutların üzerinde duruluyor ve alana dair iyi bilinen çalışmalardan bir seçki sunuluyor.

Kitaba söyleşileriyle katılan isimler ise şöyle: Şerif Mardin, Mehmet Genç, Çağlar Keyder, Ali Yaşar Sarıbay, Fethi Açıkel, Oktay Özel ve Ferdan Ergut.

  • Künye: Elisabeth Özdalga – Tarihsel Sosyoloji, Doğu Batı Yayınları, sosyoloji, 227 sayfa

Orhan Karaveli – Ali Kemal (2009)

Orhan Karaveli ‘Ali Kemal’de, Cumhuriyet tarihinde “vatan haini” olarak damgalanan Ali Kemal’in yaşamını kapsamlı bir bakışla ele alıyor.

Kurtuluş Savaşı ve Mustafa Kemal’e başından beri muhalefet edip açıkça işgalcilerin yanında saf tutan, Kuvayı Milliye’ye ağır hakaretler eden, Kurtuluş Savaşı’nın kazanılmasından sonra da linç edilip öldürülen gazeteci Ali Kemal’in biyografisini kaleme alan Karaveli, konuşulması zor bir konuyu yeniden tartışmaya açıyor.

Kitabın ilk bölümü, Ali Kemal’in yaşamına, gazeteciliğine ve öldürülmesine odaklanıyor; ikinci bölüm ise, Ali Kemal’in linç edilmesinden sonra eşinin ve sonradan Türkiye Cumhuriyeti’nin büyükelçilerinden biri olacak oğlu Zeki Kuneralp’in yaşamlarını konu ediniyor.

Ali Kemal’in, “hain” gibi aktarılmasından rahatsızlık duyduğunu ifade eden Karaveli, ölümünün üzerinden 87 yıl geçtiği halde, konuşulması hâlâ tabu olan bir ismin dünyasına iniyor.

  • Künye: Orhan Karaveli – Ali Kemal, Doğan Kitap, biyografi, 223 sayfa

Manfred Reitz – Entrikacılar ve Casuslar (2009)

Manfred Reitz ‘Entrikacılar ve Casuslar’da, yüzyıllar boyunca casusların dünyasında ve istihbarat faaliyetlerinde yaşanan maceraları ve yürek hoplatan olayları anlatıyor.

“Casusluk çok eski bir meslektir ve tıpkı bencillik gibi, galiba insanın doğasının da bir parçasıdır.” diyen Reitz, tarihteki ünlü casusluk faaliyetlerini, canlı bir üslupla okurlarına sunuyor.

Eski Mısır’da casusluk; Yunanlılar ve Perslerde casusluk faaliyetleri; Anibal’in casusları; Roma İmparatorlarının casusluk servisleri; Bizans’taki casusluk faaliyetleri; Papaların istihbaratı; Ortaçağ’da casusluk ve Mata Hari’nin casusluk çalışmaları, kitapta anlatılan konulardan birkaçı.

  • Künye: Manfred Reitz – Entrikacılar ve Casuslar, çeviren: O. Can Ünver, Phoenix Yayınları, inceleme, 247 sayfa

Edgar Snow – Çin Üzerinde Kızıl Yıldız (2015)

Çin’de on dört yıl kalmış Amerikalı gazeteciden, Çin Devrimi konusunda nitelikli bir çalışma.

Edgar Snow burada bulunduğu süre içinde, o zamanlar kuşatma altında bulunan Kızıl bölgeye geçmiş, komünistler öncülüğündeki gerilla savaşının dayandığı köylüler ve Kızıl Ordu askerleriyle birebir görüşmeler yapmış.

Çin üzerine belgesel nitelikte bir çalışma olmasıyla önem arz eden çalışma, Korkut Boratav’ın sunuşuyla.

  • Künye: Edgar Snow – Çin Üzerinde Kızıl Yıldız, çeviren: Enis Esmer, Yordam Kitap

Kolektif – Geç Osmanlı’dan Günümüze Modern Doğa Bilimciliği (2019)

Geç Osmanlı döneminden erken Cumhuriyet’e uzanan süreçte, bizdeki doğa bilimciliği nasıl dönüşümler yaşadı?

Elimizdeki kitap, bu konuyu tarihsel ve sosyolojik bir perspektifle irdeleyen ve bu alanda çalışanlar için önemli veri ve değerlendirmeler sunan makaleleri bir araya getiriyor.

Kitapta tartışılan kimi konular:

  • Cumhuriyet dönemi biliminde pozitivizmin etkileri,
  • Yeniçağ Osmanlı’sında astronomi pratikleri,
  • On dokuzuncu yüzyıl başlarında Osmanlı İmparatorluğu’nda modernleşme, bilim ve mühendislik,
  • Türkiye’de fizikçilerin “sosyal”, “bilim” ve “sosyal bilim” algıları,
  • 1894 İstanbul depremi ve geç dönem Osmanlı İmparatorluğu’nda bilim…

Kitaba katkıda bulunan yazarlar ise şöyle: Ömer Faik Anlı, Özgür Budak, B. Harun Küçük, Berrak Burçak, Amit Bein, Ellen Abrams, Alper Yalçınkaya, Vefa Saygın Öğütle, Sanem Güvenç-Salgırlı, Ozan Doğan ve Ozan Erözden.

  • Künye: Kolektif – Geç Osmanlı’dan Günümüze Modern Doğa Bilimciliği, editör: Vefa Saygın Öğütle ve Sanem Güvenç-Salgırlı, Doğu Batı Yayınları, bilim, 415 sayfa, 2019

Şirin Cemgil – Sinança (2015)

Sinan Cemgil’in hayat serüveni üzerinden, Türkiye sosyalist hareketinin ilk elden tanıklığı.

Şirin Cemgil, yoldaşı ve sevgilisi Sinan’la yaşadıkları zamanları, o dönemin karanlık günlerini, azimlerini ve o kuşağın tüm zorluk ve baskılara rağmen diri tuttuğu umutlarını okurlarıyla paylaşıyor.

“68’liler” denen o efsane kuşağa içeriden bir bakış.

  • Künye: Şirin Cemgil – Sinança: Şirin Cemgil Sinan Cemgil’i Anlatıyor, derleyen: Taylan Cemgil, Ayrıntı Yayınları

Theodoros Spandunis – Osmanlı Sultanları (2015)

On altıncı yüzyılın ortalarında yazılmış, Hıristiyan dünyanın Osmanlı İmparatorluğuna bakışını ortaya koyan önemli bir kaynak.

Theodoros Spandunis, hem Batılı hükümdarları Osmanlı’nın tarihi gelişimi hakkında bilgilendiriyor hem de Batılıların Osmanlı’nın yükselişi karşısında neler yapabileceğini irdeliyor.

  • Künye: Theodoros Spandunis – Osmanlı Sultanları, hazırlayan: Donald M. Nicol, çeviren: Necdet Balta, Kitap Yayınevi, tarih, 176 sayfa, 2015

Kâzım Karabekir – Edirne Hatıraları (2009)

Balkan Savaşı’nda 10. Fırka’nın kurmay başkanı olan Kâzım Karabekir, Edirne’deki muharebe günlerinin doğrudan şahidiydi.

Karabekir’in savaştan sonra kaleme aldığı ‘Edirne Hatıraları’, savaş sırasında, kuşatma altındaki bu kentte yaşananları ayrıntılı bir biçimde anlatıyor.

Kuşatma altında bulunduğu dönem içerisinde gerek asker, gerek silah ve cephane, gerek yiyecek olarak hiçbir yardım alamayan Edirne savunucularının yaşadıkları, kuşatmanın devamı süresince gelişen olaylar, personelin fedakârlığı, çekilen sıkıntılar, karşılaşılan zorluklar, yönetim ve bazı personel ile ilgili üzücü olaylar, Karabekir’in anılarında karşımıza çıkan başlıca konular.

  • Künye: Kâzım Karabekir – Edirne Hatıraları, yayına hazırlayan: Ziver Öktem, Yapı Kredi Yayınları, anı, 271 sayfa

Tayfun Er – Yalıdakiler (2009)

Tayfun Er, ‘Yalıdakiler’de, Türkiye’de siyaset sahnesinden medya dünyasına, tepe konumlarda yer etmiş aktörlerin izini sürüyor.

Er, başarının çoğu zaman şans ya da çabayla değil, ilişkilerin gölgesinde elde edildiğini savunuyor.

Abud Efendi ve Kıbrıslı yalılarından yola çıkarak bu ilişkileri irdeleyen Er, Süleyman Demirel ve Nazlı Ilıcak’ın ortak düşmanları, 6-7 Eylül olaylarının sorumlusu gibi önemli konuları anlatıyor.

Şu ana kadar aslanların tarihini avcıların yazdığını, fakat kitabıyla aslanların, avcıların tarihini yazdığını söyleyen Er’in dikkat çeken bir iddiası da, Büyük Kulüp ve siyasî ilişkileri.

Er, Türkiye’deki en büyük kulübün Büyük Kulüp olduğunu ve iktidar yolunun buradan geçtiğini savunuyor.

  • Künye: Tayfun Er – Yalıdakiler, Destek Yayınları, inceleme, 307 sayfa